Ulica Stanisława Moniuszki w Radomiu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy ulicy. Zobacz też: inne artykuły noszące tę nazwę.
ulica Stanisława Moniuszki
Śródmieście
Ilustracja
Ulica Stanisława Moniuszki w Radomiu – widok w kierunku ulicy Stefana Żeromskiego. Na dalszym planie widoczny gmach d. Banku Państwa
Państwo  Polska
Miejscowość Radom
Długość ok. 510 m
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg ul. Traugutta
Ikona ulica skrzyżowanie.svg 200 m ul. Sienkiewicza
Ikona - koniec ulicy w postaci skrzyżowania T z deptakiem.svg 510 m ul. Żeromskiego
Położenie na mapie Radomia
Mapa konturowa Radomia, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „ulica Stanisława Moniuszki”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „ulica Stanisława Moniuszki”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, na dole znajduje się punkt z opisem „ulica Stanisława Moniuszki”
51,397704°N 21,153901°E/51,397704 21,153901

Ulica Stanisława Moniuszki – ulica w dzielnicy Śródmieście w Radomiu.

Łączy ulicę Żeromskiego z ulicą Traugutta[1]. Krzyżuje się z ulicą Sienkiewicza. Ulica ma status drogi gminnej[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ulica zbudowana została na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XIX wieku. Pierwotnie planowano doprowadzenie jej do ulicy Świeżej (obecnie Kelles-Krauza)[2].

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwa ulicy wielokrotnie ulegała zmianom[2]:

  • II połowa XIX w. – 1919: ul. Kościelna
  • 1919 – 1939: ul. Stanisława Moniuszki
  • 1939 – 1945: Ostlandstraße
  • od 1945: ul. Stanisława Moniuszki

Architektura[3][edytuj | edytuj kod]

Zabudowa ulicy kształtowała się od II połowy XIX niemal do końca XX wieku i jest bardzo zróżnicowana pod względem stylów architektonicznych. Na odcinku pomiędzy ulicami Żeromskiego i Sienkiewicza dominuje dziewiętnastowieczna zabudowa czynszowa, natomiast na odcinku pomiędzy ulicami Sienkiewicza i Traugutta style dominujące to modernizm z okresu międzywojennego oraz socrealizm. Jedynym przykładem architektury postmodernizmu jest budynek domu handlowego Sezam, usytuowany na rogu z ulicą Żeromskiego. Ciekawe pod względem architektonicznym są domy mieszkalne zbudowane w okresie okupacji niemieckiej, utrzymane w stylu faszystowskiego modernizmu lat trzydziestych.

Najważniejsze obiekty:

Rejestr zabytków

Do rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa wpisane są następujące obiekty[9]:

  • nr 9Gmach Powiatowego Związku Samorządowego, 1927
  • nr 11 – dom, XIX w.
  • nr 14a – kamienica, 1925
  • nr 17 – dom, koniec XIX w.
  • nr 18 – kamienica z oficynami, XIX/XX w.
  • nr 19 – dom, 1890
  • nr 20 – dom, XIX w.
  • nr 24 – budynek, koniec XIX w.
  • nr 26 (Żeromskiego 44) – dom, 1910
Gminna ewidencja zabytków

Do Gminnej Ewidencji Zabytków Miasta Radomia, oprócz budynków z rejestru zabytków, wpisane są też obiekty (stan z 2017)[10]:

  • nr 7 (Sienkiewicza 6) – 1898
  • nr 10 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.
  • nr 12 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.
  • nr 15 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.
  • nr 16 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.
  • nr 21 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.
  • nr 22 – dom murowany, 4. ćw. XIX w.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Wykaz oraz przebieg dróg krajowych, wojewódzkich, powiatowych i gminnych na terenie Radomia. Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji w Radomiu, 2019-04. [dostęp 2019-10-17].
  2. a b J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, Radom 2009, s. 278
  3. red. W. Kalinowski, Urbanistyka i architektura Radomia, Lublin 1975
  4. R. Metzger, Radom między wojnami: opowieść o życiu miasta 1918 – 1939, Łódź – Radom 2012, s. 52
  5. J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, s. 279
  6. J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, s. 28
  7. J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, s. 101-102
  8. J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, s. 41, 44, 278
  9. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo mazowieckie. 2020-09-30. [dostęp 2019-10-16].
  10. Gminny program opieki nad zabytkami dla gminy miasta Radomia na lata 2017–2020 2017 ↓, s. 66.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]