Stanisław Magnuszewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Magnuszewski
podpułkownik saperów podpułkownik saperów
Data i miejsce urodzenia 17 września 1888
Dyneburg
Data śmierci 20 lutego 1968
Przebieg służby
Lata służby 1910–1932
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego,
Wojsko Polskie
Jednostki 1 Pułk Inżynieryjny
XIII Batalion Saperów
VIII Batalion Saperów
1 Pułk Saperów
9 Pułk Saperów
2 Pułk Saperów Kaniowskich
Stanowiska dowódca drużyny
komendant składów i warsztatów
dowódca kompanii
zastępca dowódcy batalionu
dowódca batalionu
dowódca pułku
Główne wojny i bitwy I wojna światowa,
wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości z Mieczami Krzyż Walecznych (1920-1941, dwukrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Medal Zwycięstwa Wstążeczka amarantowa Cesarski i Królewski Order Świętego Stanisława II klasy (Imperium Rosyjskie) Cesarski i Królewski Order Świętego Stanisława III klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny III klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętej Anny IV klasy (Imperium Rosyjskie)

Stanisław Magnuszewski (ur. 17 września 1888 w Dyneburgu, zm. 20 lutego 1968) – podpułkownik saperów Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Stanisław Magnuszewski urodził się 17 września 1888 r. w Dyneburgu[1]. Po ukończeniu nauki na poziomie szkoły początkowej, realnej oraz szkoły mechaniczno-technicznej w Briańsku w 1907 r. wstąpił do Wileńskiej Szkoły Wojennej. W 1909 r. został przeniesiony do Szkoły Wojennej Aleksiejowskiej w Moskwie, którą ukończył 6 sierpnia 1910 roku i otrzymał przydział do 3. kompanii 10 Batalionu Saperów w Ostrołęce. 1 października 1910 r.został wykładowcą w I oddziale klasy saperskiej, a od 1912 r. oficerem administracyjnym, dowódcą drużyny i komendantem składów oraz warsztatów i magazynów techniczno - mobilizacyjnych batalionu. Następnie w tym samym roku uczestniczył w kursie automobilowo - reflektorskim w Modlinie. 18 lipca 1914 r. wraz z ogłoszeniem mobilizacji wojennej objął korpuśny park inżynieryjny w 10 Batalionie Saperów z którym 24 lipca wyruszył na front. W 1916 r. zdał go i został przydzielony do 1 kompanii saperów jako młodszy oficer na froncie 4 Dywizji Piechoty VI Korpusu. Następnie został dowódcą: 2 kompanii saperów, 2 oddziału konnego kompanii reflektorów i kompanii reflektorów w 10 Batalionie Saperów.

W 1917 r. został przeniesiony do 1 Pułku Inżynieryjnego w I Korpusie Polskim na Wschodzie gen. Józefa Dowbora Muśnickiego, gdzie po przybyciu w październiku 1917 r. został przydzielony do 1 kompani tegoż pułku. W styczniu 1918 r. brał udział w zdobyciu i zajęciu twierdzy Bobrujsk. Został dowódcą batalionu technicznego w 1 Pułku Inżynieryjnym. W lipcu 1918 roku został zwolniony ze służby, w związku z demobilizacją I Korpusu Polskiego na Wschodzie.

Po demobilizacji postanowił dotrzeć do Polskiego Oddziału Murmańskiego. Został aresztowany przez bolszewików i osadzony w więzieniu w Woroneżu. Przebywał tam kilka miesięcy po czym uciekł z niego, a następnie dotarł do Białegostoku, gdzie został aresztowany przez Polaków jako rosyjski szpieg. Po kilku miesiącach internowania, po weryfikacji przez specjalną komisję wojskową udał się do Warszawy, gdzie w styczniu 1920 r. został przyjęty do Wojska Polskiego i przydzielony do XIII Batalionu Saperów[2]. W lutym 1920 r. przeniesiono go do VIII Batalionu Saperów[3] w 1 Pułku Saperów na stanowisko dowódcy batalionu.

W okresie pokojowym odbył kurs uzupełniający oficerów sztabowych saperów w Oficerskiej Szkole Saperów Kościuszkowskich na Powązkach w Warszawie. W czerwcu 1921 r. objął tymczasowo dowództwo nad 1 Pułkiem Saperów w Modlinie. W listopadzie tego roku został zatwierdzony na stanowisku zastępcy dowódcy 1 Pułku Saperów[4][5]. W dniu 24 kwietnia 1925 roku został przeniesiony do 9 Pułku Saperów w Brześciu na stanowisko jego dowódcy[6]. We wrześniu 1926 r. został przeniesiony do 2 Pułku Saperów Kaniowskich w Puławach na stanowisko dowódcy[7]. Od września 1927 r. do listopada 1927 r. odbył kurs w Rembertowie. W listopadzie 1928 r. został wyznaczony do odbycia 6 miesięcznego kursu oficerów sztabowych saperów w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. W 1929 roku dowodzony przez niego oddział został przeformowany w 2 Batalion Saperów. W grudniu 1931 roku został zwolniony ze stanowiska dowódcy 2 Batalionu Saperów i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr I[8].

W styczniu 1932 r. przekazał dowodzenie 2 Batalionem Saperów Kaniowskich majorowi Tadeuszowi Bisztydze. W styczniu 1932 r. został wezwany na komisję lekarską do Szpitala Ujazdowskiego, którą przeszedł pozytywnie. Niespełna dwa miesiące później został wezwany na drugą komisję rewizyjno-lekarską w gmachu Ministerstwa Spraw Wojskowych i w kwietniu 1932 r. na podstawie orzeczenia tej komisji został uznany za zupełnie i trwale niezdolnego do służby wojskowej[9]. Z dniem 31 maja 1932 r. został przeniesiony w stan spoczynku[10].

W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Puławy z przydziałem ewidencyjnym do kadry Korpusu Oficerów Inżynierii i Saperów. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”[11].

W maju 1939 r. zgłosił się do Ministerstwa Spraw Wojskowych, aby w obliczu zbliżającego się zagrożenia wojennego służyć ojczyźnie swoim doświadczeniem, ale nie pozwolono mu jednak wstąpić do Wojska Polskiego, gdyż nadal ciążył na nim brak lojalności względem piłsudczyków w maju 1926 r. W trakcie kampanii wrześniowej 1939 r. próbował zaciągnąć się do służby szukając możliwości w Kielcach, Lublinie oraz Włodawie. Działania te zakończyły się niepowodzeniem. Po powrocie do Kielc nie brał udziału w żadnej działalności konspiracyjnej. Podczas okupacji niemieckiej, dzięki posiadanemu doświadczeniu medycznemu, opatrywał i leczył rannych partyzantów. Te umiejętności pozwoliły mu po wojnie na prowadzenie nielegalnej praktyki lekarskiej.

Po wojnie żył bardzo skromnie ze zwykłej emerytury starczej, gdyż władze komunistyczne nie uznawały jego przedwojennej emerytury wojskowej. Zmarł w 1968 r. został pochowany w grobowcu rodzinnym Konopków na Cmentarzu Starym w Kielcach.

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Zdzisław Barszczewski, Władysław Jasieński, Sylwetki saperów, s. 97, jako miejsce urodzenia podali Briańsk w Rosji.
  2. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 7 lutego 1920 r., Nr 4, s. 59.
  3. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 6 marca 1920 r., Nr 8, s. 165
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 47 z 25 listopada 1922 roku, s. 852.
  5. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 797, 827.
  6. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 24 kwietnia 1925 r., Nr 46, s. 220.
  7. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 24 września 1926 r., Nr 39, s. 318.
  8. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 23 grudnia 1931 roku, s. 416.
  9. AfterMarket.pl, www.mmpulawy.pl [dostęp 2017-11-20] (pol.).
  10. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 10 z 16 sierpnia 1932 roku, s. 362.
  11. Rocznik Oficerski Rezerw 1934, s. 852.
  12. a b Kiełb 2018 ↓, s. 27.
  13. Kiełb 2018 ↓, s. 28.
  14. Kiełb 2018 ↓, s. 44.
  15. a b Kiełb 2018 ↓, s. 51.
  16. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 9 kwietnia 1921 roku, s. 642, tu podano, że urodził się 3 września 1888 roku.
  17. Rocznik oficerski 1923 s. 905
  18. Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 28, tu także podano 3 września 1888 roku, jako datę urodzenia.
  19. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych nr 17 z 22 czerwca 1922r s. 457
  20. Wiadomości bieżące. Z miasta. Nowi kawalerowie Virtuti militari. „Kurjer Warszawski”, s. 5, Nr 147 z 31 maja 1922. 
  21. M.P. z 1932 r. nr 167, poz. 198.
  22. Rozporządzenie Kierownika M.S.Wojsk. L. 8449 G. M. I. z 1922 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 8, s. 252)
  23. Monitor Polski nr 260 poz. 633 z 10 listopada 1928
  24. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych nr 61 z 6 czerwca 1925r s. 302
  25. za wysadzenie torów i mostu kolejowego przy stacji Osipowicze na tyłach pozycji bolszewickich z 16 na 17 lutego 1918r.
  26. Kiełb 2018 ↓, s. 39.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]