Józef Sobiesiak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Józef Sobiesiak
Maks, Bronicz
Ilustracja
Kontradmirał Józef Sobiesiak, w mundurze pułkownika w służbie Polskiej Marynarki Wojennej, fot. ok. 1960 r.
generał brygadyoraz kontradmirał generał brygady
oraz
kontradmirał kontradmirał
Data i miejsce urodzenia 17 maja 1914
Pilaszkowice
Data i miejsce śmierci 18 listopada 1971
Warszawa
Przebieg służby
Lata służby 19411971
Stanowiska z-ca dowódcy 46 pp
dowódca 35 pp
dowódca 1 DP
dowódca 15 DP
dowódca 5 DP
z-ca dowódcy 15 DZ
z-ca dowódcy Marynarki Wojennej
z-ca komendanta Wojskowej Akademii Politycznej
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
kampania wrześniowa,
obrona Przebraża
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Order Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Partyzancki Srebrny Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Złoty Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Srebrny Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Brązowy Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Medal 10-lecia Polski Ludowej Srebrny Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju”
Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Medal „Partyzantowi Wojny Ojczyźnianej” I klasy (ZSRR)
Grób gen. Józefa Sobiesiaka na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie,
22 lipca 2008

Józef Sobiesiak, ps. Maks, Bronicz (ur. 17 maja 1914 w Pilaszkowicach, zm. 18 listopada 1971 w Warszawie) – polski działacz komunistyczny, radziecki partyzant, generał brygady Wojska Polskiego, kontradmirał, zastępca dowódcy Marynarki Wojennej (1963–1968), zastępca komendanta Wojskowej Akademii Politycznej im. Feliksa Dzierżyńskiego w Warszawie (1968–1971).

Życiorys[edytuj]

Urodził się 17 maja 1914 w Pilaszkowicach, pow. krasnostawski (ob. świdnicki). Jego rodzice byli rolnikami, a on sam zarabiał na swoje utrzymanie. Pracował od 1 września 1928 do 1 listopada 1933 w prywatnym zakładzie mechanicznym Limka w Lublinie. W 1933 skończył średnią szkołę techniczną i w tym samym roku wstąpił do KPP[1]. Służbę wojskową odbył jako szeregowy od 2 listopada 1933 do 14 września 1935 w kompanii łączności 3 Dywizji Piechoty[2]. Był w wojsku dwukrotnie aresztowany za działalność komunistyczną, ale z braku dowodu winy został zwolniony. Pracował jako ślusarz od 15 września 1935 do 30 sierpnia 1939 w firmie braci Lubert w Warce[2].

W dniu wybuchu II wojny światowej zmobilizowany do kompanii łączności w Warszawie. Brał udział w bojach koło Różan i Małkini. Uciekł na wschód po rozbiciu jednostki przez wojska niemieckie i pracował od 7 października 1939 do 28 czerwca 1941 w Fabrykach Metalowych w Kijowie i Kowlu jako ślusarz, brygadzista i dyrektor[2]. Pracował również jako drukarz od 29 czerwca 1941 do 31 października 1941 w drukarni rejonowej w Maniewiczach. Aresztowany w listopadzie 1941 za działalność antyhitlerowską uciekł i w rejonie Maniewicz organizował oddział partyzancki. Organizator oddziałów partyzantki komunistycznej na Wołyniu i Polesiu. W latach (1941–1943) dowódca oddziału partyzanckiego "Maks", następnie do lutego 1944 samodzielnej brygady im. Michaiła Frunzego[3].

Na podstawie decyzji KC KP(b) Ukrainy z dnia 14 marca 1944, rozkazem nr 0023 Szefa Ukraińskiego Sztabu Ruchu Partyzanckiego generała-majora Timofieja Strokacza została sformowana Brygada PSzP „Grunwald” i przerzucona przez linię frontu z Kijowa na Kielecczyznę. Dowódcą Brygady Partyzanckiej „Grunwald” – złożonej z Polaków walczących w partyzantce radzieckiej – został mianowany mjr Józef Sobiesiak. Zrzut grupy ok. 100 spadochroniarzy, z której została utworzona Brygada, nastąpił w nocy z 1 na 2 lipca 1944, w rejonie Smykowa k. Opatowa. Brygada została podporządkowana Polskiemu Sztabowi Partyzanckiemu. Zadaniem brygady było rozpoznanie i dywersja na terenie przyszłej ofensywy 1. Frontu Ukraińskiego.

Decyzją Zarządu Głównego ZPP w ZSRR z 25 lutego 1944 otrzymał stopień majora[3]. Jako jeden z pierwszych w 1944 odznaczony był Orderem Lenina i Orderem Czerwonego Sztandaru. Od 1 września 1944 do 31 maja 1945 przebywał w Akademii im. Frunzego w ZSRR, a po jej ukończeniu wyznaczony na zastępcę dowódcy 46 pułku piechoty 13 Dywizji piechoty. Dowódca 35 pułku piechoty 7 Dywizji Piechoty od 21 września 1945 do 9 listopada 1947. Wstąpił do PPR, a po jej zjednoczeniu do PZPR. Awansowany do stopnia podpułkownika 12 marca 1946. Słuchacz ASG od 10 listopada 1947 do 14 października 1950, a po jej ukończeniu awansowany na stopień pułkownika[4]. Od 15 października 1950 do 12 lipca 1951 pełnił funkcję dowódcy 1 Warszawskiej Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki[5], następnie od 13 lipca 1951 do 16 kwietnia 1952 dowódcy 15 Dywizji Piechoty. Od 26 maja 1952 do 11 października 1955 dowódca 5 Dywizji Piechoty[6][7]. Szef Obrony Przeciwlotniczej 9 Korpusu Armijnego od grudnia 1955 do 26 listopada 1956, a do 28 marca 1957 był zastępcą dowódcy 15 Dywizji Zmechanizowanej. Od 29 marca 1957 do września 1962 był szefem OPL WOW. Od 14 lipca 1963 zastępca dowódcy Marynarki Wojennej ds. ogólnowojskowych w stopniu kontradmirała, które pełnił do 22 września 1968. Awansowany do stopnia generała brygady uchwałą Rady Państwa nr 47/63 z 1 października 1963. Zastępca komendanta Wojskowej Akademii Politycznej im. Feliksa Dzierżyńskiego w Warszawie od 23 września 1968[7].

W lesie na wschód od wsi Szczecno, przy leśnym dukcie do wsi Holendry, w gm. Pierzchnica znajduje się pomnik upamiętniający miejsce lądowania desantu mjr Józefa Sobiesiaka.

Twórczość[edytuj]

  • Józef Sobiesiak – Burzany, Wyd. MON, Warszawa 1962, 1964
  • Józef Sobiesiak – Brygada „Grunwald”, Wyd. MON, Warszawa 1966; Wyd. Lubelskie 1973
  • Józef Sobiesiak – Przebraże, Wyd. MON, Warszawa 1969, 1971
  • Józef Sobiesiak, Ryszard Jegorow – Ziemia płonie, Wyd. MON, Warszawa 1961, 1964

Odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Był jej członkiem do czasu rozwiązania tj. do 1938 roku
  2. a b c Zygmunt Traczyk, Stanisław Komar: Dowódcy 5 Saskiej Dywizji Piechoty (1945–1957) noty biograficzne. s. 34.
  3. a b Zygmunt Traczyk, Stanisław Komar: Dowódcy 5 Saskiej Dywizji Piechoty (1945–1957) noty biograficzne. s. 35.
  4. Zygmunt Traczyk, Stanisław Komar: Dowódcy 5 Saskiej Dywizji Piechoty (1945–1957) noty biograficzne. s. 36.
  5. Byli dowódcy 1. Warszawskiej Dywizji Zmechanizowanej
  6. Rozkaz Ministra Obrony Narodowej Nr 736 z 26 maja 1952
  7. a b Zygmunt Traczyk, Stanisław Komar: Dowódcy 5 Saskiej Dywizji Piechoty (1945–1957) noty biograficzne. s. 37.
  8. a b c А.П. Бринский. Макс (Юзеф Собесяк) // Бессмертие: очерки о разведчиках. кн.1. М., Политиздат, 1987. стр.178-191

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • Kmdr por. mgr Walter Pater – Admirałowie 1918-2005. Słownik biograficzny, Wyd. Muzeum Marynarki Wojennej, Gdynia 2006, ​ISBN 83-88698-60-5
  • Józef Bolesław Garas – Oddziały Gwardii Ludowej i Armii Ludowej 1942-1945, Warszawa, 1971, ss. 330-335
  • "Wojskowy Przegląd Historyczny", nr 4 (59), 1971, str. 356-357
  • Zygmunt Traczyk, Stanisław Komar: Dowódcy 5 Saskiej Dywizji Piechoty (1945–1957) noty biograficzne. Gubin: Muzeum Gubińskich Pancerniaków, 1988, s. 34-37.