Żółw skórzasty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Żółw skórzasty
Dermochelys coriacea[1]
(Vandelli, 1761)
Żółw skórzasty
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada gady
Rząd żółwie
Rodzina żółwie skórzaste
Rodzaj Dermochelys
Gatunek żółw skórzasty
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło żółw skórzasty w Wikisłowniku

Żółw skórzasty (Dermochelys coriacea) - gatunek gada z podrzędu żółwi skrytoszyjnych, jedyny współcześnie żyjący przedstawiciel rodziny żółwi skórzastych. Jest największym współcześnie żyjącym żółwiem morskim. Gatunek ten jest znany od połowy XVI wieku.

Opis 
Żółwie skórzaste mają podobną budowę co żółwie morskie - posiadają duże, spłaszczone, okrągłe ciało z dwoma parami bardzo dużych płetw i krótkim ogonem. Podobnie jak innych morskich żółwi, przednie płetwiaste kończyny żółwia skórzastego są specjalnie przystosowane do pływania w otwartym oceanie. Nie posiada pazurów na obu parach kończyn. Płetwy tego żółwia są największe, pośród wszystkich żyjących żółwi. Rozpiętość przednich płetw może dochodzić do 3 metrów[3]. Jako ostatni przedstawiciel rodziny, żółw skórzasty posiada kilka cech odróżniających go od wszystkich innych żółwi. Najbardziej zauważalną z nich jest brak kostnego karapaksu zamiast tarczek pancerz żółwia skórzastego pokryty jest grubą skórą z osadzonymi płatami kości. Z karapaksu wystaje siedem wzniesień biegnących przez całą długość karapaksu. Cały grzbiet żółwia jest czarny lub ciemnoszary z licznymi jasnymi plamkami. Jego plastron jest jasnego koloru co kontrastuje z grzbietem i łapami.
Rozmiary 
Dorosły żółw skórzasty osiąga średnio 1-2 metry długości i wagę do 700 kilogramów[3]. Największe okazy miały karapaks długości 2 m i wagę ponad 1000 kg. Najczęściej spotyka się osobniki o masie ciała 300 do 400 kg.
Biotop 
Całe życie spędzają w morzu, jedynie samice na krótki czas wychodzą na ląd w celu złożenia jaj.
Pokarm 
Mają delikatne szczęki, więc żywią się miękkimi zwierzętami jak meduzy, skorupiaki, mięczaki, małe ryby oraz wodorostami morskimi.
Behawior 
Często nurkują poniżej 300 m, a czasami schodzą na głębokość 1200 m szukając meduz.
Rozmnażanie 
Kilka razy w roku samice składają w wygrzebanych przez siebie dołkach od 50 do 160 zapłodnionych jaj o średnicy 50-65 mm ważących 70-90 g[4]. Łączna liczba jaj składanych przez samicę waha się w granicach od 47 do 263 jaj[5]. Inkubacja jaj trwa 50 do 78 dni, jednak zwykle wylęg odbywa się w przedziale 60-68 dni.
Występowanie [6]
Występuje we wszystkich tropikalnych oceanach oraz w Morzu Śródziemnym. Spotyka się go również w wodach o niższej temperaturze w okolicach Nowej Fundlandii, Islandii, Norwegii i Alaski[4]. Jeden okaz znaleziono na Bałtyku[7]. Zasięg występowania tego żółwia jest największy wśród wszystkich gadów żyjących obecnie na Ziemi.
Ochrona 
W Unii Europejskiej wpisany do Załącznika IV Dyrektywy Siedliskowej, co zobowiązuje wszystkie państwa Unii do zapewnienia mu systemu ścisłej ochrony. Jednocześnie żółw ten znajduje się w aneksie A Rozporządzenia Rady (WE) Nr 338/97 w sprawie handlu dzikimi zwierzętami oraz w załączniku I konwencji CITES.

Przypisy

  1. Dermochelys coriacea w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Dermochelys coriacea. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. 3,0 3,1 Włodzimierz Juszczyk: Gady i płazy. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1986, s. 299-300. ISBN 83-214-0464-2.
  4. 4,0 4,1 Bernhard Grzimek: Grzimek's animal life encyclopedia.. Detroit: Gale, 2003, s. 101-102. ISBN 0-7876-5783-2.
  5. Leslie A. Mertz, Arthur B. Evans, Neil Schlager, Catherine J. Allen, Jayne Weisblatt: Grzimek's student animal life resource. Detroit, Mich.: Thomson Gale, 2005, s. 46. ISBN 0787694053.
  6. UNEP-WCMC Species Database (ang.).
  7. Hanna Dobrowolska: Gady. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981. ISBN 83-01-00957-8.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Hanna Dobrowolska, Gady, Warszawa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981, ISBN 83-01-00957-8
  2. Grzimek's Animal Life Encyclopedia, 2nd edition. Volume 7, Reptiles, edited by Michael Ilutchins, James B. Murphy, and Neil Schlager., Farmington Hills, MI: Gale Group, 2003 ISBN 0-7876-5783-2