Kijów
Z Wikipedii
| Kijów | |||||
|
|||||
| Państwo | |||||
| Miasto wydzielone | Kijów | ||||
| Burmistrz | Leonid Czernowecki | ||||
| Powierzchnia | 839 km² | ||||
| Położenie | 50° 27' N 30° 30' E |
||||
| Wysokość | 179 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2009) • liczba ludności • gęstość • aglomeracja |
2 765 531 3 178 os./km² 5 206 000 |
||||
| Nr kierunkowy | +380 44 | ||||
| Kod pocztowy | 01000-06999 | ||||
| Tablice rejestracyjne | AA | ||||
| Miasta partnerskie |
|
||||
|
Położenie na mapie Ukrainy
|
|||||
Kijów (ukr. Київ – Kyjiw) – stolica i zarazem największe miasto Ukrainy. Kijów położony jest nad rzeką Dniepr.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Kijów został założony na początku V wieku jako placówka handlowa na szlaku łączącym Konstantynopol ze Skandynawią. W IX wieku znany jako Könugard był centrum normańskiego handlu na Rusi. Był jednocześnie głównym składem daniny, ściąganej przez Normanów z plemion ruskich. Stąd Normanowie spławiali towary i niewolników szlakiem greckim w dół Dniepru na Morze Czarne.[1] Według starej, zapisanej już w VIII wieku legendy, nazwa miasta wywodzi się od imienia pierwszego legendarnego księcia ruskiego – Kija. Naukowcy widzą w niej jednak raczej związek ze źródłosłowem: Kujaw związanym z Kuciem, co znajduje potwierdzenie w źródłach arabskich, nazywających Kijów: Kujawią lub Kujabem.
W Rusi Kijowskiej
W 882 roku zdobyty przez Olega Mądrego, który przeniósł do Kijowa swoją siedzibę z Nowogrodu Wielkiego. W 988 lub 989 roku miał miejsce chrzest Włodzimierza Wielkiego w Kijowie uznawany symbolicznie za chrzest Rusi. 14 sierpnia 1018 roku Bolesław Chrobry zdobył Kijów podczas Wyprawy kijowskiej, osadzając na tronie Rusi swojego zięcia Światopełka i pozostał w nim przez kilka miesięcy. Pod koniec IX wieku Kijów został stolicą Rusi Kijowskiej. W 1069 roku Kijów został zdobyty przez Bolesława Śmiałego w celu osadzenia w nim na tronie Izjasława I. Król Bolesław Śmiały zdobył miasto także w 1077 roku. W 1169 roku rolę Kijowa jako stolicy Rusi Kijowskiej przejął Włodzimierz nad Klaźmą. W 1234 roku katolickim biskupem Kijowa (misyjnym biskupem dla Rusi) został Gerard. W tym czasie swój konwent rozbudowali w mieście dominikanie. W 1240 miasto zostało najechane przez Tatarów i ośrodek ruskiej państwowości przeniósł się do Rusi Halicko-Wołyńskiej.
W Wielkim Księstwie Litewskim i Koronie Polskiej W 1363 książę litewski Olgierd Giedyminowicz włączył Kijów do Wielkiego Księstwa Litewskiego i osadził w mieście swojego syna Włodzimierza. Litwini pierwszy drewniany zamek zbudowali na Górze Zamkowej w latach 1370-1380. Po 1387 roku do miasta wrócił zakon dominikanów, którzy rozpoczęli budowę katedry katolickiej. W 1397 roku Kijów stał się siedzibą diecezji katolickiej. W 1482 roku miasto najechali Tatarzy. W 1494 roku król Polski Aleksander Jagiellończyk nadał miastu prawa magdeburskie. W 1535 roku horodniczy Iwan Służka rozbudował zamek w Kijowie.
Miasto po unii lubelskiej w (1569) roku zostało włączone do Korony Polskiej i stało się stolicą województwa kijowskiego w prowincji małopolskiej. W 1648 zostało opanowane przez Kozaków Chmielnickiego, miasto odzyskał Janusz Radziwiłł w 1651 roku po zwycięstwie nad Kozakami w bitwie pod Łojowem, jednak sytuacja zmieniła się po Ugodzie Perejesławskiej, w której Bohdan Chmielnicki oddał ówczesną lewobrzeżną Ukrainę i Kijów carowi Rosji.
W Rosji i ZSRR
Na mocy Rozejmu andruszowskiego w 1667 roku Rzeczpospolita przyznała czasowo prawa Rosji do Kijowa, a w 1686 roku na mocy traktatu Grzymułtowskiego miasto oficjalnie zostało przyznane Rosji, pomimo tego do końca I Rzeczpospolitej w tytulaturze państwowej istniało województwo kijowskie, którego faktyczną stolicą (w związku z opanowaniem Kijowa przez Rosjan) był Żytomierz. W XVIII i XIX wieku Kijów był ważnym węzłem komunikacyjnym i ośrodkiem wojskowym Rosji, podlegał z tego powodu intensywnej wymianie kulturowej między narodami słowiańskimi a innymi narodami zamieszkującymi Imperium Rosyjskie. Na początku XX wieku większość w Kijowie stanowili Rosjanie. W 1918 w Kijowie ogłoszono stworzenie Ukraińskiej Republiki Ludowej i stoczone ciężkie boje z bolszewikami, w których brała udział 3. Armia Wojska Polskiego, która, w porozumieniu z atamanem Symonem Petlurą, wkroczyła do miasta 7 maja 1920 roku w czasie Wyprawy kijowskiej 1920 roku i pozostały w nim do 13 czerwca. Bolszewicy ostatecznie zdobyli miasto w 1920. W 1934 do Kijowa przeniesiona została z Charkowa stolica Ukraińskiej SRR. Po II wojnie światowej miasto zostało ważnym ośrodkiem przemysłowym i naukowym, od końca lat 50. było również głównym ośrodkiem ukraińskich dysydentów poza zachodnią Ukrainą.
Na Ukrainie
Od 1991 Kijów jest stolicą niepodległej Ukrainy. W tym też roku został siedzibą katolickiej diecezji kijowsko-żytomierskiej obrządku łacińskiego.
[edytuj] Gospodarka
W Kijowie zlokalizowany jest głównie przemysł: maszynowy, środków transportu (stoczniowy), elektrotechniczny, elektroniczny, chemiczny, lekki i spożywczy. Miasto jest gospodarzem międzynarodowych targów. Ważny węzeł komunikacyjny. Kijów posiada też międzynarodowy port lotniczy i trzy linie metra o łącznej długości 59 km (45 stacji).
[edytuj] Podział administracyjny
- Prawy brzeg Dniepru
- Lewy brzeg Dniepru
[edytuj] Uczelnie
- Narodowy Uniwersytet im. Tarasa Szewczenki
- Narodowy Uniwersytet "Akademia Kijowsko-Mohylańska"
- Narodowy Techniczny Uniwersytet Politechnika Kijowska
- Kijowski Narodowy Uniwersytet Gospodarczy
- Państwowy Handlowo-Gospodarczy Uniwersytet
- Państwowy Medyczny Uniwersytet
- Ukraiński Państwowy Uniwersytet im. Mychajła Drahomanowa
- Kijowski Narodowy Uniwersytet Budownictwa i Architektury
- Państwowy Uniwersytet Lotnictwa Cywilnego
- Kijowski Narodowy Uniwersytet Kultury i Sztuk Pięknych
- Kijowski Państwowy Lingwistyczny Uniwersytet
- Narodowy Agrarny Uniwersytet
- Ukraińska Narodowa Muzyczna Akademia
- Ukraiński Państwowy Uniwersytet Wychowania Fizycznego i Sportu
- Ukraiński Państwowy Uniwersytet Przemysłu Spożywczego
- Ukraiński Uniwersytet Transportu
- Kijowski Uniwersytet Slawistyczny
- Wyższy Instytut Nauk Religijnych św. Tomasza z Akwinu
[edytuj] Zabytki i atrakcje
- Ławra Peczerska (XI wiek)
- Sobór Mądrości Bożej (Sofia Kijowska) (XI wiek)
- Cerkiew św. Cyryla
- Cerkiew Troicka
- Monaster św. Michała o Złotych Kopułach
- Cerkiew św. Andrzeja (XVIII wiek)
- Sobór św. Włodzimierza
- Monaster Wydubicki w Kijowie
- Kościół św. Mikołaja z 1899 r. w stylu neogotyckim
- Kościół św. Aleksandra
- Synagoga Centralna (1897-1898)
- Kienesa karaimska (XX wiek)
- Złota Brama w Kijowie (Złote Wrota) (XI wiek)
- Socrealistyczna zabudowa Chreszczatyku
- Plac Niepodległości (Majdan)
- Andriejewski zjazd
Muzea
- Muzeum i pomnik Wielkiej Wojny Ojczyźnianej (XX wiek)
- Muzeum Wojny w Afganistanie
- Dom i muzeum Michaiła Bułhakowa (XIX wiek)
- Muzeum Jednej Ulicy
- Muzeum miniatury
- Muzeum czarnobylskie
- Muzeum Wody
- Muzeum Historyczne
- Muzeum współczesnego malarstwa ukraińskiego
Pomniki
- Pomnik przyjaźni między narodami świata
- Pomnik ofiar wielkiego głodu
- Menora, pomnik w Babim Jarze
- Pomnik ku czci zamordowanych w Babim Jarze
Skanseny
- Skansen w Pirogowo (pod Kijowem)
W 1990 r. Sobór Mądrości Bożej i Ławra Pieczerska zostały zapisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
[edytuj] Transport
- Dworzec Kijów Centralny
- Port lotniczy Kijów-Boryspol
- Metro
- Tramwaje w Kijowie
- Trolejbus w Kijowie
- Szybki tramwaj w Kijowie
[edytuj] Ambasada
- Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Ukrainie
01034 Kijów ul. Jarosławiw Wał 12 tel: (38 044) 230 07 00 [1]
- Wydział Konsularny Ambasady RP w Kijowie
01034 Kijów ul. B. Chmielnickiego 60
- Wydział Ekonomiczno-Handlowy Ambasady RP w Kijowie
01034 Kijów ul. Wolodymyrska 45
[edytuj] Zobacz też
- Cmentarz Zwierzyniecki w Kijowie
- Dworzec kolejowy Kijów Centralny
- Patriarchalny Sobór Zmartwychwstania Pańskiego w Kijowie
Przypisy
- ↑ Richard Pipes, Rosja carów, Warszawa, 2006, s. 29-30.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Zdjęcia Kijowa i krótki opis miasta
- Oficjalna strona metra Kijowskiego
- Metro w Kijowie
- Galeria zdjęć z Kijowa
- Szczegółowa historia Kijowa w I Rzeczypospolitej, wirtualna mapa okolic, historia okolicznych miast
- Radziecka mapa 1:100 000, zachodnia część miasta
- Radziecka mapa 1:100 000, wschodnia część miasta
- Sites z Kijowa
- Kiev Life Kijów - przewodnik turystyczny (po angielsku)
- zdjęcia z Kijowa
- Kijow 360 - wirtualnij Kijow
- Kijów w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IV (Kęs — Kutno) z 1883 r.
|
|||||||||||||
|
||||||||||