Kościół Prawosławny Ukrainy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół Prawosławny Ukrainy
Православна церква України
Sobór św. Michała Archanioła o Złotych Kopułach – cerkiew katedralna
Sobór św. Michała Archanioła o Złotych Kopułach – cerkiew katedralna
Klasyfikacja systematyczna wyznania
Chrześcijaństwo
 └ Prawosławie
Obrządek bizantyjski
Siedziba Kijów
Zwierzchnik
• tytuł zwierzchnika
Epifaniusz (Dumenko)
metropolita kijowski i całej Ukrainy
Zasięg geograficzny  Ukraina
Strona internetowa

Kościół Prawosławny Ukrainy (ukr. Православна церква України), także Kościół Prawosławny na Ukrainie[1][2][3] lub Ukraiński Kościół Prawosławny – kanoniczna autokefaliczna Cerkiew prawosławna obejmująca swoją jurysdykcją terytorium Ukrainy, utworzona 15 grudnia 2018. Jest metropolią, która do 6 stycznia 2019 znajdowała się w jurysdykcji kanonicznej Patriarchatu Konstantynopolitańskiego. Kościół Prawosławny Ukrainy wymieniany jest na 15. miejscu w dyptychu autokefalicznych Cerkwi prawosławnych[4].

Historia[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Prawosławie na Ukrainie.
Petro Poroszenko, Epifaniusz oraz Emanuel na soborze zjednoczeniowym

Kościół powstał 15 grudnia 2018 w wyniku soboru zjednoczeniowego, który obradował w soborze Mądrości Bożej w Kijowie, pod przewodnictwem metropolity Galii, Emanuela, z Patriarchatu Konstantynopolitańskiego, z udziałem prezydenta Ukrainy Petra Poroszenki[5]. Duchowni Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego, wespół z duchownymi Ukraińskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego[6] oraz dwoma biskupami[7] (z ponad 90, w tym ponad 50 urzędujących[8]) Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego (działających wbrew woli zwierzchnictwa swojego Kościoła), powołali Kościół Prawosławny Ukrainy, a Ukraiński Autokefaliczny Kościół Prawosławny i Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Kijowskiego rozwiązały się. Zwierzchnikiem Kościoła Prawosławnego Ukrainy został wybrany biskup Epifaniusz, dotychczasowy metropolita perejasławsko-chmielnicki i białocerkiewski Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego. Uzyskał on tytuł metropolity kijowskiego i całej Ukrainy[6].

Według deklaracji metropolity Epifaniusza Kościół liczył krótko po utworzeniu ok. siedem tysięcy parafii[9]. Wchodząca obecnie w skład Kościoła Prawosławnego Ukrainy Ukraińska Cerkiew Prawosławna Patriarchatu Kijowskiego liczyła w 2015 r. 5167 parafii i 62 klasztory[10]. Według innego źródła, na początku 2018 Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Kijowskiego liczył 5167 parafii i 62 klasztory, natomiast Ukraiński Autokefaliczny Kościół Prawosławny – 1167 parafii i 12 klasztorów[11].

Rosyjski Kościół Prawosławny[12], Serbski Kościół Prawosławny[13], Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny[14] oraz Patriarchat Antiocheński[15] oświadczyły, iż nie uznają Kościoła Prawosławnego Ukrainy za cerkiew kanoniczną. 20 grudnia 2018 r. metropolita kijowski i całej Ukrainy Epifaniusz został modlitewnie wspomniany podczas liturgii odprawianej przez przedstawiciela Kościoła Grecji[16].

5 stycznia 2019 r. patriarcha konstantynopolitański Bartłomiej I w soborze św. Jerzego podpisał tomos nadający Cerkwi Ukraińskiej status autokefaliczny. Dokument ten 6 stycznia podczas liturgii w tejże świątyni wręczył metropolicie Epifaniuszowi[17].

Siedziba[edytuj | edytuj kod]

Główną świątynią Kościoła jest sobór św. Michała Archanioła o Złotych Kopułach w Kijowie[18].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Tadeusz Olszański, Historyczne zjednoczenie Kościołów prawosławnych Ukrainy, OSW, 17 grudnia 2018 [dostęp 2018-12-17].
  2. Powstał autokefaliczny Kościół Prawosławny na Ukrainie. Czy parafie podporządkowane Moskwie przejdą pod jurysdykcję „Kościoła bez Putina”?, Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego, 18 grudnia 2018
  3. Ukraiński Kościół autokefaliczny ma już nazwę. „Unikamy nacjonalizmu religijnego”, tvp.info, 3 listopada 2018
  4. Патріарх Варфоломій підписав томос про автокефалію Православної Церкви України (ukr.). risu.org.ua, 5 stycznia 2019. [dostęp 2019-01-06].
  5. Святослав Хоменко, Віталій Червоненко: Об'єднавчий собор Української церкви: як все відбувалося (ang.). BBC News Україна, 2018-12-16. [dostęp 2018-12-20].
  6. a b Ukraina: Wybrano zwierzchnika autokefalicznego Kościoła prawosławnego. tvp.info, 15 grudnia 2018. [dostęp 2018-12-16].
  7. Порошенко: Ми недооцінили вплив РПЦ на дочірні структури
  8. Українська Православна Церква – Офіційна мережа сайтів Української Православної Церкви (ukr.). church.ua. [dostęp 2018-12-19].
  9. Епіфаній заявив, що главу УПЦ МП Онуфрія називатимуть митрополитом Російської православної церкви в Україні. gordonua.com. [dostęp 2018-12-19].
  10. Wacław Radziwinowicz. Ukraińska Cerkiew odłącza się od Moskwy. Putin przegrywa wojnę o dusze Ukraińców. „wyborcza.pl”, 2018-05-26. [dostęp 2018-07-27]. 
  11. РЕЛІГІЙНІ ОРГАНІЗАЦІЇ В УКРАЇНІ (СТАНОМ НА 1 СІЧНЯ 2018 Р.) (ukr.). risu.org.ua, 31 marca 2018. [dostęp 2019-01-17].
  12. ЖУРНАЛЫ заседания Священного Синода от 28 декабря 2018 года (ros.). patriarchia.ru. [dostęp 2019-01-05].
  13. Божићна посланица Српске Православне Цркве (serb.). spc.rs. [dostęp 2019-01-05].
  14. Katarzyna Barczyk: Sawa pisze do patriarchy Konstantynopola. Polskie prawosławie przeciwko niezależnej cerkwi na Ukrainie. wiadomosci.onet.pl, 5 stycznia 2019. [dostęp 2019-01-05].
  15. “It is unreasonable to stop a schism at the price of the unity of the Orthodox world”—Pat. John of Antioch, OrthoChristian.Com [dostęp 2019-01-16].
  16. Грецька Церква поминає в списку Помісних Церков Україну (відео) (ukr.). Релігійна правда, 2018-12-20. [dostęp 2018-12-21].
  17. Томос церкві України: Епіфаній отримав грамоту про автокефалію
  18. Михайлівський Золотоверхий собор буде головним храмом ПЦУ (ukr.). risu.org.ua, 16 grudnia 2018. [dostęp 2018-12-16].