Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku
ZSE Sanok view from Sobieskiego.jpg
Widok od ul. Jana III Sobieskiego
Typ szkoły Liceum Ogólnokształcące
Technikum
Zasadnicza Szkoła Zawodowa
Szkoła Policealna
Patron szkoły Karol Adamiecki
Państwo  Polska
Miejscowość Sanok
Data założenia 1 września 1925
Liczba uczniów 750
Dyrektor Maria Pospolitak
Wicedyrektorzy Alina Lipka
Renata Gromek
Adres ul. Jana III Sobieskiego 23
38-500 Sanok
Położenie na mapie Sanoka
Mapa lokalizacyjna Sanoka
Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku
Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku
Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku
Ziemia 49°33′50,6″N 22°12′21,0″E/49,564056 22,205833
Strona internetowa szkoły
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Widok budynku szkoły od ul. Żwirki i Wigury (2012)
Kamień za tablicą pamiątkową przy szkole
Pomnik upamiętniający wiernych obrządku greckokatolickiego pochowanych w tym miejscu
Pochód roczników absolwentów w czasie Zjazdu w 2010 roku

Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego w Sanoku (wcześniej pod nazwą Zespół Szkół Ekonomicznych) – zespół szkół ponadgimnazjalnych w Sanoku.

Budynek[edytuj | edytuj kod]

Kamień węgielny pod budynek został wmurowany w kwietniu 1891. Projekt budynku opracował inspektor powiatowy, Klemens Lewicki, a budową kierował Władysław Beksiński. W pierwszym okresie (Austro-Węgry do 1918) budynek służył za garnizon 57. batalionu Landwehry. W okresie II Rzeczypospolitej w budynku stacjonował I batalion 2 Pułku Strzelców Podhalańskich[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

W roku szkolnym 1925/1926 Towarzystwo Nauczycieli Szkół Wyższych w Sanoku założyło Dwuklasową Prywatną Szkołę Handlową. Popularna „Handlówka” została przekształcona w szkołę trzyletnia, a następnie w czteroletnie Koedukacyjne Gimnazjum Kupieckie. Placówka przetrwała okupację jako Polska Szkoła Handlowa. Mimo wysokiego czesnego cieszyła się dużym zainteresowaniem, gdyż dawała solidne przygotowanie zawodowe.

Po reformie oświatowej z 1932 roku absolwenci Gimnazjum Kupieckiego mogli kontynuować naukę w liceach i ukończyć wyższa uczelnię, lub szukać zatrudnienia w przedsiębiorstwach, bankach i urzędach. Budynek obecnego zespołu szkół do 1918 roku pełnił funkcję koszar 57. batalionu Landwehry, a od stycznia 1941 do 1944 roku był siedzibą utworzonej przez Niemców polskiej tzw. „społemowskiej” szkoły handlowej Polnische Öffentliche Handelsschule (zatrudnioną w szkole nauczycielką była wówczas tymczasowo Jadwiga Zaleska)[2]. Do 1790 roku parcela na której znajduje się szkoła należała do cerkwi prawosławnej (z 1507 roku), a następnie unickiej pw. Narodzenia NMP, przy której znajdował się cmentarz grzebalny[3]. Podczas remontu budynku w latach 80., oraz podczas prac archeologicznych w 2011 natrafiono na resztki pochówków[4]. Miejsce to upamiętnione zostało granitowym krzyżem.

Po zakończeniu wojny miejscowa społeczność postarała się, by od października 1944 roku nauka w Gimnazjum znów się rozpoczęła. Od 1949 roku szkołę upaństwowiono i z bezpłatnej już nauki korzystała młodzież z powiatu sanockiego, a także sąsiednich. W latach 50. Szkoła znalazła się w resorcie Ministerstwa Finansów i o mało nie uległa likwidacji. Dopiero w 1957 roku wróciła do Ministerstwa Oświaty jako Technikum Ekonomiczne i Zasadnicza Szkoła Handlowa, do której dołączały Zasadnicza Szkoła Wielobranżowa, Technikum Hotelarskie i Technikum Administracji Terenowej. Rozpoczął się jej intensywny rozwój pod patronatem Powszechnej Spółdzielni Spożywców i Sanockich Zakładów Przemysłu Gumowego. Kolejna zmiana strukturalna zostawiła Liceum Ekonomiczne i zasadnicze klasy dla sprzedawców, kucharzy i kelnerów.

W długoletniej historii „Ekonomik” zmieniał często swoją siedzibę. Gdy w 1970 roku opuścił budynek przy ul. Jagiellońskiej, pozostawiając tam zasadnicze klasy wielobranżowe jako odrębną placówkę, przeniósł się już na stałe do dzisiejszego gmachu przy ulicy Jana III Sobieskiego. U progu dojścia reformy edukacji do szkół ponadpodstawowych, w ZSE prowadzono kształcenie kucharzy, gastronomów, handlowców, pracowników administracyjno-biurowych i techników ekonomistów.

W 1976 szkoła obchodziła 50-lecie istnienia. Z tej okazji otrzymała patronat Karola Adamieckiego[5].

W dniach 17-18 czerwca 1995 roku szkoła obchodziła 70-lecie istnienia[6].

Od 1 września 2002 roku szkoła nosi nazwę Zespół Szkół nr 1 im. Karola Adamieckiego.

W czerwcu 2010 roku odbyły się obchody jubileuszu 85-lecia istnienia szkoły[7].

Upamiętnienia[edytuj | edytuj kod]

  • Kamień z tablicą pamiątkową z inskrypcją opisującą historię budynku szkoły w latach 1891-2010.
  • Pomnik w formie krzyża z tablicą pamiątkową, upamiętniający wiernych obrządku greckokatolickiego pochowanych w tym miejscu, gdzie do XIX wieku znajdowała się cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny z cmentarzem. Pomnik odsłonięto 18 czerwca 2001 roku. Inskrypcja głosi: "„Chryste, ci, których ciała / Śpią już w bezmiernym pokoju, / Niech w Twoim Świetle się zbudzą, / By Ciebie wielbić na wieki.” Miejsce upamiętniające wieczny odpoczynek Wiernych obrządku greckokatolickiego, gdzie do XIX w. znajdowała się cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny wraz z cmentarzem. Sanok, 18 czerwca 2011r.".
Tablice pamiątkowe w gmachu szkoły
  • Dwie tablice pamiątkowe upamiętniające 50-lecie istnienia szkoły oraz jej patrona Karola Adamieckiego (projekty wykonał Zbigniew Osenkowski):
    • Pierwsza - treść inskrypcji: "1926 ZSE 1976. Dla upamiętnienia 50-lecia szkół ekonomicznych i nadania imienia Karola Adamieckiego. Komitet Rodzicielski"[8]. Została odsłonięta 14 października 1976[9].
    • Druga o treści: "1915 ZSE 1995 Dla upamiętnienia 70-lecia Szkół ekonomicznych. Absolwenci". Tablica najprawdopodobniej nie istnieje[10].
  • Tablica pamiątkowa z inskrypcją: "Jest miejsce czas i ludzie, których się nie zapomina. Nauczycielom wdzięczni absolwenci 1925 2010". Została ustanowiona z okazji Zjazdu absolwentów wszystkich roczników sanockiego Ekonomika w dniach 5-6 czerwca 2010 roku.

Profil szkoły[edytuj | edytuj kod]

W skład ZS nr 1 wchodzi:

  • IV Liceum Ogólnokształcące
  • Technikum nr 1:
    • technik ekonomista
    • technik hotelarstwa
    • technik logistyk
    • technik żywienia i gospodarstwa domowego
  • Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 1:
    • cukiernik
    • kucharz małej gastronomii
  • Techniku Uzupełniające:
    • technik żywienia i gospodarstwa domowego
  • Szkoła Policealna:
    • technik rachunkowości
    • technik administracji

Szkoła współpracuje z Centrum Edukacji Obywatelskiej w Warszawie. Ponadto realizuje projekty w ramach programów:

W roku szkolnym 2005/2006 szkoła otrzymała tytuł Szkoła Marzeń nadany przez CEO[11].

Dyrektorzy[edytuj | edytuj kod]

Na podstawie materiału źródłowego:[12])

  • Jan Hanusz (1925-1926)
  • Władysław Sandecki (1926-1933)
  • Jerzy Polański (1933-1938)
  • Michał Ćwięka (1938-1939 i 1945-1950)
  • Romuald Węgliński (1941-1945 i 1950-1952)
  • Maria Moszoro (1952-1954)
  • Ryszard Nocuń (1954-1974)
  • Ryszard Borowiec (1974-1991)
  • Albina Malik (1991-1992)
  • Janina Sadowska (1992-2001)
  • Maria Pospolitak (od 2001)

Nauczyciele[edytuj | edytuj kod]

Uczniowie i absolwenci[edytuj | edytuj kod]

Absolwenci
Uczniowie
  • Kazimierz Bogacz – geolog (nauka w szkole handlowej Polnische Öffentliche Handelsschule podczas II wojny światowej w okresie okupacji niemieckiej)
  • Feliks Stramik – generał dywizji Wojska Polskiego (nauka do 1942 w szkole handlowej Polnische Öffentliche Handelsschule podczas II wojny światowej w okresie okupacji niemieckiej)
  • Leszek Giec – kardiolog (nauka do 1944 w szkole handlowej Polnische Öffentliche Handelsschule podczas II wojny światowej w okresie okupacji niemieckiej)
  • Ryszard Kuzyszyn – scenograf (nauka do 1944 w szkole handlowej Polnische Öffentliche Handelsschule podczas II wojny światowej w okresie okupacji niemieckiej)
  • Zdzisław Beksiński – artysta malarz

Przypisy

  1. Andrzej Romaniak, Sanok. Fotografie archiwalne. Tom I, Sanok 2009, s. 262.
  2. Jacek Chrobaczyński, Szkolnictwo i oświata. Szkolnictwo zawodowe w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, s. 683.
  3. „Źródła podają, że w 1784 roku miał on ok. 30 metrów długości i 15 metrów szerokości”, w: Piotr Kotowicz, Agnieszka Frączek – Rzecznik Prasowy Urzędu Miasta w Sanoku – Pierwsze odkrycia archeologiczne przy rewitalizacji Placu Św. Michała! grudzień 2011.
  4. „Podczas remontu budynku, natrafiono na resztki pochówków pochodzących z cmentarza grzebalnego, otaczającego cerkiew. Historyk piszący o dziejach starego Sanoka zanotował „W miejscu, gdzie dziś stoi kasarnia (koszary obrony krajowej), był jeszcze przed 30 laty stary cmentarz, już wtedy nieużywany (ok. 1880 roku). Cmentarz był nieogrodzony, więc w poprzek niego prowadziły liczne ścieżki dla skrócenia drogi.”, w: Czajkowski. Łemkowie w historii i kulturze Karpat, część 2, s. 141.
  5. Franciszek Oberc: Kalendarium sanockie 1974-1994, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 952.
  6. Zbigniew Osenkowski, Kalendarium sanockie 1995-2000, Rocznik Sanocki Tom VIII – Rok 2001, Sanok 2001, s. 321.
  7. Waldemar Och, Kalendarium sanockie 2005-2010, Rocznik Sanocki, Tom X, Rok 2011, Sanok 2011, s 280.
  8. Franciszek Oberc, Pomniki i tablice pamiątkowe Sanoka, Sanok 1998, s. 47.
  9. Franciszek Oberc: Kalendarium sanockie 1974-1994, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 952.
  10. Franciszek Oberc, Pomniki i tablice pamiątkowe Sanoka, Sanok 1998, s. 47.
  11. Przedstawienie programu i działań na stronie www.szkolamarzen.edu.pl – Technikum nr 1 w Sanoku.
  12. http://zs1sanok.republika.pl/
  13. Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 25. ISBN 83-903469-0-7.
  14. Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 47-48, 311. ISBN 83-903469-0-7.
  15. Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 47, 311. ISBN 83-903469-0-7.
  16. Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995, s. 271-272. ISBN 83-903469-0-7.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925-1995. Sanok: 1995. ISBN 83-903469-0-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]