Alanya

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Alanya
Ilustracja
Panorama portu i wschodniej części miasta.
Państwo  Turcja
Prowincja Antalya
Burmistrz Adem Murat Yücel
Powierzchnia 1577 km²
Wysokość 0–250 m n.p.m.
Populacja (2020)
• liczba ludności
• gęstość

333 104
211 os./km²
Nr kierunkowy (0090) 242
Kod pocztowy 07400
Tablice rejestracyjne 7201
Położenie na mapie Turcji
Mapa konturowa Turcji, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Alanya”
Ziemia36°32′50,00″N 31°59′41,46″E/36,547222 31,994850
Strona internetowa

Alanya – miasto i dystrykt w południowej Turcji, w prowincji Antalya, na Riwierze Tureckiej, nad Morzem Śródziemnym. Od strony lądu otoczona górami Taurus. Zlokalizowana na terenie starożytnej Pamfilii. Jeden z największych tureckich kurortów wypoczynkowych, usytuowany 135 km na wschód od Antalyi. Centrum miasta rozdziela na dwie części wysoki na blisko 250 metrów skalny cypel zamkowy. Na jego szczycie znajduje się twierdza obronna z trzema wieżami[1].

Od 2013 r. granice administracyjne miasta Alanya pokrywają się z granicami dystryktu Alanya. Według danych na 31 grudnia 2020, obszar 1577 km² zamieszkuje 333 104 osób[2].

Nazwy[edytuj | edytuj kod]

Nazwa miasta zmieniała się gdy zmieniali się jego władcy. Najstarszą znaną nazwą Alanii jest łacińskie Coracesium lub greckie Korakesion, zaś w języku luwijskim Korakassa, co znaczy "Wystające Miasto". Za rządów Cesarstwa Bizantyjskiego miasto zyskało nazwę Kalonoros lub Kalon Oros, co po grecku oznacza "Piękna Góra". W XIII wieku, po zdobyciu miasta przez Turków Seldżuckich, Alaaddin Keykubat zmienił nazwę na Alaiye. W XIII i XIV wieku włoscy handlarze nazywali to miasto Candelore lub Cardelloro. W 1935 r. podczas swej wizyty, pierwszy prezydent Turcji Mustafa Kemal Atatürk nazwał miasto Alanya.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

W 1948 r. podczas budowy portu odkryto Jaskinię Damlataş, co zapoczątkowało napływ kuracjuszy. Jednak za początek turystyki w Alanyi przyjmuje się 1958 r., gdy otwarto tutaj pierwszy motel. Jej popularność znacznie wzrosła po powstaniu międzynarodowego portu lotniczego w Antalyi. Największy przełom w tej branży nastąpił na przełomie lat 80. i 90. XX wieku, gdy wybudowano wiele hoteli różnych kategorii, a miasto przybrało obecny kształt. Od tego czasu gospodarka Alanyi oparta jest przede wszystkim na branży turystycznej, choć ważną rolę pełni również rolnictwo (zwłaszcza na terenach w głębi lądu). Miasto posiada kilka piaszczystych publicznych plaż o łącznej długości 60 kilometrów, z których cztery znajdują się w centrum – dwie na zachód od cypla zamkowego: Plaża Kleopatry i Plaża Damlataş oraz dwie na wschód od niego: Plaża Kejkubada i Plaża Portakal. Wejścia na publiczne plaże oraz korzystanie z plażowych pryszniców są bezpłatne. Leżaki i parasole są odpłatne, lecz nieobowiązkowe. W centrum Alanyi, u podnóża cypla, zlokalizowany jest port turystyczny, a na zachód od centrum – otwarta w 2010 r. Marina Alanya. W 2017 r. oddano do użytku 900-metrową kolej linową Alanya Teleferik, łączącą niewielki park przy plaży (park "100 rocznicy urodzin Mustafy Kemala") i jaskini Damlataş z zamkiem na szczycie cypla[3]. Niedaleko Jaskini Damlataş usytowany jest wodny park rozrywki Damlataş Aqua Park, zaś w Türkler – Park Morski i Delfinarium Sealanya (największy tego typu obiekt w Europie).

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Jaskinie[edytuj | edytuj kod]

  1. Jaskinie lądowe:
    • Damlataş – zlokalizowana u podnóża cypla zamkowego, z wejściem od strony plaży Kleopatry
    • Dim – zlokalizowana około 12 km na wschód od centrum Alanii
    • Kadiini – zlokalizowana 15 km na północny-wschód od Alanii w Çatak
    • Hasbahçe – zlokalizowana w Hasbahce
  2. Jaskinie morskie – zlokalizowane na zboczu cypla:
Panorama od strony zachodniej cypla.
Panorama od strony zachodniej cypla.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Najbliższe lotniska obsługujące ruch turystyczny w okolicach Alanyi, zlokalizowane są w Gazipaşie i w Antalyi. Port lotniczy Gazipaşa (44 km na wschód od centrum Alanyi) jest stosunkowo niewielki i obsługuje zaledwie kilka kierunków. Zdecydowana większość podróżnych przybywa do Alanyi przez lotnisko w Antalyi (125 km na zachód od centrum Alanyi), drugi pod względem wielkości port lotniczy w Turcji.

Dworzec autokarowy w Alanyi usytuowany jest w zachodniej części centrum miasta, w pobliżu obwodnicy (tr. Çevre Yolu). Odjeżdżają z niego autokary do odległych miast Turcji, a na krótszych trasach kursują minibusy. Najczęściej odjeżdżają stąd autokary do Antalyi (trasa ok. 3 godziny) przez Manavgatu (1 godzina) oraz do Adany (9 godzin) przez Anamur (3,5 godziny), Silifke (6,5 godziny) i Mersinu (8 godzin). Z Alanyi można również pojechać autokarem do Ankary (10 godzin), Denizli – niedaleko Pamukkale (6,5 godziny), Göreme w Kapadocji (10 godzin), Konyi (5 godzin), Izmiru (9,5 godziny), Stambułu (15 godzin) oraz wielu innych miast.

Główna droga przelotowa, przebiegająca przez Alanyę to krajowa trasa D400, wiodąca z wybrzeża egejskiego na daleki wschód kraju. Odległość do leżącej na zachodzie Antalyi wynosi 135 km.

Sport[edytuj | edytuj kod]

Miasto jest siedzibą - założonego w 1948 r. - klubu piłkarskiego Alanyaspor, od 2011 r. rozgrywającego domowe spotkania na Bahçeşehir Okulları Stadyumu. Od sezonu 2016/17 drużyna ta występuje w Süper Lig. Oprócz niego w mieście-dystrykcie funkcjonuje kilka innych klubów piłkarskich (m.in. Alanya Kestelspor, Alanya Belediyespor, Konaklı Belediyespor, Mahmutlar Spor, Payallar Spor i kobiecy Alanya Demirspor), występujących w niższych klasach rozgrywkowych. Drugim ważnym obiektem piłkarskim w mieście jest - otwarty w 1990 r. - Alanya Millî Egemenlik Stadyumu (pol. Stadion Suwerenności Narodowej) o pojemności 1622 miejsc, zlokalizowany na osiedlu Cumhuriyet Mahallesi, przy Ahmet Tokuş Bulvarı, nadmorskiej alei wylotowej w kierunku Mahmutlar.

Oprócz drużyny piłkarskiej - założony w 1990 r. - wielosekcyjny Alanya Belediyespor prowadzi m.in. sekcje siatkówki mężczyzn i koszykówki kobiet (do 2002 r. występującej w tureckiej ekstraklasie). Od 2020 r. działa Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi SK (klub piłki ręcznej mężczyzn). Domowym obiektem wszystkich tych zespołów jest Alanya Atatürk Spor Salonu o pojemności 1600 miejsc. W Alanyi istnieje również kryta pływalnia miejska Alanya Belediyesi Olimpik Yüzme Havuzu.

Wielokrotnie Alanya była miastem etapowym wyścigu kolarskiego Presidential Cycling Tour of Turkey.

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Alanya (pol.). navtur.pl. [dostęp 2013-06-20].
  2. Alanya Nüfusu (tur.). nufusu.com. [dostęp 2021-06-30].
  3. Alanya, turcjawsandalach.pl [dostęp 2020-10-10] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]