Chojnata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Chojnata
Państwo  Polska
Województwo łódzkie
Powiat skierniewicki
Gmina Kowiesy
Sołectwo Chojnata
Liczba ludności (2006) około 110
Kod pocztowy 96-111
Tablice rejestracyjne ESK
SIMC 0729497
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Chojnata
Chojnata
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Chojnata
Chojnata
Ziemia 51°53′33″N 20°26′37″E/51,892500 20,443611Na mapach: 51°53′33″N 20°26′37″E/51,892500 20,443611

Chojnatawieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie skierniewickim, w gminie Kowiesy.

Opis ogólny[edytuj | edytuj kod]

Chojnata to niewielka miejscowość licząca ok. 110 mieszkańców, położona nad rzeczką Chojnatką (dopływ Rawki).
W osadzie znajduje się zabytkowy kościół parafialny pw. Św. Marcina, cmentarz oraz dwór z parkiem krajobrazowym.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Chojnata jest starą wsią; powstała nie później niż w XIII w. i niegdyś posiadała duże znaczenie dzięki zakonowi benedyktynów, którzy posiadali tutaj swój kościół, a przy nim m.in. szkołę i szpital.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa[1] na listę zabytków wpisane są obiekty:

  • zespół kościoła parafialnego pw. św. Marcina, XIV-XIX w.:
    • kościół, nr rej.: 529-XII-15 z 8.04.1950 oraz 274 z 29.12.1967
    • dzwonnica, drewniana, nr rej.: 884 z 29.12.1967
    • cmentarz kościelny, nr rej.: 906/A z 22.01.1993
  • zespół dworski, pocz. XIX w.:
    • dwór, nr rej.: 612 A z 28.07.1983
    • park, nr rej.: 498 A z 16.09.1978

Dwór[edytuj | edytuj kod]

W Chojnacie znajduje się murowany, parterowy dwór pochodzący z 1. połowy XIX w. Obiekt zbudowany na rzucie prostokąta, posiada dwuspadowy dach, a w nim pięterko, a także drewnianą przybudówkę i czterokolumnowy ganek.

Wokół dworu rozciąga się park, posadzony około 1812 r.

Do dworu prowadzi aleja wysadzana modrzewiami.

Parafia Chojnata i budynek kościoła[edytuj | edytuj kod]

Parafia w Chojnacie została erygowana w XIII w. Pierwszy budynek kościelny, prawdopodobnie drewniany, został w 1278 r. wyposażony przez księcia mazowieckiego, Bolesława. Także na koszt władców Mazowsza w 1334 r. zbudowany został ponoć kościół murowany z cegły - dziś, jak chce tradycja, pełniący rolę prezbiterium. Budynek ten miał cechy budowli gotyckiej, w lokalnej odmianie zwanej gotykiem wiślano-bałtyckim. Znajdują się w nim sklepienia krzyżowe.

Od początku XIV w. kościół stanowił własność klasztoru benedyktynów z Lubinia, i to zakonnicy pełnili rolę duchownych w Chojnacie.

Obecnie istniejący kościół wzniesiony został w latach 1612-1623 z fundacji Stanisława Zawadzkiego, notariusza ziemi sieradzkiej, o czym świadczy zarówno nowożytny wątek ścian, jak i tablica fundacyjna w ścianie zachodniej. Nawę zbudowano w interesującej technice drewnianego szkieletu, obmurowanego cegłą zarówno z zewnątrz, jak i od wewnątrz.

Po tych przebudowach dzisiejszy kościół jest obiektem jednonawowym, z węższym prezbiterium na rzucie wydłużonego prostokąta.

Z zewnątrz budynek kościoła jest oszkarpowany filarami charakterystycznymi dla gotyku, zaś ściany są zwieńczone gzymsem. Na szczycie fasady znajdują się, sterczyny (pionowe laski zwieńczone dekoracją w kształcie wieżyczki).

W początku XIX w. zbudowano obecne organy, a w końcu XIX w. został zbudowany drewniany chór.

Wewnątrz kościoła znajdują się 3 ołtarze: główny i dwa boczne.
Nad ołtarzem głównym głównym znajduje się obraz Matki Boskiej Dobrej Opieki, pochodzący z XVI - XVII wieku, namalowany wg tzw. szkoły włoskiej. Obraz ten zasłonięty jest przez obraz św. Marcina - patrona parafii.

Ambona w specyficznym kształcie łodzi pochodzi z końca XVIII w. Wyposażenie świątyni pochodzi z XVIII i XIX stulecia, jest wśród niego m.in. monstrancja z 1767 r., oraz dwa kielichy mszalne, z początku XVIII wieku z wyrytymi postaciami trzech króli, wykonane w stylu barokowym.

Na terenie kościelnym oprócz budynku głównego znajduje się również czworościenna drewniana dzwonnica o konstrukcji słupowej, pokryta namiotowym rozpłaszczonym dachem, a także oraz dwie plebanie: dawna, zbudowana w 1850 r., oraz używana obecnie, z roku 1980.

W pobliżu kościoła rośnie stary modrzew, o obwodzie w pierśnicy 3,5, będący pomnikiem przyrody.

Jeden z księży parafialnych kościoła w Chojnacie, ks. Michał Woźniak (1875 - 1942), sprawujący posługę w tej miejscowości w latach 1911 - 1921, po śmierci w obozie koncentracyjnym w Dachau został beatyfikowany przez Kościół katolicki.

Przypisy

  1. NID: Rejestr zabytków nieruchomych, województwo łódzkie. [dostęp 19 września 2008].