Adolf Juzwenko
| Adolf Juzwenko | |
 w trakcie Konferencji Wikimedia Polska 2011 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 1939 Lisowce |
| dyrektor | |
| Okres urzędowania | od 1990 |
| Przynależność | Biblioteka Ossolineum |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Adolf Juzwenko (ur. 7 marca 1939 w Lisowcach na zachodnim Podolu[1]) – polski historyk, doktor, od 1990 dyrektor Biblioteki Ossolineum, następnie Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu.
Urodzony na Kresach Wschodnich, po wojnie w wyniku zmiany granic, wraz z rodzicami przyjechał w 1946 na Ziemie Zachodnie i zamieszkał pod Wrocławiem; do miasta Wrocławia przeprowadził się w 1956[2]. Studiował historię na Uniwersytecie Wrocławskim, gdzie doktoryzował się u prof. Henryka Zielińskiego. W latach 1961-1990, jako pracownik naukowo-dydaktyczny Instytutu Historycznego, specjalizował się w dziejach polskiego ruchu niepodległościowego, historią Rosji i stosunkami polsko-rosyjskimi w XIX i XX wieku.
Działacz opozycji demokratycznej od lat 70. prowadził wykłady, odczyty i prelekcje tak w ramach Wrocławskich Czwartków Naukowych Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, jak również w Klubach Inteligencji Katolickiej i Wszechnicach Solidarności. Działacz i doradca NSZZ "Solidarność", przewodniczący delegacji Zarządu Regionu Dolny Śląsk na I Krajowy Zjazd "Solidarności" (jesień 1981).
Przed wyborami do Sejmu kontraktowego wyznaczonymi na 4 czerwca 1989, w kwietniu powołany przez Związek na przewodniczącego Wrocławskiego Komitetu Obywatelskiego "Solidarność"; funkcję tę pełnił do września 1989.
W 1990 powierzono mu funkcję dyrektora Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich PAN. Dzięki m.in. jego zabiegom 5 stycznia 1995 Sejm przyjął uchwałę nadającą Zakładowi Narodowemu im. Ossolińskich status fundacji prawa publicznego. Rada Kuratorów Ossolineum powierzyła mu w 1995 roku stanowisko dyrektora Zakładu im. Ossolińskich, które pełni do dziś[3]. W styczniu 2007 Senat Uniwersytetu Wrocławskiego uhonorował Adolfa Juzwenkę – "za konsekwencję działania i perspektywiczność myślenia" oraz za doprowadzenie do restytucji fundacji – Złotym Medalem Uniwersytetu Wrocławskiego.
W 1999 A. Juzwenko wynegocjował z braćmi Janem i Pawłem Tarnowskimi, właścicielami oryginalnego rękopisu Pana Tadeusza Adama Mickiewicza, cenę 200 000 USD za to dzieło – 1/3 szacowanej wówczas jego wartości[4]. Kwotę tę zapłaciło miasto, a rękopis przechowywany jest w skarbcu Biblioteki Ossolineum. Dyrektor Juzwenko planuje wraz z prezydentem miasta uruchomienie we Wrocławiu Muzeum "Pana Tadeusza".
Adolf Juzwenko jest autorem prac naukowych i innych publikacji, szczególnie na temat stosunków polsko-rosyjskich. Od roku 1994 jest członkiem Polsko-Ukraińskiej Komisji do spraw Wspólnego Dziedzictwa Kulturalnego. W 2005 był członkiem Honorowego Komitetu Poparcia Lecha Kaczyńskiego w wyborach prezydenckich.
Postanowieniem Prezydenta RP z dnia 30 czerwca 2009 za wybitne zasługi w propagowaniu wiedzy o wspólnym dziedzictwie historycznym narodów tworzących Rzeczpospolitą Obojga Narodów został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski[5]. Od 2009 r. członek Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa (SKOZK).
Przypisy
- ↑ Opozycja w PRL. Słownik biograficzny 1956-1989. Tom 3, wyd. Ośrodek KARTA, Warszawa 2006
- ↑ Jacek Antczak: Wrocławianie: 30 rozmów. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2008, s. 139-140. ISBN 978-83-245-8737-7.
- ↑ aktualne w marcu 2011
- ↑ w ten sposób bracia Tarnowscy, których przodkowie kupili Pana Tadeusza od Władysława Mickiewicza, syna poety, stali się głównymi ofiarodawcami dzieła
- ↑ M.P. z 2009 r. Nr 78, poz. 974 – pkt 1.
[edytuj] Bibliografia
- Jacek Antczak: Wrocławianie: 30 rozmów. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2008, s. 139-151. ISBN 978-83-245-8737-7.
[edytuj] Bibliografia
(wybór)
- Adolf Juzwenko, "Polska a “biała” Rosja", Warszawa 1973
- Adolf Juzwenko (red.), "Rocznik Wrocławski", tomy od 1 do 9, wyd. Towarzystwo Przyjaciół Ossolineum, Wrocław, od 1994 do 2004, tom 9: ISBN 83-7095-073-6
- Paweł Kowal, J. Ołdakowski, M. Zuchniak (red.); Adolf Juzwenko (autor wstępu), "Nie jesteśmy ukrainofilami. Polska myśl polityczna wobec Ukraińców i Ukrainy", wyd. Kolegium Europy Wschodniej, Wrocław 2002, ISBN 83-89185-00-8
- Jan Miodek, Adolf Juzwenko, "Między teatrem a literaturą", wyd. Ossolineum, Wrocław 2004, ISBN 83-7095-071-X
- Antoni Kuczyński, Adolf Juzwenko, Krystyn Matwijowski, "Wrocławskie Studia Wschodnie 8 (2004)", wyd. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2004, ISSN 1429-4168, AUW 2679
- Antoni Kuczyński, Adolf Juzwenko, Krystyn Matwijowski, "Wrocławskie Studia Wschodnie 9 (2005)", wyd. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2005, ISSN 1429-4168, AUW 2829
