Tadeusz Chrzanowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tadeusz Chrzanowski
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 14 maja 1926
Kraków
Data i miejsce śmierci 24 grudnia 2006
Kraków
Profesor nauk humanistycznych
Specjalność: historia sztuki nowożytnej, historia sztuki XVI-XVIII w.
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński
Profesura 1990
Polska Akademia Nauk / Umiejętności
Status PAN członek rzeczywisty
Status PAU członek rzeczywisty
Doktor honoris causa
(Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie – 2003)
(Politechnika Krakowska – 2005)
Wykładowca akademicki
Uczelnia Akademia Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie
Wydział Międzywydziałowa Katedra Historii i Teorii Sztuki
Stanowisko Kierownik (p.o.)
Uczelnia Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Prezes
Stowarzyszenie Stowarzyszenie Historyków Sztuki
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Wielki Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego

Tadeusz Chrzanowski (ur. 14 maja 1926 w Krakowie, zm. 24 grudnia 2006 tamże) – polski historyk sztuki, literat, fotograf, tłumacz poezji, publicysta m.in. paryskiej "Kultury" i "Tygodnika Powszechnego" (pseudonimy: Tymoteusz Klempski, Józef Szrett), profesor Politechniki Krakowskiej i Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, w latach 1991–2005 przewodniczący Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, członek krajowy korespondent PAU.

Życiorys[edytuj]

Tadeusz Chrzanowski urodził się w Krakowie, ale dzieciństwo spędził w Moroczynie niedaleko Hrubieszowa. Podczas wojny przeniósł się do Krakowa, gdzie zapisał się na studia do Akademii Handlowej, a po nich na Uniwersytet Jagielloński. Zrobił doktorat, jednak profesurę otrzymał dopiero w 1990 r. Od połowy lat 70. wykładał na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, a później – już na emeryturze – uczył na pół etatu w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Przez ponad 35 lat inwentaryzował polskie zabytki, czego owocem jest ok. 300 książek i publikacji, w tym Sztuka w Polsce Piastów i Jagiellonów. Nauczony fotografowania przez ojczyma, Włodzimierza Puchalskiego, sam ilustrował swoje dzieła. Był też poetą i tłumaczem poezji, pisarzem, publicystą, krytykiem. W 1990 r. powołany został na zastępcę przewodniczącego Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, rok później otrzymał nominację na szefa tej instytucji. 11 marca 2005 roku otrzymał doktorat honoris causa Politechniki Krakowskiej[1] (promotor: prof. zw. dr hab. inż. arch. Andrzej Kadłuczka).

Msza żałobna za duszę Tadeusza Chrzanowskiego odbyła się w kościele Mariackim w Krakowie 29 grudnia 2006, przewodniczył jej kard. Franciszek Macharski, homilię wygłosił ks. prof. Benignus Wanat; trumnę z ciałem profesora złożono na cmentarzu Salwatorskim.

Twórczość[edytuj]

  • Sztuka w Polsce Piastów i Jagiellonów
  • Polska sztuka sakralna
  • Kalisz, 1978[2]

Ordery, nagrody i wyróżnienia[edytuj]

26 października 1994 "za wybitne osiągnięcia w pracy naukowej i dydaktycznej oraz zasługi w działalności społecznej" został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski przez prezydenta Lecha Wałęsę[3].

Postanowieniem prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego z 28 marca 2001 "w uznaniu wybitnych zasług dla kultury narodowej, a szczególnie za osiągnięcia w działalności na rzecz ochrony zabytków Krakowa" odznaczony został Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski[4].

29 sierpnia 2001 otrzymał przyznany mu przez Jana Pawła II Krzyż Wielki Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego za wybitne zasługi w ratowaniu zabytków sztuki sakralnej w Krakowie[5].

Przypisy

  1. Doktorzy honoris causa PK. pk.edu.pl. [dostęp 23 czerwca 2015].
  2. Tadeusz Chrzanowski: Kalisz. Warszawa: Wydawnictwo „Sport i Turystyka”, 1978.
  3. M.P. z 1995 r. Nr 2, poz. 23
  4. M.P. z 2001 r. Nr 18, poz. 301
  5. 2001 – Order św. Grzegorza. skozk.pl. [dostęp 2014-08-15].

Linki zewnętrzne[edytuj]