The Pentagon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pentagon
Pentagon
Państwo  Stany Zjednoczone
Miejscowość Waszyngton
Kondygnacje 5
Rozpoczęcie budowy 1940
Ukończenie budowy 1943
Zniszczono 11 września 2001
Odbudowano 2001/2002
Położenie na mapie Dystryktu Kolumbii
Mapa lokalizacyjna Dystryktu Kolumbii
Pentagon
Pentagon
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa lokalizacyjna Stanów Zjednoczonych
Pentagon
Pentagon
Ziemia 38°52′15″N 77°03′21″W/38,870833 -77,055833Na mapach: 38°52′15″N 77°03′21″W/38,870833 -77,055833
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Pentagon na mapie z 1945

Pentagon (ang. Pięciokąt) – siedziba Departamentu Obrony Stanów Zjednoczonych, stąd też "Pentagonem" jest często określany sam Departament Obrony.

Zbudowany w pierwszych latach II wojny światowej, budynek otwarto 15 stycznia 1943. Jest to największy pod względem kubatury i liczby pomieszczeń budynek biurowy na świecie, niebędący wieżowcem. Stoi w Arlington w stanie Wirginia. Po drugiej stronie rzeki Potomak znajduje się główna dzielnica rządowa Waszyngtonu. W budynku pracują 23 tysiące pracowników wojskowych i cywilnych oraz 3 tysiące personelu pomocniczego. Budynek ma 5 pięter, a każde piętro ma pięć korytarzy okrążających cały budynek. Pomimo że wszystkie korytarze mają razem 28 km długości, przejście między dwoma punktami w budynku zajmuje najwyżej 7 minut.

Centralny dziedziniec budynku liczący 5 akrów (20 000 m²) jest największym w siłach zbrojnych USA otwartym terenem, gdzie obowiązuje zakaz salutowania i noszenia na głowie czapek wojskowych. Normalnie w Siłach Zbrojnych USA istnieje obowiązek noszenia czapek i salutowania na terenach otwartych. Dziedziniec ten jest też często nazywany ground 0, która to nazwa pochodzi z czasów zimnej wojny, gdyż był to najbardziej oczywisty cel ataku radzieckiej rakiety balistycznej z głowicą atomową. Na samym środku dziedzińca znajduje się kawiarnia i bar przekąskowy o nazwie Ground Zero Caffe.

Na południe od Pentagonu znajdują się Pentagon City i Crystal City, dwie luksusowe dzielnice mieszkaniowo-handlowe. Arlington National Cemetery znajduje się na północ od budynku. Przy jednym z wejść do budynku znajduje się stacja "Pentagon" metra waszyngtońskiego, łączącego jego niebieską i żółtą linię.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Budowa Pentagonu, zdjęcie z 1942

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

Przed budową Pentagonu, Departament Wojny USA (obecnie Departament Obrony) znajdował się w kilkunastu "tymczasowych" budynkach wybudowanych w czasie I wojny światowej znajdujących się na terenie obecnego parku National Mall w Waszyngtonie. Budowa Pentagonu rozpoczęła się 11 września 1941, trwała 16 miesięcy i pochłonęła 83 miliony USD.

Budowa konstrukcji była nadzorowana przez przyszłego szefa Projektu Manhattan, Leslie Grovesa. Użyto do niej 620 000 ton piasku i gruzu, który został wydobyty z dna rzeki Potomac, oraz 330 000 m³ betonu. Do budowy użyto minimalną ilość stali, głównie ze względu na wojenne oszczędności tego materiału.

Jego nietypowy kształt wynika głównie z układu drogowego w miejscu jego budowy. Arlington Ridge Road i dojazd do Arlington Memorial Bridge przecinają się pod kątem 108°, który jest akurat kątem boków regularnego pięciokąta[1]. Lokalizacja i niska konstrukcja budynku została wybrana przez prezydenta Franklina D. Roosevelta, który chciał uniknąć zakłócenia przez nowy budynek panoramy z dzielnicy rządowej Waszyngtonu w kierunku malowniczych okolic Cmentarza Arlington[2].

Lata 60. XX w.[edytuj | edytuj kod]

Manifestacja pokojowa 21 października 1967 przed głównym wejściem do Pentagonu

W latach 60. XX w. budynek Pentagonu był częstym miejscem protestów pokojowych w związku z udziałem USA w wojnie wietnamskiej. Najbardziej znany tego rodzaju protest miał miejsce 21 października 1967 i przeszedł do historii jako Marsz na Pentagon. Był on zorganizowany przez Youth International Party ("Yippies"), która zebrała pod budynkiem 35 000 osób. Do obrony budynku użyto ok. 2 500 żołnierzy Military Police Corps.

Protestujący zbudowali pod Pentagonem rodzaj tymczasowej wioski, którą ogłosili strefą zdemilitaryzowaną i w której odbywały się koncerty muzyczne, publiczne dyskusje polityczne, wykłady liderów ruchu itp. akcje, typowe dla ruchu hippisowskiego. Liderem protestu był Abbie Hoffman, który zasłynął z próby dokonania "egzorcyzmowania złego ducha Pentagonu" poprzez medytację mającą doprowadzić do lewitowania nad budynkiem.

Renowacja[edytuj | edytuj kod]

Od 1998 Pentagon przechodzi gruntowną renowację. Program renowacji zakłada jej zakończenie w 2010 i jest prowadzony stopniowo bez wyłączania całego budynku z użytku. W jego ramach sektor po sektorze budynku jest poddawany całkowitej przebudowie od wewnątrz, tak aby spełniał on współczesne standardy nowoczesnych budowli biurowych i zapewniał odpowiedni poziom bezpieczeństwa i wygody dla pracujących tu ludzi.

11 września 2001[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Pentagonu z dnia 14 września 2001
Odbudowa uszkodzonego skrzydła Pentagonu, październik 2001

Dokładnie w 60 lat od rozpoczęcia budowy Pentagonu, 11 września 2001 budynek został zaatakowany. Opanowany przez porywaczy odrzutowiec pasażerski Boeing 757 linii American Airlines, lot nr 77, uderzył w jedno ze skrzydeł budynku powodując jego zawalenie się i śmierć 125 osób wewnątrz budynku i 64 w samolocie. W trakcie konferencji prasowej[3], która miała miejsce kilka dni po incydencie przedstawiono zapis video dokonany kilka minut po ataku przez sierżanta sztabowego Roberta Stenberga.

Przed 11 września 2001 stacja metra pod Pentagonem była bezpośrednio połączona schodami ruchomymi z głównym holem budynku. Po ataku schody te zostały zablokowane, a następnie w ramach renowacji zlikwidowano je całkowicie.

Zwiedzanie[edytuj | edytuj kod]

W 1976 w ramach programu American Bicentennial zaczęto oprowadzać po Pentagonie wycieczki z przewodnikiem. Były one dostępne dla każdego chętnego[4]. Wycieczki te zostały wstrzymane po 11 września 2001 i przez długi czas były organizowane jedynie dla wybranych grup osób, takich jak weterani wojenni, po uprzednim uzgodnieniu tego z wyznaczonym urzędnikiem Pentagonu.

Obecnie budynek może zwiedzać każdy, także turyści nie posiadający obywatelstwa amerykańskiego. Jedynym krokiem przygotowawczym jest zapisanie się online na stronie Pentagonu na przynajmniej 5 dni przed planowaną wizytą.

Fakty, w skrócie[edytuj | edytuj kod]

Dane terenowe[edytuj | edytuj kod]

  • Całkowita zajmowana powierzchnia 583 akrów (2,4 km²)
  • Położenie geograficzne: 38.870863N, 77.055917W
  • Aktualna wartość gruntu: 2 245 000 USD
  • Teren zajmowany bezpośrednio przez budynek: 29 akrów (117 000 m²)
  • Powierzchnia centralnego dziedzińca: 5 akrów (20,000 m²)
  • Długość dróg dojazdowych: 48 km
  • Mosty i obwodnice zbudowane wokół budynku: 21 sztuk

Parking[edytuj | edytuj kod]

  • Powierzchnia parkingu: 67 akrów (270 000 m²)
  • Pojemność: 8 770 samochodów osobowych

Główny budynek[edytuj | edytuj kod]

  • Łączny koszt budowy, przebudowy i remontów: 49 600 000 USD
  • Łączna powierzchnia pomieszczeń i korytarzy: 620 000 m²
  • Kubatura: 2 000 000 m³
  • Długość każdej z 5. ścian zewnętrznych: 280 m
  • Wysokość budynku: 24 m
  • Liczba pięter: 7; 5 ponad poziomem gruntu i 2 poniżej
  • Łączna długość korytarzy: ponad 28 km

Inne[edytuj | edytuj kod]

  • Klatki schodowe: 131
  • Windy: 19
  • Schody ruchome: 13
  • Łazienki i toalety: 284 ("Budynek był skonstruowany ze zdublowaną liczbą toalet w stosunku do liczby pracowników - wynikało to z ówczesnego prawa stanu Wirginia, które wymagało osobnych toalet i łazienek dla "białych" i "kolorowych"[5])
  • Publiczne kraniki z wodą pitną: 691
  • Zegary zamocowane w ścianach: 4 200
  • Punkty oświetleniowe: 16 250
  • Okna: 7 754

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Mimo że formalnie budynek znajduje się na terenie stanu Wirginia, ma on adres i kod pocztowy taki, jak gdyby był na terenie Waszyngtonu. Ma on 6 unikalnych kodów pocztowych dla każdego z departamentów, armii, marynarki, sił powietrznych, Korpusu Piechoty Morskiej, Połączonych Sztabów (Joint Staff) i Sekretariatu Obrony.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło pentagon w Wikisłowniku