Fryderyk Henryk Orański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Fryderyk Henryk Orański
książę Oranii, stadhouder Zjednoczonych Prowincji
Ilustracja
Gerrit van Honthorst, Fryderyk Henryk z żoną Amalią
ilustracja herbu
Książę Oranii
Okres

od 1625
do 1647

Poprzednik

Maurycy Orański

Następca

Wilhelm II Orański

Stadhouder Zjednoczonych Prowincji
Okres

od 1625
do 1647

Poprzednik

Maurycy Orański

Następca

Wilhelm II Orański

Dane biograficzne
Dynastia

Orańska-Nassau

Data i miejsce urodzenia

29 stycznia 1584
Delft

Data i miejsce śmierci

14 marca 1647
Haga

Miejsce spoczynku

Delft

Ojciec

Wilhelm I Orański

Matka

Louise de Coligny

Żona

Amalia von Solms-Braunfels

Dzieci

Wilhelm II Orański

Odznaczenia
Order Podwiązki (Wielka Brytania)

Fryderyk Henryk Orański, hol. Frederik Hendrik (ur. 29 stycznia 1584 w Delfcie, zm. 14 marca 1647 w Hadze) – książę Oranii-Nassau, stadhouder Republiki Zjednoczonych Prowincji.

Fryderyk Henryk był młodszym synem Wilhelma I Milczka i urodził się w Delfcie około 6 miesięcy po tym, jak jego ojciec został zamordowany. Jego matka – Louise de Coligny była córką sławnego dowódcy hugenotów, admirała de Coligny, i była czwartą żoną Wilhelma I Milczka.

Rządy[edytuj | edytuj kod]

Fryderyk Henryk ze swoją rodziną

Fryderyk Henryk podobnie jak jego starszy brat – Maurycy Orański odbył w młodości szkolenie wojskowe i podobnie jak jego brat był jednym z najlepszych generałów swojego wieku. Po śmierci Maurycego (w 1625) odziedziczył jednak wszystkie tytuły i godności swojego ojca – został stadhouderem (namiestnikiem) pięciu prowincji (Holandii, Zelandii, Utrechtu, Overijssel i Geldern).

Fryderyk Henryk był świetnym generałem, ale również był wyśmienitym politykiem. Przez 22 lata pozostał głową rządu Zjednoczonych Prowincji i przez te lata państwo to przeżywało lata świetności. Okres rządów Fryderyka Henryka jest powszechnie nazywany złotym wiekiem republiki. Wtedy miały miejsce wielkie zwycięstwa militarne i triumfy marynarki oraz ekspansja handlowa i rozwój literatury i sztuki holenderskiej.

Najważniejszymi zwycięstwami Fryderyka Henryka było oblężenie i zdobycie ’s-Hertogenbosch (w 1629), Maastricht (w 1632), Bredy (w 1637), Sas van Gent (w 1644) i Hulst (w 1645). Początkowo dążył on do utworzenia sojuszu z Francją przeciw Hiszpanii, później jednak poświęcił ten sojusz i zawarł pokój z Hiszpanią, niezwykle korzystny dla Zjednoczonych Prowincji, który miał zostać przypieczętowany traktatem z Münster.

Małżeństwo[edytuj | edytuj kod]

Fryderyk Henryk w 1625 poślubił Amalię Solms-Braunfels[1][2]. Para miała 9 dzieci:

  1. Wilhelma II Orańskiego (1626–1650), poślubił Marię Henriettę Stuart
  2. Luizę Henrietę Orańską-Nassau Louise Henriette Oranje-Nassau(1627–1667), poślubiła Fryderyka Wilhelma I Hohenzollerna
  3. Henrietę Amalię Orańską-Nassau (1628),
  4. Elżbietę Orańską-Nassau (1630),
  5. Izabelę Karlotę Orańską-Nassau (1632–1642),
  6. Albertynę Agnieszkę Orańską-Nassau (1634–1696), w 1652 r. poślubiła swojego dalszego kuzyna, Wilhelma Fryderyka Nassau-Dietz (1613-1664), drugiego z kolei syna Ernesta Kazimierza I Nassau-Dietz (1573-1632) i Zofii Jadwigi Brunszwickiej-Lüneburg,
  7. Henrietę Katarzynę Orańską-Nassau (1637–1708), poślubioną w 1659 r. w Gronigen Janowi Jerzemu II, księciu Anhalt-Dessau,
  8. Henryka Ludwika Orańskiego-Nassau Hendrik Lodewijk van Nassau (1639),
  9. Marię Orańską-Nassau (1642–1688), której mężem został w 1666 r. Ludwik Henryk Maurycy Wittelsbach (1640–1674), hrabia Palatynatu Simmern-Kaiserslautern (1640-1674), syn Ludwika Filipa i Ludwik Filip Wittelsbacha (1602–1655), księcia Palatynatu-Simmern-Kaiserlauten i Marii Eleonory Brandenburskiej (1607–1675); wnuk ciotki Marii, Luizy Julianny Orańskiej.

Śmierć[edytuj | edytuj kod]

Po śmierci Fryderyk Henryk został pochowany z wielką pompą obok szczątków swojego ojca i brata, w Delfcie. Traktat z Munster, kończący długi konflikt między Holendrami a Hiszpanami, nie został podpisany do 30 stycznia 1648. Choroba i śmierć stadhoudera znacznie opóźniły podpisanie traktatu, zwłaszcza że jego syn odmówił jego podpisania i rozpoczął negocjacje z Francją.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Amalia | muzeum.olsztyn.pl, olsztyn.pl [dostęp 2021-06-13] (pol.).
  2. Amalie von Solms | Schloss Braunfels in Hessen, herzlich willkommen | Schloss Braunfels in Hessen, herzlich willkommen, schloss-braunfels.de [dostęp 2021-06-13] (niem.).