Koropiec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia słowa.
Koropiec
Коропець
Ilustracja
Pałac Badeniego w Koropcu
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Ukraina
Obwód tarnopolski
Rejon monasterzyski
Powierzchnia 8,61 km²
Populacja (2017)
• liczba ludności

3304[1]
Nr kierunkowy +380 3555
Kod pocztowy 48370
Położenie na mapie obwodu tarnopolskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu tarnopolskiego
Koropiec
Koropiec
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Koropiec
Koropiec
Ziemia48°56′19″N 25°10′46″E/48,938611 25,179444
Portal Portal Ukraina

Koropiec (ukr. Коропець, Koropeć) – osiedle typu miejskiego na Ukrainie w rejonie monasterzyskim obwodu tarnopolskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1427 roku wzmiankowano, że Koropiec posiada prawa magdeburskie oraz, że król Władysław Jagiełło uposażył istniejący już wcześniej kościół parafialny[2]. Do połowy XV wieku Koropiec należał do dóbr królewskich. W 1453 roku właścicielem miasta był Michał Buczacki[2].

Fedor Lubartowicz m.in. posiadał też zamek w Koropcu (zdaniem Łeontija Wojtowycza, chodzi się o Koropcu na brzegu Dniestra)[3]. Fedor Lubartowicz zdaniem Zygmunta Radzimińskiego miał m.in. syna Andruszka (zm. ok. 1438), księcia na Koropcu[4].

W 1607 roku został zniszczony przez Tatarów. W 1615 r. wieś była już własnością Stefana Potockiego, wojewody bracławskiego. Dziedziczona w rodzinie Potockich przez dwa stulecia.

Przy końcu XVIII w. Koropiec nabyty została przez Mysłowskich h. Rawicz. Nowi właściciele w pocz. XIX w. wybudowali klasycystyczny pałacyk. W 2. poł. XIX w. właścicielem był Alfred Mysłowski, zamiłowany hodowca koni i uczestnik wyścigów. Żoną jego była Helena z Młockich, jedna z uznanych piękności Lwowa. Urokowi pałacu w Koropcu (między innymi marmurowe żłoby w stajniach) nie mógł oprzeć się marszałek Sejmu Galicyjskiego (namiestnik c.k.) Stanisław Badeni, który nie bez oporów ze strony właścicieli nabył pałac od syna Alfreda (Alfreda jr) w 1893. Po nim zaś majątek przypadł najmłodszemu jego synowi, Stefanowi, który był jego właścicielem do 1939 r.
W II Rzeczypospolitej wieś była siedzibą gminy wiejskiej Koropiec w powiecie buczackim, województwo tarnopolskie.

W 1929 roku liczyła 5366 mieszkańców.

W latach 1944-1945 Ukraińcy dokonali na Polakach zbrodni we wsiach: Barysz, Korościatyn, Puźniki, Zalesie, położonych na północ od Koropca.

W 1989 liczyło 3779 mieszkańców[5].

W 2013 liczyło 3474 mieszkańców[6].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Kropiecz na mapie z 1650
  • pałac - pierwszy niewielki klasycystyczny pałac zwieńczony czterospadowym dachem został wzniesiony przez Mysłowskich na początku XIX w. Hrabia Stanisław Marcin Badeni przebudował pałac do 1906 roku na wielkopańską rezydencję w stylu neorenesansowym[7]. Pałac został zniszczony w latach 1914-1920, ale wkrótce go odbudowano. Po 1945 r. mieścił się w nim dom dziecka i szkoła. Pałac otacza park krajobrazowy z początku XIX w. Przed 1939 r. park miał 200 ha, obecnie około 6 ha.
 Osobny artykuł: Pałac w Koropcu.
  • kościół rzymskokatolicki pw. św. Mikołaja poświęcony w 1868 roku[2]. Powstał dzięki funduszom rodziny Mysłowskich i zapisowi księdza Marcina Mierzwińskiego. Kościół konsekrowano w 1882 roku[2]. Zrujnowany w okresie Ukraińskiej SRR po wysiedleniu z tych ziem Polaków w 1946 roku, gdy zamieniono go na magazyn ziarna, a od 1960 roku na salę sportową i sklep meblowy. Remontowany po upadku ZSRR z inicjatywy polskiego duchownego ks. Ludwika Rutyny i poświęcony ponownie w 1992 roku.
  • cmentarz katolicki z 650 polskimi nagrobkami.
  • cerkiew na Przewoźcu pw. Zaśnięcia Bogarodzicy z 1785 r.
  • pomnik Anieli Krzywoń poległej w bitwie pod Lenino, Polki z położonej na północ wsi Puźniki.

Ludzie związani z Koropcem[edytuj | edytuj kod]

Ludzie urodzeni w Koropcu[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Чисельність наявного населення України на 1 січня 2017 року. Державна служба статистики України. Київ, 2017. стор.66
  2. a b c d Michał Kurzej, Kościół parafialny p.w. św. Mikołaja w Koropcu [dostęp 2018-08-06] (ang.).
  3. Łewko Wojtowycz: Żydacziwske kniaziwstwo (1393-1442), s. 116. (ukr.)
  4. Tamże, s. 117. (ukr.)
  5. Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу
  6. Чисельність наявного населення України на 1 січня 2013 року. Державна служба статистики України. Київ, 2013. стор.94
  7. Roman Aftanazy: Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej. Województwo ruskie, Ziemia Halicka i Lwowska, T. 7, wyd. 2 przejrzane i uzupełnione, Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wrocław, Warszawa: 1995, s. 90-96.
  8. Stepan Dawymuka. Marjan Dolisznij. „Dzwin”, 8 (874) (sierpień 2017), s. 229–230. (ukr.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]