Ryjówki (plemię ssaków)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Ryjówka)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ryjówki
Soricini[1]
Linnaeus, 1758[2]
Przedstawiciel plemienia – ryjówka malutka (Sorex minutus)
Przedstawiciel plemienia – ryjówka malutka (Sorex minutus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd ryjówkokształtne
Rodzina ryjówkowate
Podrodzina ryjówki
Plemię ryjówki
Synonimy

Podrodzaje:

Pozostałe:

Rodzaje

Ryjówki[16] (Soricini) – monotypowe plemię owadożernych ssaków z rodziny ryjówkowatych (Soricidae).

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Plemię obejmuje gatunki występujące w Ameryce Północnej i Eurazji[17].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Charakteryzują się wydłużonym pyskiem, małymi, często niewidocznymi uszami, długim ogonem oraz obecnością gruczołów zapachowych. Żywią się głównie owadami. Posiada 32 zęby o zabarwieniu od słomkowożółtego do brunatnoczarnego. U niektórych gatunków stwierdzono wykorzystywanie ultradźwięków do echolokacji.

Wzór zębowy I C P M
32 = 3 1 3 3
2 0 1 3

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Nazwa rodzajowa pochodzi od łacińskiego słowa sorex – „ryjówka” (od greckiego ὕραξ hurax – „ryjówka”)[18].

Gatunek typowy[edytuj | edytuj kod]

Sorex araneus Linnaeus, 1758

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do plemienia należy jeden rodzaj ryjówka (Sorex) z następującymi gatunkami[16][17]:

Uwagi

  1. Greckie ους ous, ωτος ōtos – „ucho”; rodzaj Sorex Linneaus, 1758 (zob. Index Generum Mammalium, s. 487).
  2. Sergej Ognew (1886-1951), rosyjski zoolog i naturalista.
  3. Łacińskie mus – „mysz”; araneus – „pająk” (zob. Index Generum Mammalium, s. 435).
  4. Greckie οξυς oxus – „ostry”; ῥις rhis, ῥινος rhinos – „nos” (zob. Index Generum Mammalium, s. 492).
  5. Autor opisu taksonu nie wyjaśnił pochodzenia nazwy rodzajowej, możliwe że anagram słowa „corsair” („pirat, korsarz”) (zob. Index Generum Mammalium, s. 200).
  6. Greckie ὑδρο- hudro- – „woda”; λαγε gale – „łasica” (zob. Index Generum Mammalium, s. 335).
  7. Greckie νεω neo – „pływać”; rodzaj Sorex Linneaus, 1758 (zob. Index Generum Mammalium, s. 445).
  8. Greckie μικρος mikros – „mały”; rodzaj Sorex Linneaus, 1758 (zob. Index Generum Mammalium, s. 423).
  9. Greckie ατοπος atopos – „nietypowy, anormalny”; υραξ urax – „ryjówka” (zob. Index Generum Mammalium, s. 128).
  10. Greckie όμαλός omalos– „równy, płaski”; -ουρος -ouros – „ogonowy” (od ουρα oura – „ogon”) (zob. Index Generum Mammalium, s. 330).

Przypisy

  1. Soricini, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 2,0 2,1 C. Linneaus: Systema naturae per regna tria naturae: secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Sztokholm: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 53. (łac.)
  3. J. E. De Kay: Zoology of New York. Cz. 1: Mammalia. Albany: W. & A. White & J. Visscher, 1842, s. 22. (ang.)
  4. V. G. Heptner, V. A. Dolgov. O sistematicheskom polozhenii Sorex mirabilis Ognev, 1937 (Mammalia, Soricidae). „Zoologicheskii Zhurnal”. 46, s. 1419-1492, 1967 (ros.). 
  5. M. J. Brisson: Regnum Animale in Classes IX. Distributum, Sive, Synopsis Methodica. Wyd. 2. Lejda: Apud Theodorum Haak, 1762, s. 126. (łac.)
  6. J. J. Kaup: Skizzirte Entwickelungs-Geschichte und natürliches System der europäischen Thierwelt. Cz. 1. Darmstadt: In commission bei Carl Wilhelm Leske, 1829, s. 120. (niem.)
  7. J. E. Gray. (Meeting the following arrangement of the Sorices, accompanying his observations upon this group by the exhibition of the shrews in the Society's collection). „Proceedings of the Zoological Society of London”, s. 123, 1838 (ang.). 
  8. A. Pomel. „Archives des Sciences Physiques et Naturelles”. 9, s. 148, 1848 (fr.). 
  9. S. F. Baird: Mammals of North America. Filadelfia: J.B. Lippincott, 1859, s. 11. (ang.)
  10. E. Coues. Precursory notes on American Insectivorous Mammals, with descriptions of new Species. „Bulletin of the United States Geological and Geographical Survey of the Territories”. 3 (3), s. 643, 1877 (ang.). 
  11. C. H. Merriam. Description of a new Genus and Species of the Sorecidae. „Transactions of the Linnaean Society of New York”. 2, s. 217, 1884 (ang.). 
  12. F. E. Schulze. Faunae Hercynicae Mammalai. „Schriften des Naturwissenschaftlichen Vereins des Harzes in Wernigerode”. 5, s. 28, 1890 (łac.). 
  13. G. Altobello. „Rev. Franc. Mamm.”. 1, s. 6, 1927 (fr.). 
  14. S. U. Stroganov. „Byull. Moskov. Obshch. Isp. Prirod.”. 57 (5), s. 22, 1952 (ros.). 
  15. B. S. Yudin: Nasekomoyadnye mlekopitayushchie Sibiri. Nowosibirsk: Nauka, Sibirskoe Otdelenie, 1989, s. 185. (ros.)
  16. 16,0 16,1 Systematyka i nazwy polskie za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 72-75. ISBN 978-83-88147-15-9.
  17. 17,0 17,1 Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Sorex. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-08-16]
  18. T. S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Waszyngton: Government Printing Office, 1904, s. 636, seria: North American Fauna. (ang.)
  19. 19,0 19,1 L. N. Carraway. Shrews (Eulypotyphla: Soricidae) of Mexico. „Western North American Naturalist”. 3, s. 1-91, 2007 (ang.). 
  20. R. L. Rausch, J. E. Feagin, V. R. Rausch. Sorex rohweri sp. nov. (Mammalia, Soricidae) from northwestern North America. „Mammalian Biology”. 72 (2), s. 93–105, 2007. DOI: 10.1016/j.mambio.2006.10.007 (ang.).