Roman Abramowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Roman Arkadiewicz Abramowicz
Рома́н Арка́дьевич Абрамо́вич
Ilustracja
Abramowicz w 2021
Data i miejsce urodzenia

24 października 1966
Saratów

Zawód, zajęcie

biznesmen i inwestor;
właściciel Chelsea F.C.;
(2003–2022)
gubernator Czukotki
(2000–2008)

Narodowość

rosyjsko-żydowska

Alma Mater

Moskiewski Uniwersytet Prawa Państwowego
Rosyjski Państwowy Uniwersytet Nafty i Gazu

Majątek

14,9 mld (2021) USD[1]

Rodzice

Aaron Abramowicz Leibowicz
Irina Wasyljewna Michałjenko

Małżeństwo

Olga Łysowa
(1987–1990)
Irina Malandina
(1991–2007)
Darja Żukowa
(2008–2018)

Dzieci

7

Krewni i powinowaci

Arkadij Abramowicz (syn)

Odznaczenia
Order Honoru (Federacja Rosyjska) Order Przyjaźni (Federacja Rosyjska)

Roman Arkadiewicz Abramowicz (ros. Рома́н Арка́дьевич Абрамо́вич; ur. 24 października 1966 w Saratowie[2]) – rosyjski biznesmen, inwestor i polityk. W latach 2000–2008 gubernator Czukotki, w latach 2003–2022 właściciel brytyjskiego klubu piłkarskiego Chelsea F.C. Aszkenazyjskie pochodzenie pozwoliło mu na pozyskanie w 2018 roku obywatelstwa Izraela, z kolei w 2021 na mocy lokalnego prawa rekompensującego wygnanie w XV wieku Sefardyjczyków – także Portugalii[3].

Jeden z najbogatszych ludzi świata, uważany również za najzamożniejszego człowieka pochodzącego z Europy Wschodniej. W 2021 Forbes wycenił jego majątek na 14,9 mld dolarów amerykańskich[1]. Do fortuny doszedł w pierwszej połowie lat 90. dzięki przedsięwzięciom prowadzonym wspólnie z przyjaznym prezydentowi Jelcynowi Borisem Bierezowskim, zachowując później swoje wpływy i pozycję w epoce rządów Władimira Putina.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne życie[edytuj | edytuj kod]

Jego dziadek Nachman urodził się w 1887 roku w Erzwiłkach na Żmudzi, a ojciec Aron (Arkady) urodził się w 1937 roku w Taurogach na Litwie[4][5]. Jego rodzice byli deportowani przez Sowietów na wschód podczas II wojny światowej[5]. Matka Romana zmarła w roku jego urodzin, a jego ojciec zginął na budowie, gdy miał trzy lata[5].

Kariera biznesowo-polityczna[edytuj | edytuj kod]

Przez wiele lat był właścicielem przedsiębiorstwa petrochemicznego Sibnieft, jednak w 2005 r. odsprzedał je Gazpromowi. Za czasów prezydentury Borysa Jelcyna należał do tzw. grupy kremlowskiej, zaś od początku nowego tysiąclecia uchodził za oligarchę luźno powiązanego z Kremlem. W 2000 roku został gubernatorem Czukockiego Okręgu Autonomicznego, a urząd ten sprawował do 3 lipca 2008.

W 2008 roku media na podstawie dokumentów sądowych opublikowały informacje na temat szczegółów działalności Romana Abramowicza w zakresie wykorzystywania kontaktów politycznych w celach biznesowych. Przykładem był jego udział w transakcji polegającej na przekazaniu Borysowi Bieriezowskiemu pieniędzy na finansowanie telewizji ORT w zamian za organizację przetargu na prywatyzację Sibnieftu w sposób korzystny dla Abramowicza. Opisywano również udział Abramowicza w tzw. wojnach aluminiowych, czyli krwawym konflikcie o kontrolę nad hutami aluminium - miał on korzystać z ochrony zapewnianej przez Badriego Patarkaciszwilego (za kwotę 500 mln dolarów), a po uzyskaniu udziałów w przemyśle aluminiowym przekazać je powiązanemu z władzami Rosji Olegowi Dieripasce[6].

W 2003 Abramowicz kupił angielski klub piłkarski Chelsea F.C. i jednocześnie zamieszkał w Londynie. W ciągu dwóch kolejnych lat zainwestował w ten klub ponad miliard funtów, co uczyniło Chelsea F.C. jedną z czołowych drużyn Europy. Przez pewien czas sponsorował także CSKA Moskwa, a w sezonie 2006/07 również klub piłkarski Szachtar Donieck. Do 2012 był właścicielem hali sportowej Arena Omsk w Omsku.

W 2018 na mocy tamtejszego prawa powrotu otrzymał obywatelstwo Izraela[7]

12 marca 2022, w związku z inwazją Rosji na Ukrainę i sankcjami nałożonymi na ten kraj, został zdyskwalifikowany przez Premier League w roli udziałowca Chelsea[8].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Jego pierwszą żoną była - trzy lata starsza - Olga, którą poślubił w 1987 r. Ich małżeństwo rozpadło się w 1989 r. W 1991 r. poślubił Irinę, stewardesę linii lotniczych Aerofłot. W marcu 2005 r. rozwiódł się z nią. Roman i Irina Abramowiczowie mają pięcioro dzieci[9][10]. Jego trzecią żoną była Darja Żukowa. Ma z nią dwójkę dzieci. Para rozwiodła się po ponad 10 latach małżeństwa, w 2017 r.[11][12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Roman Abramovich, forbes.com [dostęp 2020-07-09] (ang.).
  2. Who's who in international affairs 2003, wyd. 3rd ed, London: Europa Publications, 2002, ISBN 1-85743-156-1, OCLC 50526266 [dostęp 2020-02-07].
  3. Trzecie obywatelstwo Abramowicza. Rosjanin został Portugalczykiem (pol.). [dostęp 2022-04-27].
  4. Roman Abramowicz z nieoficjalną wizytą na Litwie, Wilnoteka [dostęp 2022-03-28] (pol.).
  5. a b c Roman Abramowicz: biografia, życie osobiste, rodzina, żona, dzieci - zdjęcie. Roman Abramowicz - biografia bogatego Abramowicza jego fortuny, cesaarean.ru [dostęp 2022-03-28].
  6. "The Times": Abramowicz płacił innym oligarchom za poparcie i ochronę. money.pl, 2008-07-05. [dostęp 2022-04-26].
  7. Roman Abramowicz dostał obywatelstwo Izraela. Brytyjczycy nie przedłużyli mu wizy. rmf24.pl. [dostęp 2021-09-15].
  8. Premier League zdyskwalifikowała Romana Abramowicza, tvn24.pl [dostęp 2022-03-14] (pol.).
  9. Najdroższe rozwody biznesmenów – Biznes, biznes.onet.pl [dostęp 2020-08-21].[martwy link]
  10. Roman Abramowicz rozwiódł się, pb.pl [dostęp 2020-08-21] (pol.).
  11. Abramowicz rozwodzi się z trzecią żoną, tvn24.pl [dostęp 2020-08-21].
  12. Właściciel Chelsea rozstał się z piękną Daszą, fakt.pl, 8 sierpnia 2017 [dostęp 2020-08-21] (pol.).