Menelaos z Aleksandrii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Menelaos z Aleksandrii
Μενέλαος ὁ Αλεξανδρεύς

Matematyk
Data urodzenia ok. 70 n.e.
Data śmierci ok. 140 n.e.
Zawód astronom, matematyk
Miejsce zamieszkania Aleksandria, Rzym, Cesarstwo rzymskie
Narodowość grecka
Twierdzenie Menelaosa
Trójkąt sferyczny

Menelaos z Aleksandrii (stgr. Μενέλαος ὁ Αλεξανδρεύς Menelaos Aleksandreus; ur. ok. 70, zm. ok. 140) – grecki[1] astronom i matematyk. Autor antycznego traktatu[2] z dziedziny geometrii sferycznej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Menelaosa opisał współczesny mu historyk Plutarch w dialogu O obliczu widniejącym na tarczy Księżyca[3]. Klaudiusz Ptolemeusz w Almageście[4] wspomniał o jego dwóch obserwacjach astronomicznych[a] zanotowanych w Rzymie w pierwszym roku rządów cesarza Trajana[b]. Pappus[5] i Proklos[6] nazywali go jednak Aleksandryjczkiem, dlatego też przyjmuje się, że urodził się i wychował w Aleksandrii, a później przeniósł do Rzymu[7]. Niestety to wszystko co wiemy o jego życiu.

Sphaerica[edytuj | edytuj kod]

Jedyna z zachowanych prac Menelaosa to Sphaerica, która dotrwała do naszych czasów dzięki arabskiemu tłumaczeniu[8]. Jest to traktat składający się z trzech ksiąg:

Tytuły pozostałych prac znamy z przekazów arabskiego uczonego Thabit'a b. Qurra, jednakże Elementy geometrii, O trójkątach i O wadze i rozpadzie różnych ciał nie zachowały się do naszych czasów[9].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Okultacje gwiazd Spica i Beta Scorpi przez Księżyc
  2. 98 n.e.
  3. Kontynuacja prac Teodoziusza z Bitynii

Przypisy

  1. Menelaus of Alexandria, w, Encyclopaedia Britannica – online. www.britannica.com. [dostęp 6 stycznia 2013].
  2. Menelai: Sphaericorum Libri III, Oxford, 1758. www.wilbourhall.org. [dostęp 6 stycznia 2013].
  3. Plutarch: De facie in orbe lunae apparet, 17, w:, Moralia. www.perseus.tufts.edu. [dostęp 6 stycznia 2013].
  4. Syntaxis mathematica, VII, 3, w:, Claudii Ptolemaei opera quae exstant omnia cz. 2, red. J. L, Heiberg, Lipsk, 1903. www.wilbourhall.org. [dostęp 6 stycznia 2013].
  5. Pappi Alexandrini: Collectionis VI.110, red. F. Hultsch, Vol. II, Berlin, 1877. www.wilbourhall.org. [dostęp 6 stycznia 2013].
  6. Procli Diadochi: Commentari, w:, Primum Euclidis Elementoru librum, red. G. Friendline, Lipsk, 1877. www.wilbourhall.org. [dostęp 6 stycznia 2013].
  7. 7,0 7,1 Menelaus of Alexandria. www-history.mcs.st-andrews.ac.uk (The MacTutor History of Mathematics archive, University of St Andrews). [dostęp 6 stycznia 2013].
  8. F. J. Carmody: Arabic astronomical and astrological sciences in latin translation. A critical bibliography. University of California Press, Berkeley i Los Angeles 1956, s. 22. [dostęp 4 stycznia 2013].
  9. 9,0 9,1 T. Heath: A history of greek mathematics Vol. II, Oxford, Wyd. The Clarendon Press, 1921, ss. 260-273. www.wilbourhall.org. [dostęp 4 stycznia 2013].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Menelai: Sphaericorum Libri III, Oxford, 1758.
  2. Syntaxis mathematica, VII, 3, w:, Claudii Ptolemaei opera quae exstant omnia cz. 2, red. J. L, Heiberg, Lipsk, 1903.
  3. Pappi Alexandrini: Collectionis VI.110, red. F. Hultsch, Vol. II, Berlin, 1877.
  4. Procli Diadochi: Commentari, w:, Primum Euclidis Elementoru librum, red. G. Friendline, Lipsk, 1877.
  5. T. Heath: A history of greek mathematics Vol. II, Oxford, Wyd. The Clarendon Press, 1921, ss. 260-273. www.wilbourhall.org. [dostęp 4 stycznia 2013].
  6. F. J. Carmody: Arabic astronomical and astrological sciences in latin translation. A critical bibliography. Berkeley i Los Angeles, Wyd. University of California Press, 1956, ss. 22.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]