Daniel Naborowski
Daniel Naborowski (ur. w 1573 w Krakowie, zm. w 1640 w Wilnie) – polski poeta barokowy, dyplomata i tłumacz, wyznawca kalwinizmu.
Daniel Naborowski godził w swojej poezji wartości sprzeczne: renesansową pochwałę rozsądku i życia statecznego z przekonaniem o marności świata i nieuchronnym przemijaniu wszelkich zjawisk. Jego twórczość to świadectwo harmonii sprzeczności, obecnych zarówno w życiu ludzkim, jak i w całym dziele stworzenia.
Studiował w Wittenberdze (1590-1593), Bazylei (studia medyczne ukończył w 1595), Orleanie (prawo), Strasburgu (kontynuacja studiów prawniczych od 1596) i Padwie (w 1602), gdzie pobierał prywatne nauki mechaniki u Galileusza[1]. W czasie studiów w Strasburgu nauczał języków obcych Janusza Radziwiłła, a w 1602 został jego sekretarzem. U jego boku wziął udział w rokoszu Zebrzydowskiego[1]. W 1610 podróżował po Europie (zwiedził Niemcy, Szwajcarię, Anglię, Francję, Włochy), brał udział w misjach dyplomatycznych księcia. Rolę sekretarza pełnił do śmierci księcia Janusza w 1620. W tym samym roku Naborowski ożenił się. W 1633 został mianowany marszałkiem hetmana polnego litewskiego Krzysztofa Radziwiłła. Będąc kalwinem umacniał czynnie wyznawaną przez siebie religię na Litwie[2]. W 1637 uzyskał posadę sędziego grodzkiego w Wilnie.
Podczas studiów w Bazylei ogłosił dwie rozprawy napisane w języku łacińskim: De temperamentis (1593) i De venenis (1594). Pierwszym znanym wierszem poety jest wpisany 4 maja 1593 do pamiętnika Daniela Cramera łaciński utwór[3]. Pozostałe wiersze Naborowskiego to:
- Błąd ludzki,
- Cień przypisany Ks. Ks. J.M. Januszowi Radziwiłłowi, podczaszemu naonczas W. Ks. L. A. 1607,
- Cnota grunt wszytkiemu,
- Do Jego Książęcej Mości Pana... Janusza Radziwiłła Pana Mego Miłościwego,
- Do Najjaśniejszego Władysława Zygmunta...,
- In Werki solatium,
- Krótkość żywota,
- Kur na krzcinach oddany małemu wielkiej nadzieje Radziwiłłowi...,
- Malina,
- Marność,
- Na toż,
- Pieśń ad imitationem Horatiuszowej ody "Beatus ille, qui procul negotiis",
- Róża przypisana na kolędzie Księciu Imci Krzysztofowi Radziwiłłowi,
- Treny na śmierć Księcia Radziwiłła, kasztelana wileńskiego,
- Tryumf Miłości. Poema Franciszka Petrarki,
- Votum,
a także zbiory wierszy:
- Naeniae a diversis scriptae in Exequias Illustrissimi Principis Dni Janussi Radivili, wydrukowany w miejscowości Lubcz nad Niemnem (1621),
- Lacrumae Danielis Naborovi... (siedem utworów łacińskich), drukarnia Konrada Waldkircha[4].
Daniel Naborowski był także tłumaczem: Triumfu miłości Petrarki, Triumfu wiary du Bartasa, Descriptio gentium Sarbiewskiego i Pieśni Lobwassera[5].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Czesław Hernas: Barok. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 267. ISBN 83-01-13846-7.
- ↑ Czesław Hernas: Literatura baroku. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1999, s. 302. ISBN 83-01-12895-X.
- ↑ Daniel Naborowski - biografia (pol.). [dostęp 27 maja 2009].
- ↑ Maciej Włodarski: Nowo odkryte wiersze łacińskie Daniela Naborowskiego. W: Łacińska poezja w dawnej Polsce. Warszawa: Instytut Badań Literackich, 1995, s. 196. ISBN 83-85605-36-3.
- ↑ Charakterystyka twórczości Daniela Naborowskiego (pol.). [dostęp 27 maja 2009].