Bieługa
| Bieługa | |
| Huso huso[1] | |
| (Linnaeus, 1758) | |
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | promieniopłetwe |
| Podgromada | kostnochrzęstne |
| Rząd | jesiotrokształtne |
| Rodzina | jesiotrowate |
| Rodzaj | Huso |
| Gatunek | bieługa |
| Synonimy | |
|
|
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |
Bieługa[3][4], wyz[5][6][4], jesiotr europejski[potrzebne źródło] (Huso huso) – gatunek wędrownej, anadromicznej ryby z rodziny jesiotrowatych (Acipenseridae).
Spis treści |
Występowanie [edytuj]
Morze Kaspijskie, Morze Czarne, Morze Azowskie wschodnia część Morza Śródziemnego i Morze Adriatyckie. Na tarło wchodzi głównie do rzek: Wołga, Ural, Terek, Kura, Dunaj, Dniestr, Don i Dniepr.
Podgatunki [edytuj]
Wyróżniane są trzy podgatunki:
- Huso huso orientalis – wschodnia część Morza Czarnego.
- Huso huso maeorticus – Morze Azowskie.
- Huso huso caspius – Morze Kaspijskie.
Opis [edytuj]
Jest jedną z największych ryb spędzających część życia w wodach słodkich. Osiągała do 5 m długości i 1500 kg masy ciała (maksymalna odnotowana masa ciała 2072 kg[7]). Obecnie rzadko spotyka się okazy przekraczające 200 kg. Głowa jest krótka, szeroka, otwór gębowy szeroki, półksiężycowaty, wąsiki są płaskie, mięsiste, zaopatrzone w liczne, cieńkie przydatki. Na grzbiecie występuje szereg 11-15 tarczek kostnych, na bokach 40-60 tarczek a na brzuchu 9-12.
Odżywianie [edytuj]
Młode okazy żywią się głównie dennymi bezkręgowcami, starsze polują na ryby. W Morzu Czarnym jej główną zdobyczą jest sardela europejska, a w Morzu Kaspijskim babki, śledzie oraz różne karpiowate. Największe osobniki mogą pożerać nawet małe foki[8]. Bieługi żerują w nocy, prawdopodobnie wykorzystując elektroreceptory[9].
Rozród [edytuj]
Samce dojrzewają płciowo w wieku 12–14 lat, a samice w wieku 16–18 lat. Dorosłe osobniki odbywają tarło raz na 2–4 lata. Do rzeki wchodzi wiosną lub jesienią. Osobniki wchodzące jesienią zimują na gliniastym lub mulistym podłożu w głębokiej wodzie. Trze się w nurcie rzeki na kamienistym dnie. Samica składa od 300 tys. do 7,5 mln ziaren ikry. Wylęg następuje po 8-9 dniach przy temperaturze 12–14 °C. Narybek natychmiast rozpoczyna spływ do morza. Żyje do 100 lat.
Znaczenie gospodarcze [edytuj]
Bieługa ma bardzo duże znaczenie gospodarcze. Szczególnie ceniona jest jej ikra, z której wyrabia się czarny kawior. Na świecie kawior bieługi jest uważany za przysmak. Mniej cenione jest jej mięso. Kawior bieługi już od dawna był trudno dostępny i drogi, a wpisanie jej na listę gatunków zagrożonych spowodowało dalsze zwiększenie jego cen.
W wyniku skrzyżowania bieługi ze sterletem powstał mieszaniec zwany besterem nadający się do hodowli w stawach.
Przypisy
- ↑ Huso huso w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Huso huso. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
- ↑ 4,0 4,1 Fritz Terofal, Claus Militz, Ryby słodkowodne, Warszawa : "Świat Książki", 1997, ISBN 83-7129-441-7
- ↑ Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973
- ↑ Ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976, seria: Mały słownik zoologiczny.
- ↑ FishBase za: Frimodt, C. 1995 Multilingual illustrated guide to the world's commercial coldwater fish. Fishing News Books, Osney Mead, Oxford, England. 215 p.
- ↑ Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
- ↑ Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.
Bibliografia [edytuj]
- Huso huso. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 20 lutego 2009]
- Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
- Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.