Atanazy (Jevtić)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Atanazy
Atanasije
Ilustracja
Kraj działania  Bośnia i Hercegowina
Data i miejsce urodzenia 8 stycznia 1938
Brdarici
biskup zahumsko-hercegowiński
Okres sprawowania 1992–1999
Wyznanie prawosławie
Kościół Serbski Kościół Prawosławny
Śluby zakonne 3 grudnia 1960
Diakonat 1961
Prezbiterat 28 sierpnia 1961
Chirotonia biskupia 7 lipca 1991
Sukcesja apostolska
Data konsekracji 7 lipca 1991
Konsekrator Paweł

Atanazy (ur. 8 stycznia 1938 w Brdaricach) – serbski biskup prawosławny.

Po ukończeniu gimnazjum w Šabacu wstąpił do seminarium duchownego św. Sawy w Belgradzie, którego dyplom uzyskał w czerwcu 1958. 3 grudnia 1960, po odbyciu obowiązkowej służby wojskowej, złożył wieczyste śluby zakonne przez archimandrytą Justynem (Popoviciem, którego był uczniem duchowym[1]). Kontynuował również podjęte w 1958 studia teologiczne, które ukończył w 1963. Wcześniej, w 1961, przyjął święcenia diakońskie, zaś 28 sierpnia tego samego roku – kapłańskie.

Za zgodą Świętego Synodu Serbskiego Kościoła Prawosławnego w lutym 1964 udał się na studia doktoranckie, które rozpoczął w Akademii Teologicznej Patriarchatu Konstantynopolitańskiego na wyspie Chalki, zaś ukończył na uniwersytecie w Atenach. Tytuł doktora teologii uzyskał w 1967 na podstawie dysertacji poświęconej eklezjologicznej nauce św. Pawła w świetle prac św. Jana Złotoustego. Hieromnich Atanazy pozostawał w Atenach jeszcze przez rok, studiując patrystykę i służąc w cerkwi przy rosyjskiej ambasadzie w stolicy Grecji.

Jesienią 1968 przybył do Paryża, gdzie uczył się języka francuskiego i wykładał w Instytucie św. Sergiusza podstawy teologii oraz historię Kościoła w Bizancjum. Prowadził również wykłady z patrologii w Instytucie Katolickim w Paryżu oraz z literatury bizantyjskiej na Sorbonie. Pracował w różnych parafiach prawosławnych w stolicy Francji. Od 1973 wykładał na Uniwersytecie Belgradzkim historię Cerkwi, od 1983 jako profesor nadzwyczajny, zaś od 1987 – jako profesor zwyczajny. W latach 1980/81 oraz 1990/91 był dziekanem wydziału teologicznego. Opublikował ponad 100 prac, wielokrotnie występował również z odczytami publicznymi lub uczestniczył w otwartych debatach w Belgradzie.

7 lipca 1991 przyjął chirotonię biskupią i objął katedrę banacką. W maju 1992 został przeniesiony do eparchii zahumsko-hercegowińskiej z siedzibą w Mostarze. Z powodu wybuchu wojny w Bośni musiał opuścić swoją dotychczasową rezydencję i przenieść się do monasteru Tvrdoš w Trebinje, gdzie przebywa do dnia dzisiejszego. W 1994 założył Akademię Duchowną im. Bazylego Ostrogskiego w Srbinje, której pierwszym rektorem został osobiście.

Wielokrotnie w krytyczny sposób oceniał politykę Stanów Zjednoczonych i państw Europy zachodniej wobec Jugosławii, a następnie Serbii[2]. Negatywnie ocenił układ z Dayton i należał do grupy duchownych, która zażądała od patriarchy serbskiego Pawła ustąpienia za publiczne wyrażenie poparcia wobec tejże umowy[3]. Obok biskupów Amfilochiusza (Radovicia) i Artemiusza (Radosavljevicia), również uczniów duchowych archimandryty Justyna (Popovicia) zaliczany był do najbardziej konserwatywnego, nacjonalistycznego skrzydła Serbskiego Kościoła Prawosławnego, utożsamiającego się z teologią św. Mikołaja (Velimirovicia)[4]. W swoich tekstach wielokrotnie nawiązywał do ideologii świętosawia i mitów związanych z bitwą na Kosowym Polu[5]. Przez wiele lat popierał politykę Slobodana Miloševicia, z czego ostatecznie wycofał się[6].

W 1999 na własną prośbę odszedł w stan spoczynku, kontynuuje przy tym pracę naukową. Jest członkiem Związku Pisarzy Serbii i Czarnogóry. Współautor przekładu Pisma Świętego na współczesny język serbski[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. D. Gil, Prawosławie..., s.169
  2. D. Gil, Prawosławie..., s.220
  3. R.Thomas, Serbia under Milošević: politics in the 1990s, C. Hurst & Co. Publishers 1998, s.259
  4. D. Gil, Prawosławie..., s.212
  5. D. Gil, Świętosawie..., ss.18-20
  6. D. Gil, Prawosławie.., s.202
  7. ПРОМОЦИЈА НА САЈМУ КЊИГА: ЦЕЛОВИТ СРПСКИ ПРЕВОД СВЕТОГ ПИСМА

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • ЕПИСКОП АФАНАСИЙ (ЕВТИЧ)
  • Dorota Gil, Prawosławie Historia Naród. Miejsce kultury duchowej w serbskiej tradycji i współczesności, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2005, ISBN 83-233-1951-0, OCLC 69347941.
  • Gil D., Świętosawie a dzisiejsze oblicze kultury duchowej Serbów [w:] Przemiany w świadomości i kulturze duchowej narodów Jugosławii po 1991 roku, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1999, ​ISBN 83-223-1254-0
Poprzednik
Amfilochiusz (Radović)
Biskup banacki
1991 - 1992
Następca
Chryzostom (Stolić)
Poprzednik
Władysław (Mitrović)
Biskup zahumsko-hercegowiński
1992 - 1999
Następca
Grzegorz (Durić)