Stare Bojanowo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stare Bojanowo
Stacja wąskotorowa w Starym Bojanowie - wagon typu MBxd2 przed odjazdem do Wielichowa
Stacja wąskotorowa w Starym Bojanowie - wagon typu MBxd2 przed odjazdem do Wielichowa
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat kościański
Gmina Śmigiel
Liczba ludności (2006) 1750
Strefa numeracyjna (+48) 65
Kod pocztowy 64-030 (Śmigiel)
Tablice rejestracyjne PKS
SIMC 0376768
Położenie na mapie gminy Śmigiel
Mapa lokalizacyjna gminy Śmigiel
Stare Bojanowo
Stare Bojanowo
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stare Bojanowo
Stare Bojanowo
Ziemia 51°59′36″N 16°35′01″E/51,993333 16,583611

Stare Bojanowowieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Śmigiel. Leży na prawym brzegu doliny Samicy[1] na wys. 75-90 m n.p.m., ok. 4 km na wschód od Śmigla.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wzmianka z 1278 roku mówi o tym, że była to wieś rycerska. Początkowo była własnością Szaszorów, którzy w połowie XIII wieku osiedlili się w okolicach Koszanowa. Z końcem XIV wieku właścicielem został przybyły ze Śląska Gunter Pradel hrabia Junosza, założyciel rodu Bojanowskich, który przyjął nazwisko od nazwy miejscowości. W wyniku wpływów na dworze królewskim Bojanowscy uzyskali od Stefana Batorego w 1583 przywilej, który "dozwolił Stanisławowi Bojanowskiemu, leżącą w powiecie kościańskim wieś Bojanowo podnieść na stopień miasta" - co niestety nie zostało zrealizowane.

Było to gniazdo rodzinne Bojanowskich, którzy posiadali Bojanowo do około 1800 roku. W XIX wieku własność Bironów Kurlandzkich, a następnie do 1945 niemieckiej rodziny Gernothów, wtedy miejscowość nosiła nazwę Alt Boyen.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Bojanowo stare należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Kosten rejencji poznańskiej[2]. Bojanowo stare należało do okręgu śmigielskiego tego powiatu i stanowiło siedzibę majątku Bojanowo stare, który należał wówczas do księżnej z rodu Hohenzollern[2]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Bojanowo stare liczyło 347 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 39 dymów (domostw)[2].

W latach 1934-1954 i 1973-1976 miejscowość była siedzibą gminy Stare Bojanowo. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

Parafia[edytuj | edytuj kod]

Parafia rzymskokatolicka, wzmianka z 1389 roku, w XIV wieku była jednowioskowa. Kościół pw. Św. Bartłomieja, który pierworodnie był drewniany, jest zapewne z XIV lub XV wieku. W XVI wieku był w posiadaniu protestantów, którzy w 1615 r. zwrócili go katolikom. Dzięki staraniom generała Karola Bojanowskiego w 1738 roku kościół ten został odrestaurowany. Obecny murowany w stylu neogotyckim jest z 1849, natomiast wieża z 1900 roku.

Kościół pw. Św. Teresy od Dzieciątka Jezus został zbudowany w 1905, w stylu neogotyckim, jest poewangelicki. Od 1945 roku kościół filialny, pełni rolę parafialnego.

Przyroda i zabudowa[edytuj | edytuj kod]

Przy szosie do Spławia, od skraju Starego Bojanowa znajduje się aleja jesionowa. Jesiony są wyniosłe rosną na długości ok. 1500m, mają obw. 150-230 cm i wys. ok. 18-20m, około 10% drzew jest usychających. Na polach wsi odkryto cmentarzysko z okresu kultury łużyckiej, obecnie brak śladu po wykopaliskach. We Wsi znajduje się dawny dwór z XIX/XX wieku z parkiem, w którym znajdują się okazy lipy drobnolistnej.

Przy ulicy Głównej 73 znajduje się figura przydrożna. Na nowszej kolumnie wys. ok. 2,8 m stoi rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem (z XIX w.), kamienna, wys. ok. 1,2 m. We wsi znajduje się kapliczka przydrożna, wzniesiona w 1862 roku. Słupowa murowana, otynkowana. W prześwicie znajduje się metalowy krucyfiks. Na cokole jest data 1862 i monogram AW JW.

Na ul. Krętej 2 znajduje się dom mieszkalny, zbudowany w 1932 roku (data w szczycie), na rzucie prostokąta, murowany, częściowo otynkowany, parterowy z mieszkalnym poddaszem. W elewacji frontowej znajduje się weranda, mad która jest taras. Dach mansardowy kryty dachówką.

Przy ulicy Krętej nr 14 znajduje się dom mieszkalny, zbudowany około XIX wieku, na rzucie prostokąta, kalenicowy, murowany, otynkowany, parterowy, 5-osiowy. Nakryty jest dachem dwuspadowym, dachówką. Dom mieszkalny pod nr. 2 na ul. Szkolnej zbudowany został w 1900 roku, murowany, otynkowany, parterowy z mieszkalnym poddaszem. Nakryty jest dachem mansardowym, dachówką.

W rozległym ogrodzie na ul. Szkolnej 2 rośnie dąb szypułkowy o obwodzie 305 cm i wys. ok. 25 m.

Na ulicy Szkolnej 4 znajduje się dom mieszkalny, zbudowany w początku XX wieku, na klinkierowej podmurówce, murowany z cegły, nieotynkowany. Naroża ma boniowane, okna ujęta w obramienia. Budynek jest parterowy z mieszkalnym poddaszem, nakryty dachem dwuspadowym, dachówką.

Na frontowej ścianie budynku Szkoły im. Powstańców Wielkopolskich - pomnika Tysiąclecia Państwa Polskiego (ul. Szkolna 6), znajduje się tablica upamiętniająca ten fakt, wykonana z piaskowca, ufundowana przez PGR.

Przez Stare Bojanowo, przebiega szlak żółty biegnący z Błotkowa do Kościana.

W centrum wsi znajduje się stacja kolejowa PKP, łącząca linię normalnotorową Poznań - Wrocław i linię wąskotorową Stare Bojanowo - Śmigiel - Śniaty - Wielichowo (kolej wąskotorowa, część Śmigielskiej Kolei Dojazdowej). Przy ulicy Dworcowej mieści się budynek Poczty Polskiej oraz stacja kolejowa PKP. W Starym Bojanowie znajduje się również odremontowany środkami z UE Dom Wiejski (ul. Główna).

Przy wjeździe do Starego Bojanowa ze strony Śmigla znajduje się boisko sportowe, którym opiekuje się Ludowy Uczniowski Klub Sportowy (LUKS).

Przypisy

Stare Bojanowo
Linia 271: Wrocław Główny - Poznań Główny
odległość: 4,802 km
Górka DuchownaBSicon KBHFl.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
BSicon lBHF.svg
odległość: 4,661 km