Rubel białoruski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rubel białoruski
Belarus-2000-Bill-500-Reverse.jpg
Banknot 500 rubli 2000
Kod ISO 4217 BYR
Państwo  Białoruś
Poziom inflacji 70% (2012)[1]
Podział 1 rubel = 100 kopiejek
Symbol Br
Monety wyłącznie kolekcjonerskie
Banknoty 50, 100, 500, 1000, 5000,
10 000, 20 000, 50 000,
100 000, 200 000
Bank centralny Narodowy Bank Republiki Białorusi

Rubel białoruski (biał. беларускі рубель) − jednostka monetarna Republiki Białorusi równa 100 kopiejkom, wprowadzona do obiegu w roku 1992, po uzyskaniu przez Białoruś niepodległości.

Rubel białoruski miał oznaczenie według standardu ISO 4217 BYB do 2000 r., a obecnie jest oznaczony symbolem BYR.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze banknoty wprowadzone w 1992 r. miały nominały 50 kopiejek oraz 1, 3, 5, 10, 25, 50 i 100 rubli. Jako oficjalny środek płatniczy niepodległego państwa białoruskiego w momencie wprowadzenia równy był 10 rublom państw nieistniejącego już ZSRR. Kolejne banknoty wprowadzane do obiegu, o nominale 200, 500 (1992), 1 000 (1993) i 5 000 (1994) rubli, opatrzono wizerunkami miast i budynków białoruskich.

Wraz z narastającą inflacją do obiegu wprowadzono nową serię banknotów, tym razem o wymiarach 150×69 i 150×74 mm. Zachowano rozpoczętą w 1992 r. roku stylistykę. Kolejno pojawiały się nominały 20 000 (1994), 50 000 (1995), 100 000 (1996), 500 000 (1998), 1 000 000 i 5 000 000 (1999) rubli.

1 stycznia 2000 roku dekretem prezydenta Aleksandra Łukaszenki przeprowadzono denominację, polegającą na skreśleniu 3 zer. Do obiegu zostały wprowadzone ruble (BYR) o nominałach 1, 5, 10 (mały format), 20, 50, 100, 500, 1 000 oraz 5 000 rubli (duży format). Kolejny nominał - 10 000 rubli wprowadzono do obiegu już w roku 2001. W roku 2002 w obiegu pojawiły się banknoty o nominałach 20 000 i 50 000 rubli, a w roku 2005 − 100 000 rubli białoruskich.

Na dzień 1 stycznia 2005 planowano wycofanie tej waluty z obiegu i zastąpienie jej rublem rosyjskim, co miało być naturalną konsekwencją wprowadzenia rosyjsko-białoruskiej unii walutowej. Na skutek nieporozumień pomiędzy władzami obydwu państw do urzeczywistnienia tej unii jednak nie doszło.[2]

1 stycznia 2009 wprowadzono nieoczekiwaną dewaluację rubla białoruskiego o 20%. Nieoczekiwaną, ponieważ jeszcze w połowie grudnia Aleksander Łukaszenka uspokajał naród, że kurs rubla jest stabilny.

24 maja 2011 wprowadzono nieoczekiwaną dewaluację rubla białoruskiego o 54%. Nieoczekiwaną, ponieważ jeszcze w marcu Aleksander Łukaszenka i Piotr Prakapowicz uspokajali naród, że kurs rubla jest stabilny i dewaluacji nie będzie.

12 marca 2012 roku w rezultacie przekraczającej 100 % inflacji wprowadzono do obiegu banknot o nominale 200 000 rubli (ok. 24,50 USD w dniu wprowadzenia do obiegu).

Banknoty[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy rubel (1992 - 1999)[edytuj | edytuj kod]

Seria 1992
Awers Rewers Nominał Opis awers
Belarus-1992-Bill-0.5-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-0.5-Reverse.jpg 50 kopiejek Wiewiórka pospolita
Belarus-1992-Bill-1-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-1-Reverse.jpg 1 rubel Zając
Belarus-1992-Bill-3-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-3-Reverse.jpg 3 ruble Bóbr europejski
Belarus-1992-Bill-5-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-5-Reverse.jpg 5 rubli Wilk
Belarus-1992-Bill-10-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-10-Reverse.jpg 10 rubli Ryś
Belarus-1992-Bill-25-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-25-Reverse.jpg 25 rubli Łoś
Belarus-1992-Bill-50-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-50-Reverse.jpg 50 rubli Niedźwiedź
Belarus-1992-Bill-100-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-100-Reverse.jpg 100 rubli Żubr
Belarus-1992-Bill-200-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-200-Reverse.jpg 200 rubli Mińsk
Belarus-1992-Bill-500-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-500-Reverse.jpg 500 rubli Plac Zwycięstwa w Mińsku
Belarus-1992-Bill-1000-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-1000-Reverse.jpg 1000 rubli Budynek Narodowej Akademii Nauk Białorusi
Belarus-1992-Bill-5000-Obverse.jpg Belarus-1992-Bill-5000-Reverse.jpg 5000 rubli Widok na Troickie Przedmieście w Mińsku
Seria 1994
Belarus-1994-Bill-20000-Obverse.jpg Belarus-1994-Bill-20000-Reverse.jpg 20 000 rubli Budynek Narodowego Banku Białorusi
Belarus-1995-Bill-50000-Obverse.jpg Belarus-1995-Bill-50000-Reverse.jpg 50 000 rubli Brama Szpitalna (Chełmska) - fragment Twierdzy brzeskiej
Główne wejście do Twierdzy brzeskiej
Belarus-1996-Bill-100000-Obverse.jpg Belarus-1996-Bill-100000-Reverse.jpg 100 000 rubli Narodowa Akademicka Opera Wielka i Dom Baletu Białorusi w Mińsku
Seria 1998
Belarus-1998-Bill-1000-Obverse.jpg Belarus-1998-Bill-1000-Reverse.jpg 1000 rubli Budynek Narodowej Akademii Nauk Białorusi
Belarus-1998-Bill-5000-Obverse.jpg Belarus-1998-Bill-5000-Reverse.jpg 5000 rubli Widok na Troickie Przedmieście w Mińsku
Belarus-1998-Bill-500000-Obverse.jpg Belarus-1998-Bill-500000-Reverse.jpg 500 000 rubli Widok na Troickie Przedmieście w Mińsku
Belarus-1999-Bill-1000000-Obverse.jpg Belarus-1999-Bill-1000000-Reverse.jpg 1 000 000 rubli Narodowe Muzeum Sztuki Białorusi w Mińsku
Fragment obrazu "Portret żony z kwiatami i owocami" Jana Chruckiego
Belarus-1999-Bill-5000000-Obverse.jpg Belarus-1999-Bill-5000000-Reverse.jpg 5 000 000 rubli Pałac Sportów w Mińsku
Olimpijski Kompleks Sportowy Raubicze

Drugi rubel (od 2000)[edytuj | edytuj kod]

Seria 2000[3]
Wizerunek Nominał Wymiary Kolor główny Opis Data
Awers Rewers Awers Rewers druku wprowadzenia wycofania
Belarus-2000-Bill-1-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-1-Reverse.jpg 1 rubel 110 x 60 mm Zielony Budynek Narodowej Akademii Nauk Białorusi Nominał w figurach 2000 1 stycznia 2000 1 stycznia 2004
Belarus-2000-Bill-5-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-5-Reverse.jpg 5 rubli Różowo - czerwony Widok na Troickie Przedmieście w Mińsku 1 lipca 2005
Belarus-2000-Bill-10-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-10-Reverse.jpg 10 rubli Jasnoniebieski Budynek Narodowej Biblioteki Białorusi 1 stycznia 2012
Belarus-2000-Bill-20-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-20-Reverse.jpg 20 rubli 150 x 69 mm Oliwkowo-żółty Budynek Narodowego Banku Białorusi Wnętrze budynku Narodowego Banku Białorusi 1 stycznia 2012
Belarus-2000-Bill-50-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-50-Reverse.jpg 50 rubli Pomarańczowo-czerwony Brama Szpitalna (Chełmska) - fragment Twierdzy brzeskiej Główne wejście do Twierdzy brzeskiej
100-rubles-Belarus-2000-f.jpg 100-rubles-Belarus-2000-b.jpg 100 rubli Jasnozielony Narodowa Akademicka Opera Wielka i Dom Baletu Białorusi w Mińsku Scena z baletu "Favourite" E.A. Hlebau
Belarus-2000-Bill-500-Obverse.jpg Belarus-2000-Bill-500-Reverse.jpg 500 rubli 150 x 74 mm Jasnobrązowy Republikański Pałac Kultury Związków Zawodowych w Mińsku Rzeźby na frontonie Pałacu Kultury
1000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 1000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 1000 rubli Jasnoniebieski Narodowe Muzeum Sztuki Białorusi w Mińsku Fragment obrazu Portret żony z kwiatami i owocami Jana Chruckiego
5000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 5000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 5000 rubli Jasnofioletowy Pałac Sportów w Mińsku Olimpijski Kompleks Sportowy Raubicze
10000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 10000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 10 000 rubli Różowy Panorama miasta Witebsk Letni amfiteatr w Witebsku 16 kwietnia 2001
20000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 20000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 20 000 rubli Szary Pałac Rumiancewów i Paskiewiczów w Homlu Widok pałacu ze zdjęcia A. Idzikowskiego 21 stycznia 2002
50000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 50000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 50 000 rubli Błękitny Zamek w Mirze Ozdobne elementy architektoniczne na zamku 20 grudnia 2002
100000-rubles-Belarus-2000-f.jpg 100000-rubles-Belarus-2000-b.jpg 100 000 rubli Pomarańczowy Zespół zamkowy w Nieświeżu Widok na zamek w Nieświeżu z obrazu Napoleona Ordy 15 lipca 2005
New 200K belarusian rubles(obverse).jpg New 200K belarusian rubles(reverse).jpg 200 000 rubli 150 x 74 mm Jasnozielony Muzeum Sztuki w Mogilewie Kolaż architektoniki budynku muzeum 2012 (2000) 12 marca 2012

Przypisy

  1. THE WORLD FACTBOOK (ang.)
  2. Witold Repetowicz "Zamiana rubla na rubel", Unia&Polska nr 6 (101), wrzesień 2003
  3. Banknotes of the National Bank of the Republic of Belarus in Circulation (ang.). [dostęp 2009-07-29].
Wikimedia Commons