Beata Obertyńska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Beata Obertyńska
Marta Rudzka
porucznik porucznik
Data i miejsce urodzenia 18 lipca 1898
Skole
Data i miejsce śmierci 21 maja 1980
Londyn
Przebieg służby
Lata służby od 1942
Siły zbrojne Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie
Jednostki Pomocnicza Służba Kobiet
Kwatera Oświaty 2 Korpusu Polskiego
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Późniejsza praca pisarka, poetka
Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
z Beaty Obertyńskiej

Beata Obertyńska, ps. Marta Rudzka (ur. 18 lipca 1898 r. w Skolem pod Stryjem, zm. 21 maja 1980 r. w Londynie) – polska poetka i pisarka.

Droga życiowa[edytuj | edytuj kod]

Była córką Maryli z Młodnickich Wolskiej (poetki młodopolskiej, córki Wandy Monne - rzeźbiarki - narzeczonej Artura Grottgera) i przedsiębiorcy naftowego inż. Wacława Wolskiego, żoną ziemianina Józefa Obertyńskiego.

Dzieciństwo i młodość spędziła w rodzinnej willi "Zaświecie" we Lwowie, ucząc się w domu rodzinnym i zdając egzaminy eksternistycznie. W młodości związana ze Skamandrem i środowiskiem artystycznym Medyki Pawlikowskich (domu jej uzdolnionej artystycznie siostry Leli Pawlikowskiej).

Pierwsze jej wiersze opublikowane zostały w 1924 w Słowie Polskim. Studiowała w Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej. W latach 1933-1937 występowała na scenach teatrów lwowskich.

Po agresji ZSRR na Polskę , w czasie okupacji sowieckiej Lwowa, w lipcu 1940 r., została aresztowana przez NKWD. Była osadzona w areszcie w osławionych lwowskich Brygidkach, następnie więziona kolejno w Kijowie, Odessie, Charkowie, Starobielsku, wreszcie zesłana do łagru Loch-Workuta.

Po ataku Niemiec na ZSRR uwolniona w konsekwencji układu Sikorski-Majski, wstąpiła do Armii Polskiej w ZSRR pod dowództwem gen. Władysława Andersa. W 1942 r. ewakuowała się wraz z Armią Andersa do Iranu, przeszła cały szlak bojowy Armii Polskiej: Iran, Palestyna, Egipt i Włochy. Służyła w randze porucznika w kwaterze Oświaty II Korpusu w Rzymie. Na okres kilku miesięcy została odkomenderowana w celu do napisania wspomnień: W domu Niewoli, którego to zadania dokonała w Johannesburgu.

Po wojnie osiadła w Londynie. Publikowała w Dzienniku Polskim i Dzienniku Żołnierza, Orle Białym, Polsce Walczącej, Ochotniczce, Wiadomościach, Życiu, Przeglądzie Polskim.

Otrzymała wiele nagród literackich, m.in. nagrodę londyńskiego Przeglądu Powszechnego (1967 r.), nagrodę Fundacji Lanckorońskich (1972 r.), nagrodę Stowarzyszenia Polskich Kombatantów (1972 r.), nagrodę Jurzykowskich (1974 r.).

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Zbiory wierszy[edytuj | edytuj kod]

  • Pszczoły w słoneczniku (1927)
  • Głóg przydrożny (1932),
  • Otawa. Wiersze dawne i nowe (Jerozolima 1945),
  • Miód i piołun (Londyn 1972),
  • Anioł w knajpie (Londyn 1977),
  • Perły – wiersze (Brighton 1980),
  • Wiersze wybrane (1983)
  • Grudki kadzidła (Londyn, Kraków 1987)
  • Skrząca libella (1991)
  • Liryki najpiękniejsze (1999)

Poematy[edytuj | edytuj kod]

  • Ballada o chorym księżycu (1959)

Wspomnienia i powieści[edytuj | edytuj kod]

  • Gitara i tamci (Medyka 1926)
  • Ziarnka piasku (Londyn 1957)
  • Wspomnienia (wspólnie ze wspomnieniami matki Maryli Wolskiej, Quodlibet, 1974)
  • W domu niewoli (Rzym 1946, pod pseudonimem M. Rudzka)
  • Skarb Eulenburga (tom 1-2, Londyn 1987-1988).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Literatura[edytuj | edytuj kod]