Czacz (województwo wielkopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 52°2′5″N 16°32′52″E
- błąd 38 m
WD 52°2'N, 16°33'E
- błąd 2299 m
Odległość 229 m
Czacz
wieś
Ilustracja
Wieża kościoła
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat kościański
Gmina Śmigiel
Liczba ludności (2006) 1245
Strefa numeracyjna 65
Kod pocztowy 64-030
Tablice rejestracyjne PKS
SIMC 0376461
Położenie na mapie gminy Śmigiel
Mapa konturowa gminy Śmigiel, w centrum znajduje się punkt z opisem „Czacz”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Czacz”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Czacz”
Położenie na mapie powiatu kościańskiego
Mapa konturowa powiatu kościańskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Czacz”
Ziemia52°02′05″N 16°32′52″E/52,034722 16,547778

Czacz – wieś w Polsce w gminie Śmigiel, w powiecie kościańskim, w województwie wielkopolskim, 3 km od Śmigla, przy szosie PoznańWrocław, na lewym brzegu rzeki Samica Kościańska.

Wieś szlachecka położona była w 1581 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiego[1]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa leszczyńskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś pierwszy raz wzmiankowana w 1301 jako własność rodu Szaszorów, później Ramszów - Opolskich. Od XV wieku w posiadaniu Czackich herbu Świnka. Od 1603 Czacz znajdował się w rękach Gajewskich herbu Ostoja. W latach 1775–1830 właścicielami byli Szołdrscy, a po nich, aż do 1939 Żółtowscy.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Czacz należała do wsi większych w ówczesnym powiecie Kosten rejencji poznańskiej[2]. Czacz należał do okręgu kościańskiego tego powiatu i stanowił siedzibę majątku Czacz, który należał wówczas do Marcelego Żółtowskiego[2]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Czacz liczył 652 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 64 dymy (domostwa)[2].

Urodził się tu Marian Węclewicz (ur. 6 kwietnia 1903, zm. 8 grudnia 1986) – podpułkownik Wojska Polskiego, powstaniec wielkopolski, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, adwokat.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

We wsi kościół św. Michała, gotycki, z pierwszej połowy XIV wieku. Przebudowany w 1653 przez Krzysztofa Bonadurę Starszego w stylu wczesnobarokowym. Wieża z 1682, pierwotnie z hełmem, od 1837 nakryta dachem namiotowym. Wnętrze o sklepieniu kolebkowym z dekoracjami stiukowymi z okresu przebudowy kościoła. Ambona i stalle z 1730. Ołtarze barokowe z 1798, w ołtarzu głównym obraz Matki Boskiej Szkaplerznej z 1655. Przy kościele barokowa brama i neogotycka plebania z 1818.

W parku, na wzniesieniu znajduje się zabytkowy pałac, a nad lewym brzegiem Samicy pozostałości wczesnośredniowiecznego grodziska stożkowego.

Od końca XX w. nastąpił tu rozkwit handlu komisowego, którego szczyt przypadł na lata 2004–2007. Liczbę placówek handlowych w roku 2010 oceniano na 200[3].

Czacz. Wjazd do miejscowości

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 63.
  2. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜stwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 209.
  3. Bogumiła Nehrebecka: Czy była pani w Czaczy, czy Czaczę pani zna?. W: Polska [on-line]. Polskapresse Sp. z o.o., 2010-08-27. [dostęp 2014-09-02].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]