Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Logo Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa

Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa – polska organizacja państwowa zajmująca się kultywowaniem pamięci walki i męczeństwa narodu polskiego, a także innymi miejscami martyrologii na ziemiach polskich.

Została utworzona na mocy ustawy sejmowej z 2 lipca 1947. Podlega Ministrowi Kultury (od 21 stycznia 1988 działała przy Prezesie Rady Ministrów pod nazwą Rada Ochrony Pomników Walk i Męczeństwa).

Jej działalność jest finansowana z budżetu państwa.

Członków Rady na 4-letnią kadencję powołuje Prezes Rady Ministrów (od czerwca 2001 przewodniczącym Rady jest Władysław Bartoszewski).

Zadania Rady[edytuj | edytuj kod]

Medal pamiątkowy
awers
awers

Ustawowe zadania realizuje instytucja państwowa, Biuro Rady, kierowane przez etatowego sekretarza. Od 16 kwietnia 2010 funkcję tę sprawuje Andrzej Krzysztof Kunert.

Do zadań Rady należą[1]:

  • sprawowanie opieki nad miejscami walk i męczeństwa oraz trwałe upamiętnianie związanych z tymi miejscami faktów, wydarzeń i postaci;
  • inspirowanie oraz współdziałanie w organizowaniu obchodów, uroczystości, przedsięwzięć wydawniczych i wystawienniczych, a także popularyzowanie – za pomocą środków masowego przekazywania – miejsc, wydarzeń i postaci

historycznych związanych z walkami i męczeństwem;

  • ocenianie stanu opieki nad miejscami i trwałymi obiektami pamięci narodowej, a w szczególności nad pomnikami, cmentarzami i mogiłami wojennymi oraz walk narodowowyzwoleńczych, cmentarzami ofiar hitlerowskiego terroru,

muzeami walk i martyrologii, a także izbami pamięci narodowej;

  • sprawowanie funkcji opiniodawczej i opiekuńczej wobec muzeów walk i męczeństwa, a w szczególności: w Auschwitz-Birkenau, na Majdaneku, w Stutthofie, w Łambinowicach, w Żabikowie, Rogoźnicy, w Treblince i Radogoszczy;
  • opiniowanie pod względem historycznym i artystycznym wniosków o trwałe upamiętnienie miejsc wydarzeń historycznych, a także wybitnych postaci związanych z dziejami walk i męczeństwa;
  • współdziałanie – w szczególności ze środowiskami i organizacjami polonijnymi – w sprawowaniu opieki nad miejscami walk i męczeństwa Narodu Polskiego za granicą.

Przewodniczący Rady[edytuj | edytuj kod]

  • 1947–1953 – Zygmunt Balicki (wiceminister komunikacji)
  • 1954–1960 – Kazimierz Banach (wiceprezes NK ZSL, członek Rady Państwa)
  • 1960–1981 – Janusz Wieczorek (szef Urzędu Rady Ministrów)
  • 1982–1983 – Stanisław Marcinkowski (sekretarz stanu w Urzędzie Rady Ministrów)
  • 1984–1985 – gen. dyw. Wacław Jagas (zastępca Głównego Inspektora Obrony Terytorialnej)
  • 1985–1990 – gen. broni. pil. Roman Paszkowski (były dowódca Wojsk OPK)
  • 1990–2000 – Stanisław Broniewski (były Naczelnik „Szarych Szeregów”)
  • od 2001 – Władysław Bartoszewski (były minister spraw zagranicznych)

Wiceprzewodniczący Rady[edytuj | edytuj kod]

Sekretarze Generalni Rady[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

8 kwietnia 2008 r. Rada Polskiej Fundacji Katyńskiej nadała Radzie Medal Dnia Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, lecz nie został on przyjęty przez ROPWiM[2].

Przypisy

  1. Dz. U. z 1988 r. Nr 2, poz. 2 Ustawa z dnia 21 stycznia 1988 r. o Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.
  2. Pierwsze nadanie Medalu Dnia Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej 8 kwietnia 2008 r. Warszawa: Niezależny Komitet Historyczny Badania Zbrodni Katyńskiej, Polska Fundacja Katyńska, 2009, s. 254–255, seria: Zeszyty Katyńskie. ISBN 83-917780-6-1.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Pamięć wiecznie żywa. 40 lat działalności Rady Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa, Rada Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa, Warszawa 1988
  • Rzeczpospolita, 1 lipca 1988, s. 1
  • Wojskowy Przegląd Historyczny, 1988, nr 3
  • 25 Społecznego Komitetu Budowy Pomnika – Szpitala Centrum Zdrowia Dziecka, Warszawa 1998

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]