Prawosławny Patriarchat Antiocheński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Patriarchat Antiocheński
Πατριαρχεῖον Ἀντιοχείας
Patriarcheîon Antiocheías
Sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Damaszku – główna świątynia Patriarchatu
Sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Damaszku – główna świątynia Patriarchatu
Państwo  Syria
Siedziba Antiochia
od 1268 de facto Damaszek
Data powołania I w. n.e.
Wyznanie prawosławne
Kościół Cerkiew prawosławna
Sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Damaszku
Patriarcha Patriarcha Wielkiej Antiochii, Syrii, Cylicji, Mezopotamii i całego Wschodu Jan X
brak współrzędnych
Strona internetowa
Herb Greko-Prawosławnego Patriarchatu Antiochii i całego Wschodu

Prawosławny Patriarchat Antiochii – jedna z 15 autokefalicznych Cerkwi prawosławnych (nazywana na terenie Syrii Kościołem grecko-prawosławnym). Siedziba Patriarchatu znajduje się (od 1268) w Damaszku (wcześniej mieściła się w Antiochii); główną świątynią jest sobór Zaśnięcia Matki Bożej w tym mieście.

Patriarcha[edytuj]

Na czele Patriarchatu Antiocheńskiego stoi (od 17 grudnia 2012) Wielce Błogosławiony Patriarcha Wielkiej Antiochii, Syrii, Cylicji, Mezopotamii i całego Wschodu Jan X.

Historia[edytuj]

Początki Patriarchatu sięgają czasów apostolskich. Z Dziejów Apostolskich wiadomo, że apostołowie Paweł i Barnaba nauczali w Antiochii (ok. 42), dzięki czemu wielu Żydów i pogan zostało ochrzczonych (z tej samej Księgi można się dowiedzieć, że właśnie w Antiochii po raz pierwszy wyznawców Jezusa Chrystusa nazwano chrześcijanami). Pierwszym biskupem Kościoła antiocheńskiego był apostoł Piotr, który następnie (ok. 53) wyświęcił Ewodiusza na swojego następcę. Apostoła Piotra nazywano patriarchą, gdyż głosił on ewangelię przede wszystkim Żydom, dla których był głową plemienia. Później w ten sposób określano kolejnych antiocheńskich następców św. Piotra, tak więc oficjalne nadanie biskupstwu w Antiochii nazwy „patriarchat” na Soborze Chalcedońskim było tylko potwierdzeniem istniejącego stanu rzeczy.

Patriarchat Antiocheński był jednym z pięciu starożytnych patriarchatów chrześcijaństwa (tworzących tzw. pentarchię); według ustaleń Soboru Chalcedońskiego (451) – czwarty po Rzymie, Konstantynopolu i Aleksandrii (przed Jerozolimą). W wyniku kryzysu monofizyckiego powstały (518) dwa oddzielne patriarchaty antiocheńskie: grecko-ortodoksyjny (Prawosławny Patriarchat Antiocheński) i syryjsko-ortodoksyjny (Syryjski Kościół Ortodoksyjny). W późniejszym czasie utworzono również kilka katolickich patriarchatów antiocheńskich.

Antiochia była jednym z najważniejszych ośrodków teologicznych w Cesarstwie Bizantyńskim. Po najeździe mameluckiego sułtana egipskiego Bajbarsa i całkowitym zniszczeniu miasta (1268), siedzibę Patriarchatu przeniesiono do Damaszku.

Dzień dzisiejszy[edytuj]

Prawosławny Patriarchat Antiochii liczy obecnie ponad 3 mln wiernych. W jego skład wchodzą 22 metropolie: 6 w Syrii, 6 w Libanie, 1 w Iraku (obejmująca również Kuwejt), 5 na terenie Ameryki Północnej i Południowej (w tym Samorządna Prawosławna Antiocheńska Archidiecezja Ameryki Północnej, podzielona na 9 diecezji), 1 na terenie Australii, Oceanii i południowo-wschodniej Azji oraz – utworzone w październiku 2013 wskutek znacznej imigracji z Syrii – 3 w Europie: Archidiecezja Francji oraz Europy Zachodniej i Południowej, Archidiecezja Niemiec i Europy Centralnej i Archidiecezja Wysp Brytyjskich[1]. Patriarchat posiada też własną uczelnię – Instytut Teologiczny im. św. Jana Damasceńskiego (od 1988 podlegający Uniwersytetowi Balamand w Libanie).

W liturgii używa się kalendarza nowojuliańskiego[2].

Patriarchowie Antiochii[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • Kalendarz Prawosławny 2003, Wydanie Warszawskiej Metropolii Prawosławnej, ISSN-1425-2171, ss.173–175

Linki zewnętrzne[edytuj]