Wójcik (ptak)
| Wójcik | |
| Phylloscopus trochiloides[1] | |
| (Sundevall, 1837) | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | wróblowe |
| Podrząd | śpiewające |
| Rodzina | świstunki |
| Rodzaj | Phylloscopus |
| Gatunek | wójcik |
| Synonimy | |
|
|
| Podgatunki | |
|
|
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |
 |
|
| Zasięg występowania | |
 Przypuszczalna ewolucja podgatunków wójcika wokół Himalajów: P. t. trochiloides P. t. obscuratus P. t. plumbeitarsus P. t. "ludlowi" P. t. viridanus Nie jest pokazany P. t. nitidus żyjący w regionie Kaukazu. |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Wójcik, wójcik zielony, świstunka zielona, świstunka zielonawa (Phylloscopus trochiloides) – gatunek niewielkiego ptaka wędrownego z rodziny świstunek (Phylloscopidae), wcześniej zaliczany do pokrzewkowatych, zamieszkujący północno-wschodnią Europę i północną Azję. Przeloty w V i VIII, zimuje w Indiach. W Polsce sporadycznie lęgowy w północno-wschodniej części kraju, w pozostałych częściach może być spotykany podczas przelotów.
Spis treści |
Systematyka [edytuj]
Wyróżniono kilka podgatunków P. trochiloides[4][2][5]:
- wójcik syberyjski (Phylloscopus trochiloides viridanus) – wschodnia Europa do środkowej Syberii i północno-zachodnich Chin.
- Phylloscopus trochiloides ludlowi – północny Pakistan do północno-zachodnich Himalajów.
- wójcik himalajski (Phylloscopus trochiloides trochiloides) – środkowe i wschodnie Himalaje do południowo-środkowych Chin.
- wójcik chiński (Phylloscopus trochiloides obscuratus) – środkowe Chiny.
Charakterystyka [edytuj]
- Wygląd zewnętrzny
- Obie płci ubarwione jednakowo. Wyglądem przypomina piecuszka, ale jest od niego nieco mniejszy i bardziej krępy. Wierzch ciała oliwkowozielony, spód szarobiały. Wzdłuż oka ciemna pręga, a nad nim długa, żółtawa brew, sięgająca prawie do potylicy i często na końcu rozszerzona i wygięta do góry. Nogi brunatne (w odróżnieniu od podobnej świstunki północnej, która ma nogi jaśniejsze, żółtobrązowe). Dolna połowa dzioba jaśniejsza od górnej. Na skrzydle krótki, biały pasek, często słabo widoczny.
- Rozmiary
- długość ciała: ok. 10 cm
rozpiętość skrzydeł: ok. 15-21 cm - Masa ciała
- ok. 8 g
- Głos
- Wabi dwusylabowym "cli-wit", podobnym do głosu pliszki siwej. Śpiew wysoki, przenikliwy, spieszny; przypomina śpiew strzyżyka.
- Zachowanie
- Skryty, przebywa najczęściej w koronach drzew.
Środowisko [edytuj]
Luźne drzewostany liściaste, mieszane lub iglaste, zagajniki, zadrzewienia. Chętnie zamieszkuje skarpy, parowy i inne tereny z pochyłościami. W Polsce lęgi stwierdzano głównie w parkach miejskich lub wiejskich oraz niewielkich zadrzewieniach.
Pożywienie [edytuj]
Drobne owady, zbierane z roślin lub chwytane w locie.
Lęgi [edytuj]
Wyprowadza jeden lęg w roku.
- Gniazdo
- Na ziemi lub w krzewach nisko nad ziemią, w kształcie kuli z otworem z boku, zbudowane z mchu, traw i liści.
Status i ochrona [edytuj]
Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną gatunkową[6].
Ciekawostki [edytuj]
Na podstawie obserwacji populacji wójcika w Azji Zachodniej udokumentowano proces specjacji allopatrycznej. Dwie populacje wójcika w Syberii Centralnej nie krzyżują się, połączone są jednak wąskim pasem mieszańców poprzez Wyżynę Tybetańską. Tworzą więc tzw. gatunek pierścieniowy.
Przypisy
- ↑ Phylloscopus trochiloides w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ 2,0 2,1 Greenish Warbler (Phylloscopus trochiloides) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2012-09-24].
- ↑ Phylloscopus trochiloides. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Frank Gill, David Donsker: Family Phylloscopidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.1. [dostęp 2012-09-24].
- ↑ Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Phylloscopidae Jerdon, 1863 - świstunki - Leaf Warblers and allies. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2012-09-24].
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną Dz. U. z 2004 r. Nr 220, poz. 2237
