Tadeusz Kotz

Tadeusz Koc
4 i 1/3 zwycięstw
pułkownik pilot
Data i miejsce urodzenia	9 sierpnia 1913 Grabanów, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci	3 czerwca 2008 Collingwood, Kanada
Przebieg służby
Lata służby	od 1934
Siły zbrojne	– Siły Powietrzne RP – RAF
Jednostki	161 eskadra myśliwska, Dywizjon 303, Dywizjon 317, Dywizjon 308
Główne wojny i bitwy	II wojna światowa kampania wrześniowa
Odznaczenia

Tadeusz Kotz (Tadeusz Koc) (ur. 9 sierpnia 1913 w Grabanowie, zm. 3 czerwca 2008 w Collingwood) – pułkownik pilot Wojska Polskiego, major (ang. Squadron Leader) Królewskich Sił Powietrznych; dowódca Dywizjonu 303 w okresie 20 listopada 1943 r. – 25 września 1944 r.

Życiorys

Urodził się jako Tadeusz Koc we wsi Grabanów niedaleko Białej Podlaskiej. Po maturze (w 1934) został przyjęty do lotnictwa kończy Szkoły Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie. Do wybuchu wojny służył w różnych garnizonach we wschodniej Polsce w randze podporucznika. W 1939 roku walczył w kampanii wrześniowej w 161 eskadrze myśliwskiej odnosząc swoje pierwsze zwycięstwo w walkach lotniczych – 2 września polskim samolotem PZL P.11 zestrzelił Meserschmitta. Z kolei 16 września 1939 roku zestrzelił także radziecki samolot rozpoznawczy R-5. Po klęsce uciekł do Francji przez Rumunię, Jugosławię oraz Grecję. Po kapitulacji Francji przedostał się do Anglii, gdzie początkowo służył w dywizjonie 303, którego został późniejszym dowódcą. Pierwsze loty bojowe wykonał w 245 dywizjonie RAF i w 317 dyizjonie. Jako dowódca eskadry w 308 dywizjonie został zestrzelony 3 lutego 1943 nad północna Francją, ratował się wyskakując na spadochronie. Powrócił do Anglii drogą lądową przemierzając okupowaną Francję, Hiszpanię docierając do Gibraltaru.Po powrocie do Wielkiej Brytanii w lipcu 1943 roku przydzielony do dywizjonu 303, którym dowodził w okresie 20.11.1943-25.09.1944 r.Później był m.in. oficerm łącznikowym PSP w 12 i 13 Grupie Myśliwskiej RAF.

Zwolniony ze służby wojskowej w 1948 po zawarciu małżeństwa. Wraz z żoną wyjechał do Afryki gdzie przez rok mieszkał w Suazi, powrócił jednak do Anglii. W 1956 przeniósł się do Kanady do Collingwood.

W 2005 roku opublikował w Kanadzie wspomnienia pt. „Błękitne niebo i prawdziwe kule”.

Zwycięstwa powietrzne

Na liście Bajana zajmuje 50. pozycję z wynikiem 4 i 1/3 zestrzeleń pewnych i 3 prawdopodobnych.

Zestrzelenia pewne

• 1/3 Do 17 – 2 września 1939 (pilotował P.11c)
• Bf 110 – 2 września 1939 (pilotował P.11c)
• Polikarpow R-5 – 17 września 1939 (pilotował P.11c)
• 1/2 x Fw 190 – 25 kwietnia 1942 (pilotował Spitfire V, JH-D nr BL410)
• Fw 190 – 28 kwietnia 1942 (pilotował Spitfire V, JH-M nr BL563)
• Fw 190 – 29 kwietnia 1942 (pilotował Spitfire V, JH-M nr BL563)

Zestrzelenia prawdopodobne

• Bf 109 – 8 listopada 1941 (pilotował Spitfire V, JH-Y nr W3970)
• Fw 190 – 29 kwietnia 1942 (pilotował Spitfire V, JH-M nr BL563)
• Fw 190 – 3 lutego 1943 (pilotował Spitfire V, ZF-[?] nr BL977)

Odznaczenia

• Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 8495
• Krzyż Walecznych – czterokrotnie
• brytyjski Distinguished Flying Cross

Bibliografia

• Tadeusz Kotz „Błękitne niebo i prawdziwe kule”, Toronto, 2005, Ontario Limited.
• Izydor Koliński: Wojsko Polskie : krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 9, Regularne jednostki Wojska Polskiego (lotnictwo), formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek lotniczych. Warszawa : Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1978.
• Wacław Król: Myśliwcy. Warszawa: Ministerstwo Obrony Narodowej, 1980, s. 257-283. ISBN 83-11-06396-6.
• Wojciech Zmyślony: biografia w polishairforce.pl (pol.). [dostęp 2012-06-22]. s. 1.

Linki zewnętrzne

• Tadeusz Kotz w polskiej szkole w Londynie