Łasza palmowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Łasza palmowa
Nandinia binotata[1]
(Gray, 1830)
Łasza palmowa
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd drapieżne
Podrząd kotokształtne
Rodzina Nandiniidae
Rodzaj Nandinia
Gray, 1843
Gatunek łasza palmowa
Podgatunki

zobacz opis w tekście

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Łasza palmowa (Nandinia binotata) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny Nandiniidae, której jest jedynym przedstawicielem. Wcześniej był zaliczany do łaszowatych.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Gatunek występujący pospolicie w lasach Afryki Wschodniej. Zamieszkuje tereny od Gwinei Bissau po Sudan i na południe po Angole oraz Mozambik. Można ją spotkać na wyspie Unguja należącej do Tanzanii. Prawdopodobnie jest obecna na wyspie Bioko (Gwinea Równikowa), lecz w poprzednich latach rzadko tam występowała[3].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Niewielki ssak o małych uszach, krótkich i silnych kończynach zakończonych mocnymi pazurami. Kształtem ciała przypomina kota. Szarobrązowe futro jest pokryte ciemnymi cętkami, a na ogonie występują poprzeczne pręgi. Dorosłe osobniki ważą 1,7 do 2,1 kg.

Łasze palmowe większość czasu spędzają w koronach drzew, ale obserwowano je zerujące w podszycie. Poza okresem rozrodu prowadzą zwykle samotniczy tryb życia. W czasie żerowania tworzą luźne grupy bez zauważalnych więzi socjalnych. Aktywne po zmierzchu i przed świtem. W dzień natomiast ukrywają się na drzewach w sieci roślin pnących[4]. Komunikują się wykorzystując sygnały zapachowe. Dojrzałość płciową osiągają około trzeciego roku życia. Ciąża trwa 64 dni. Samica rodzi 2 razy w roku po 2-4 młodych w jednym miocie.

Liczne gatunki łaszowatych posiadają gruczoły zapachowe zlokalizowane przy odbycie. Uście tych gruczołów otwiera się do fałdu skórnego, gdzie gromadzi się nieprzyjemnie pachnąca wydzielina, która jest wykorzystywana w celach obronnych przed innymi organizmami[5].

Łasza palmowa jest gatunkiem wszystkożernym – zjada gryzonie, owady, jaja, opadłe owoce i padlinę. Najchętniej żywi się małymi kręgowcami, bezkręgowcami oraz pokarmem roślinnym[4].

Znaczenie dla gospodarki[edytuj | edytuj kod]

Łasza palmowa jest przyczyną zmartwień wielu rolników, ze względu na rodzaj pożywienia jakim się żywi. Zwierzęta te często napadają na klatki z kurczakami lub indykami, co niesie za sobą duże straty gospodarcze związane z hodowlą drobiu[6]. Pomimo że są to zwierzęta zagrożone wyginięciem, często się na nie poluje, by zdobyć ich mięso (są to najczęściej sprzedawani mięsożercy na rynkach w Gwinei Równikowej i Gwinei) oraz futro - zastosowanie dekoracyjne[7].

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się cztery podgatunki łaszy palmowej[8]:

  • N. binotata arborea Heller, 1913
  • N. binotata binotata (Gray, 1830)
  • N. binotata gerrardi Thomas, 1893
  • N. binotata intensa Cabrera & Ruxton, 1926

Przypisy

  1. Nandinia binotata w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Nandinia binotata. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. San E.D.L., Ferguson A.W., Belant J.L., Hoffmann M., Gaubert P., Angelici F.M., Somers M.J. 2013. Conservation status, distribution and species richness of small carnivores in Africa. Small Carnivore Conservation 48: 4-18.
  4. 4,0 4,1 Sumiński P., Goszczyński J., Romanowski J., 1993. Ssaki drapieżne Europy. Warszawa.
  5. Kowalski K., Krzanowski A., Kubiak H., Rzebik-Kowalska B., Sych L., 1991. Mały słownik zoologiczny, Ssaki. Wiedza powszechna. Warszawa. s. 177-178.
  6. Animal Diversity Web, http://animaldiversity.ummz.umich.edu [dostęp 10 listopad 2013]
  7. Encyclopedia of  Life, 2013. http://eol.org/pages/328048/overview [dostęp 10 listopada 2013]
  8. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Nandinia binotata. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 11 października 2009]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Nocon, W.: Nandinia binotata (ang.). (On-line), Animal Diversity Web, 1999. [dostęp 1 stycznia 2008].
  2. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Nandinia binotata. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 1 stycznia 2008]