Poziomka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rodzaju bylin. Zobacz też: gatunek poziomka pospolita.
Poziomka
Poziomka pospolita
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd różowce
Rodzina różowate
Rodzaj poziomka
Nazwa systematyczna
Fragaria L.
Sp. Pl. 494. 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło poziomka w Wikisłowniku
Fragaria iinumae
Fragaria virginiana
Owoce truskawki

Poziomka (Fragaria L.) – rodzaj bylin z rodziny różowatych. Liczy ok. 50 gatunków, występujących w Eurazji, Ameryce. W Polsce rosną w naturze 3 gatunki. Gatunkiem typowym jest Fragaria vesca L.[2]

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pędy
Tworzą rozłogi nazywane wąsami z których wyrastają nowe rośliny, stare rozłogi usychają.
Liście
Trójlistkowe osadzone na długich ogonkach, które tworzą przyziemną rozetkę.
Kwiaty
Białe składające się z płatków. W ich okwiecie występuje charakterystyczny, dodatkowy kieliszek.
Owoce
Owoc zbiorowy, składający się z silnie rozrośniętego, mięsistego dna kwiatowego, na którym osadzone są liczne orzeszki. Jest on różowy lub czerwony.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG III z 2009)

Jeden z rodzajów podplemienia Fragariinae, do którego należą m.in. przywrotnik (Alchemilla) i sybaldia (Sibbaldia). Grupa ta jest siostrzana dla rodzaju pięciornik (Potentilla), wraz z którym tworzy plemię Potentilleae z podrodziny Rosoideae w obrębie różowatych (Rosaceae). Rodzina ta z kolei jest kladem bazalnym w obrębie rzędu różowców (Rosales)[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Rosanae Takht., rząd różowce (Rosales Perleb), podrząd Rosineae Erchb., rodzina różowate (Rosaceae Juss.), podrodzina Fragarioideae A. Rich. ex Beilschm., plemię Fragarieae Dumort., podplemię Fragariinae Torr. & A. Gray, rodzaj poziomka (Fragaria L.)[3].

Gatunki flory Polski[4]
Inne gatunki (wybór)[5]

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Owoce wielu gatunków poziomek są bardzo słodkie i aromatyczne, są jadalne na surowo i wykorzystywane na przetwory.
  • Poziomki zawierają sole mineralne, garbniki, flawonoidy, witaminę C i, w małej ilości, olejek lotny. Ich liście i owoce stosuje się pomocniczo w miażdżycy naczyń, nadciśnieniu, kamicy nerkowej i niektórych drobnych chorobach skóry.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-29].
  2. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-03].
  3. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Fragaria (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-03].
  4. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  5. Gawryś Wiesław: Słownik roślin zielnych. Kraków: Officina Botanica, 2008. ISBN 978-83-925110-5-2.
Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o poziomce