Rezerwat przyrody Jata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Jata
{{{Opis_zdjęcia}}}
Droga leśna w rezerwacie Jata
Rodzaj rezerwatu leśny
Państwo  Polska
Mezoregion Nizina Południowopodlaska (318.9)
Data utworzenia 1933-03-21
Akt prawny M.P. z 1952 r. Nr 69, poz. 1049
Powierzchnia 1116,94 ha
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Jata
Jata
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jata
Jata
Ziemia 51°58′00″N 22°13′39″E/51,966667 22,227500Na mapach: 51°58′00″N 22°13′39″E/51,966667 22,227500
Rezerwaty przyrody w Polsce
Portal Portal Ochrona środowiska
Rezerwat ścisły Jata – proces rozkładu drzewostanu - powalona sosna pokryta dywanem mchów.
Ols przy granicy rezerwatu Jata
Samiec jaszczurki zwinki na terenie rezerwatu Jata

Rezerwat przyrody Jata – leśny rezerwat przyrody znajdujący się na terenie gminy Łuków w województwie lubelskim[1]; na północno-zachodnim skraju Równiny Łukowskiej, w Lasach Łukowskich.

Przedmiotem ochrony (według aktu powołującego) jest zachowanie wielogatunkowego lasu o charakterze naturalnym z udziałem jodły, występującej tu na północno-wschodniej granicy swego zasięgu.

Zachodnia część rezerwatu (przylegająca do drogi ŻdżaryDomanice przez Jagodne), o powierzchni 337,42 ha, objęta jest ochroną ścisłą, pozostała część, o powierzchni 779,52 ha, to rezerwat częściowy.

Z bagien na terenie rezerwatu wypływają rzeki Krzna Północna i Krzna Południowa.

Flora[edytuj | edytuj kod]

Drzewostany rezerwatu tworzą jodła, jawor, dąb, świerk, sosna oraz mniej licznie lipa, klon, wiąz, olsza i jesion. Znaczna część tego drzewostanu to ponad 100-letni starodrzew.

W warstwie runa rezerwatu występują gatunki rzadkie i objęte ochroną lub charakterystyczne dla innych stref geograficznych i klimatycznych. Występujące tu gatunki objęte ochroną, to: widłak jałowcowaty, widłak goździsty, wawrzynek wilczełyko, orlik pospolity, bluszcz pospolity, lilia złotogłów, widłak jałowcowaty, widłak goździsty, bagno zwyczajne, podkolan biały, a objęte ochroną częściową to m.in. kruszyna pospolita, kalina koralowa, kopytnik pospolity, przytulia wonna, porzeczka czarna.

Fauna[edytuj | edytuj kod]

Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie między innymi gatunków -

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Miejsca pamięci[edytuj | edytuj kod]

W granicach rezerwatu znajdują się pomniki upamiętniające wydarzenia historyczne związane z walką wyzwoleńczą na tym terenie:

Trasy turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Przez teren rezerwatu biegną:

Historia ochrony przyrody[edytuj | edytuj kod]

  • W 1929 r. na łamach Ochrony Przyrody Władysław Szafer opublikował projekt rezerwatu[2].
  • W 1930 r. decyzją Dyrekcji Lasów Państwowych w Siedlcach zatwierdzoną przez Ministerstwo Rolnictwa ustanowiono (na powierzchni ponad 300 ha) rezerwat w celu ochrony jodły[3].
  • Zarządzenie Naczelnej Dyrekcji Lasów Państwowych Nr U/2015/3 z dnia 21 marca 1933 roku potwierdziło ustanowienie rezerwatu.
  • Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 4 sierpnia 1952 roku w sprawie uznania za rezerwat przyrody (M.P. z 1952 r. Nr 69, poz. 1049) ustanowiło rezerwat na obszarze 335,21 ha zgodnie z nową ustawą z 7 kwietnia 1949.
  • Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 7 maja 1984 zmieniające zarządzenia w sprawie uznania za rezerwaty przyrody (M.P. z 1984 r. Nr 15, poz. 107 §1) rozszerzyło obszar rezerwatu do 1116,96 ha i wprowadziło podział na rezerwat ścisły i częściowy.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wacław Niedziałkowski: Monografia fitogeograficzno-leśna rezerwatów jodłowych w Nadleśnictwie Państwowem Łuków, ze szczególnym uwzględnieniem stosunków typologicznych. Instytut Badawczy Lasów Państwowych, 1935.
  • Małgorzata Stanicka. Rozwój sieci rezerwatów przyrody na Lubelszczyźnie. „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”. LXV (1), s. 117-136, 2010. Lublin: Zakład Ochrony Środowiska, Instytut Nauk o Ziemi, UMCS. doi:10.2478/v10066-010-0023-3. ISSN 0137-1983. 

Przypisy

  1. Rezerwat przyrody Jata w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody. [dostęp 2010-08-24].
  2. Władysław Szafer. Projekt rezerwatu dla ochrony kresowej jodły pod Łukowem. „Ochrona Przyrody”. 9, 1929. Kraków: Państwowa Rada Ochrony Przyrody. 
  3. Maciej Zajączkowski. Ochrona przyrody w Polsce w r. 1930. „Las Polski”. 11 (3), s. 100-101, 1931. Warszawa: Związek Zawodowy Leśników w Rzeczypospolitej Polskiej.