Europa Wschodnia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pojęcia z zakresu geografii politycznej. Zobacz też: Europa Wschodnia (region fizycznogeograficzny).

Europa Wschodnia to region znajdujący się na wschód od Europy Środkowej, graniczący z Azją. Region ten jest różnie definiowany.

Klasyfikacja geograficzna[edytuj | edytuj kod]

Według ONZ[edytuj | edytuj kod]

Wydział Statystyczny ONZ[edytuj | edytuj kod]

Wielkie regiony Europy według klasyfikacji statystycznej ONZ. Europa Wschodnia zaznaczona na czerwono
Europa wschodnia według bazy danych The World Factbook CIA
Współczesna wizja Europy Wschodniej (po 1989 roku)
Dwa wielkie regiony kulturowe Europy: cywilizacji wschodniej (oznaczony na szaro) i cywilizacji zachodniej (oznaczony na czerwono)
Mapa głównych cywilizacji według Hungtingtona. Cywilizacja bizantyjsko-prawosławna oznaczona jest kolorem błękitnym

Według podziału używanego przez Wydział Statystyczny Organizacji Narodów Zjednoczonych[1], w skład Europy Wschodniej wchodzą:

Zakwalifikowanie konkretnych państw lub obszarów do danego regionu ma na celu ułatwienie badań statystycznych i nie jest wyrazem uznania przez Organizację Narodów Zjednoczonych przynależności politycznej lub innej danego państwa lub obszaru[2].

Grupa Ekspertów ONZ ds. Nazw Geograficznych[edytuj | edytuj kod]

Grupa Ekspertów ONZ ds. Nazw Geograficznych, wchodząca w skład Wydziału Statystycznego Rady Gospodarczej i Społecznej ONZ, została założona w celu rozpatrzenia technicznych problemów standaryzacji nazw geograficznych. Grupa ta składa się z ekspertów wchodzących w skład różnych sekcji geograficznych i językowych, powołanych podczas Konferencji Narodów Zjednoczonych ds. Standardyzacji Nazw Geograficznych.

W skład sekcji "Europa Wschodnia oraz Azja Północna i Środkowa" wchodzą przedstawiciele następujących państw europejskich[3]:

Sekcję tę tworzą również następujące państwa azjatyckie: Armenia, Azerbejdżan, Mongolia, Uzbekistan i Kirgistan.

Ponieważ poszczególne państwa mają pełną dowolność w wyborze sekcji regionalnej, do której będą należeć, podział taki nie jest formalny.

Według klasyfikacji CIA[edytuj | edytuj kod]

Amerykańska Centralna Agencja Wywiadowcza, w swoim corocznym raporcie The World Factbook[4], do krajów Europy Wschodniej zalicza:

Natomiast do krajów Europy Południowo-Wschodniej CIA zalicza:

 Rosja zaklasyfikowana jest jako państwo transkontynentalne.

Klasyfikacja polityczna[edytuj | edytuj kod]

Klasyfikacja polityczna podczas zimnej wojny[edytuj | edytuj kod]

Klasyfikacja kulturowa[edytuj | edytuj kod]

Europa Wschodnia, w znaczeniu kulturowym, należy do bizantyjsko-prawosławnego (bizantyjsko-słowiańskiego) kręgu kulturowego - pod względem kulturowym zalicza się do niej następujące państwa:

Ponadto, do kręgu tego należą następujące państwa Europy Południowo-Wschodniej:

 Rumunia przynależy częściowo do Europy Wschodniej (Mołdawia), Południowo-Wschodniej (Wołoszczyzna) i Środkowej (Transylwania, Banat, Bukowina).

Naukowcy zajmujący się podziałami Europy wyraźnie odróżniają, w ujęciu kulturowym, Europę Południowo-Wschodnią: dawne bizantyjskie cesarstwo wschodnie i państwa stworzone przez Słowian na Półwyspie Bałkańskim - terytorium niegdyś podbite przez Imperium Osmańskie, od Europy Wschodniej, której centrum kulturowym jest Rosja, mająca za sobą doświadczenie wieloletniego jarzma tatarskiego i która wykształciła swój specyficzny model kulturowy[6].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. ONZ: Composition of macro geographical (continental) regions [...] (ang.). United Nations Statistics Division, 2008-01-31. [dostęp 2008-08-22].
  2. United Nations Statistics Division- Standard Country and Area Codes Classifications (M49)
  3. United Nations Statistics Division - Geographical Names and Information Systems
  4. CIA: The World Factbook (ang.). [dostęp 2008-02-22].
  5. Według CIA factbook Estonia pod względem geograficznym sklasyfikowana jest w Europie Wschodniej, zaś pod względem ekonomicznym w Europie Środkowej
  6. O. Halecki, Historia Europy - jej granice i podziały, Lublin 2002, rodział VII i przywołana tam literatura (tytuł oryginału: The Limits and Divisions of European History, London and New York 1950)