Urocjon wirginijski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Urocjon wirginijski
Urocyon cinereoargenteus[1]
(Schreber, 1775)
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd drapieżne
Podrząd psokształtne
Rodzina psowate
Rodzaj urocjon
Gatunek urocjon wirginijski
Podgatunki

zobacz opis w tekście

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Urocjon wirginijski[3], lis wirginijski (Urocyon cinereoargenteus) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych. Żyje samotnie, czasami w wieloletnich związkach. Zamieszkuje własne terytoria, które zaznacza zapachem. Prowadzi przeważnie nocny tryb życia. Często jest mylony z kojotem. Dożywa około 8 lat; w niewoli dożywa 15.

Budowa i wygląd zewnętrzny[edytuj | edytuj kod]

Jest to średniej wielkości lis o szaro cętkowanym futrze, z jaśniejszą spodnią częścią ciała, z głową w kolorze rdzawym z białymi plamkami; podszerstek ma barwę rdzawoczerwoną. Ma duże uszy, wąski pysk, długi i gęsto owłosiony, puszysty ogon z czarną pręgą na wierzchu. Charakteryzuje się długością ciała 42-68 cm, ogona ponad 30 cm, wysokością w kłębie ponad 40 cm, a ciężarem ponad 4 kg. Nogi krótkie i mocne. Posiada pazury ostrzejsze i bardziej zakrzywione od innych psowatych. Często wspina się na drzewa, których korony są dla niego doskonałą kryjówką. Jest on jedynym gatunkiem psowatych, który potrafi tego dokonywać.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Jest zwierzęciem wszystkożernym, jednak przeważnie żywi się pokarmem zwierzęcym. Umiejętność wspinaczki po drzewach przydaje mu się podczas zdobywania jagód i innych owoców. Ze zwierząt poluje (zazwyczaj w nocy) na niewielkie ptaki, myszy i inne gryzonie. Z nadmiaru zdobytego pożywienia robi zapasy w postaci podziemnego schowka, który potrafi wyczuć już z odległości 3 metrów. Dzięki wspaniałemu zmysłowi powonienia wyczuje niekiedy zagrzebane w ziemi na kilka centymetrów jaja, które także stanowią część jego diety.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Na kilka dni przed porodem samica wypędza samca z legowiska, jednak powraca on kilka dni po porodzie i dostarcza pożywienia potomstwu i samicy. Okres rozrodu od sierpnia do września, ciąża trwa 53-58 dni, samica rodzi zwykle 3-6 szczeniąt. Młode ważą około 80g i rodzą się z czarną sierścią. Przez pierwsze dni życia potomstwo jest ślepe i zdane na opiekę osobników dorosłych. Po około sześciu tygodniach młode lisy są już zostawiane same na czas polowania. Opieka nad potomstwem trwa około 5 miesięcy.

Występowanie i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Zamieszkuje Amerykę Środkową oraz strefę ciepłą i umiarkowaną Ameryki Północnej.

Gatunek nie jest jeszcze zagrożony, chociaż w latach 1977-1978 liczbę zabitych osobników szacuje się na około 270 tysięcy. Lis wirginijski jest często uciążliwy dla rolników lub ginie w pułapkach przeznaczonych na inne drapieżniki. Niejednokrotnie jest łowiony dla futra.

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się szesnaście podgatunków lisa wirginijskiego[4]:

  • U. cinereoargenteus borealis Merriam, 1903
  • U. cinereoargenteus californicus Mearns, 1897
  • U. cinereoargenteus cinereoargenteus (Schreber, 1775)
  • U. cinereoargenteus costaricensis Goodwin, 1938
  • U. cinereoargenteus floridanus Rhoads, 1895
  • U. cinereoargenteus fraterculus Elliot, 1896
  • U. cinereoargenteus furvus G. M. Allen & Barbour, 1923
  • U. cinereoargenteus guatemalae Miller, 1899
  • U. cinereoargenteus madrensis Burt & Hooper, 1941
  • U. cinereoargenteus nigrirostris (Lichtenstein, 1850)
  • U. cinereoargenteus ocythous Bangs, 1899
  • U. cinereoargenteus orinomus Goldman, 1938
  • U. cinereoargenteus peninsularis Huey, 1928
  • U. cinereoargenteus scottii Mearns, 1891
  • U. cinereoargenteus townsendi Merriam, 1899
  • U. cinereoargenteus venezuelae J. A. Allen, 1911

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Urocyon cinereoargenteus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Cypher, B.L., Fuller, T.K. & List, R. 2008, Urocyon cinereoargenteus [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015 [online], wersja 2015.1 [dostęp 2015-07-12] (ang.).
  3. Systematyka i nazwy polskie za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 149. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Urocyon cinereoargenteus. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 24 października 2009]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]