Pawłów (powiat starachowicki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi w powiecie starachowickim. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.
Pawłów
Budynek Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowie
Budynek Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowie
Państwo  Polska
Województwo  świętokrzyskie
Powiat starachowicki
Gmina Pawłów
Liczba ludności 1100
Strefa numeracyjna (+48) 41
Kod pocztowy 27-225[1]
Tablice rejestracyjne TST
SIMC 0260623
Położenie na mapie gminy Pawłów
Mapa lokalizacyjna gminy Pawłów
Pawłów
Pawłów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pawłów
Pawłów
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Pawłów
Pawłów
Położenie na mapie powiatu starachowickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu starachowickiego
Pawłów
Pawłów
Ziemia50°57′59″N 21°06′35″E/50,966389 21,109722

Pawłówwieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie starachowickim, w gminie Pawłów.

Był wsią benedyktynów świętokrzyskich w województwie sandomierskim w ostatniej ćwierci XVI wieku[2].

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kieleckiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Pawłów.

Integralne części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Pawłów[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0260630 Biedów część wsi
0260646 Działki część wsi
0260652 Kolonia część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

W XV w. właścicielem wsi był Jan Skrzątka Pawłowski herbu Godziemba. W 1471 r. Pawłowski zamienił Pawłów na Wojsław w parafii Mielec, z opatem klasztoru świętokrzyskiego Michałem z Lipia, za co otrzymał też 20 grzywien dopłaty. Według Jana Długosza znajdował się tu wówczas kościół drewniany, który pobierał dziesięcinę o wartości 12 grzywien, od dziesięciu łanów kmiecych, 3 ogrodników, 2 karczm w rolą i folwarku.

 Osobny artykuł: Kalendarium Pawłowa.

Według rejestru poborowego powiatu sandomierskiego z 1578 r. wieś była własnością klasztoru na Świętym Krzyżu. Miała 6 osadników, 3 łany, 3 zagrodników z rolą i jednego komornika.

W 1827 r. Pawłów miał 18 domów i 127 mieszkańców. W 1836 r. spłonął drewniany kościół. Według Słownika geograficznego Królestwa Polskiego w latach 80. XIX w. Pawłów był wsią i folwarkiem majoratem w gminie Rzepin w powiecie iłżeckim. Znajdował się tu murowany kościół parafialny. Wieś miała 39 domów, 370 mieszkańców i 625 mórg ziemi. Folwark miał 10 domów i 283 mórg[5].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • kościół parafialny z 1867 r., zachowane elementy barokowego wyposażenia
  • dawny cmentarz parafialny z 1 połowy XIX w., zachowane nagrobki okolicznych rodzin ziemiańskich, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.811 z 7.02.1993)[6]
  • murowany dwór z 2 poł. XIX w., do 1950 własność rodziny Juńskich. Ostatni właściciel, Stanisław Juński – pochowany na nowym cmentarzu – był w latach międzywojennych sędzią Sądu Najwyższego.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. s. według wyboru. [dostęp 2014–03–09].
  2. Województwo sandomierskie w drugiej połowie XVI wieku. ; Cz. 2, Komentarz, indeksy, Warszawa 1993, s. 112.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013–02–15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2014–03–09]. 
  4. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  5. Filip Sulimierski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1885, Tom VII, s. 905
  6. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 2018-09-30. s. 60. [dostęp 2018-02-10].