Stegozaury

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stegozaury
Stegosauria
Marsh, 1877
Stegozaur – najbardziej znany przedstawiciel grupy
Stegozaur – najbardziej znany przedstawiciel grupy
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada zauropsydy
Podgromada diapsydy
Infragromada archozauromorfy
(bez rangi) archozaury
(bez rangi) Ornithodira
Nadrząd dinozaury
Rząd dinozaury ptasiomiedniczne
Podrząd tyreofory
Infrarząd stegozaury
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Stegozaury (Stegosauria) – grupa ptasiomiedniczych dinozaurów należących do podrzędu tyreoforów. Zaliczane są do niej rodziny Huayangosauridae i Stegosauridae. Stegozaury miały bardzo charakterystyczny wygląd: mała w stosunku do reszty ciała czaszka, beczkowaty tułów, cztery silne, dobrze zbudowane kończyny (tylne były dłuższe niż przednie) oraz masywny, trzymany wysoko nad ziemią ogon zakończony dwiema parami długich kolców. Lecz ich najbardziej charakterystyczną cechą budowy były dwa rzędy dużych (najczęściej trójkątnych lub romboidalnych) kostnych płyt, biegnących przez cały grzbiet. Ich rola nie jest pewna, jednakże część paleontologów uważa, że płyty służyły do regulacji temperatury ciała. Niektóre rodzaje stegozaurów (np. kentrozaur) miały jedną parę kolców na wysokości łopatek.

Pochodzenie[edytuj | edytuj kod]

Stegozaury najprawdopodobniej pochodzą od prymitywnych tyreoforów żyjących we wczesnej jurze, takich jak Scelidosaurus czy Scutellosaurus. Jednym z najwcześniejszych przedstawicieli stegozaurów był huajangozaur, który zamieszkiwał obszar dzisiejszych Chin.

Okres rozkwitu[edytuj | edytuj kod]

Najwięcej odnalezionych rodzajów pochodzi z środkowej i późnej jury m.in – leksowizaur, stegozaur, kentrozaur czy znaleziony w Chinach tuodziengozaur.

Wymarcie[edytuj | edytuj kod]

Pod koniec jury stegozaury zaczęły wymierać i tylko nieliczne gatunki przetrwały do kredy. Jednym z nich jest wuerhozaur. Trudno powiedzieć, co było przyczyną wymierania stegozaurów, prawdopodobnie były to zmiany klimatyczne.

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Infrarząd Stegosauria

Przypisy

  1. Octávio Mateus, Susannah C.R. Maidment, Nicolai A. Christiansen. A new long-necked 'sauropod-mimic' stegosaur and the evolution of the plated dinosaurs. „Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences”, 2009. doi:10.1098/rspb.2008.1909 (ang.). 
  2. Susannah C. R. Maidment, David B. Norman, Paul M. Barrett, Paul Upchurch. Systematics and phylogeny of Stegosauria (Dinosauria: Ornithischia). „Journal of Systematic Palaeontology”. 6, s. 367–407, 2008. doi:10.1017/S1477201908002459 (ang.).