Eskil (arcybiskup Lund)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Eskil (ur. ok. 1100, zm. 6 lub 7 września 1181) – duchowny katolicki, w latach 11341137 biskup Roskilde, w latach 11371177 arcybiskup Lund.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Romańska katedra w Lund, dawne miejsce koronacji duńskich monarchów, konsekrowana przez Eskila

Eskil pochodził z możnej rodziny duńskiej. Ok. 1116 r. wstąpił do szkoły katedralnej w Hildesheim. Najpóźniej w 1133 r. został prepozytem katedralnym w Lund nominowany na to stanowisko przez swego stryja, pierwszego arcybiskupa Lund, Assera. W 1134 r. został biskupem Roskilde, a w 1137 r. został arcybiskupem Lund, która to archidiecezja wówczas obejmowała całą Skandynawię[1]. W 1147 r. konsekrował katedrę w Lund. Był przyjacielem Bernarda z Clairvaux, odwiedził go w opactwie w Clairvaux i promował cystersów na terenie Danii (zakładał też zgromadzenia innych zakonów, m.in. benedyktynów, augustianów, norbertanów). W 1152 r. współuczestniczył w założeniu norweskiego arcybiskupstwa w Nidaros (analogiczny plan w stosunku do Szwecji musiał zostać odłożony, z uwagi na wojnę domową w tym kraju). W 1156 r. udał się do grobu Bernarda w Clairvoux, a następnie do Rzymu, gdzie uzyskał potwierdzenie zakresu praw arcybiskupstwa (wobec zakusów ich ograniczenia przez arcybiskupów Bremy) – w drodze powrotnej został uwięziony, prawdopodobnie z inspiracji tych ostatnich. Po powrocie brał udział w wyprawach króla duńskiego Waldemara I Wielkiego przeciwko pogańskim Słowianom połabskim. Wkrótce jednak rozpoczął się konflikt między arcybiskupem i królem: m.in. Eskil poparł papieża Aleksandra III, zaś Waldemar związanego z cesarstwem Wiktora IV. Z tego powodu Eskil opuścił Danię, w 1161 r. odbył podróż do Rzymu i Ziemi Świętej, a następnie zamieszkał we Francji. Tam w 1164 r. nadał paliusz arcybiskupi Stefanowi, pierwszemu arcybiskupowi Uppsali (zachował jednak prymat Lundu nad Uppsalą), wyświęcił też kilku innych biskupów. Do Lund powrócił dopiero w 1167 r., gdy spór z Waldemarem został wreszcie zakończony. W 1169 r. uczestniczył w kolejnej krucjacie przeciw Wendom[2] (zakończonej zdobyciem Rugii), ok. 1171 r. uczestniczył w wyprawie przeciwko wagryjskiemu Oldenburgowi. Ustąpił z zajmowanego stanowiska w 1177 r., udał się wówczas do Clairvaux, gdzie jako mnich żył aż do śmierci w 1181 r., tam również został pochowany. Czczony był przez cystersów jako błogosławiony[2].

Przypisy

  1. Wybór nastąpił w dość szczęśliwych dla Eskila okolicznościach: początkowo kapituła wybrała biskupa Szlezwiku Rike, którego kandydaturę narzucił król Danii Eryk II Pamiętny, gdy jednak ten ostatni zmarł, wybór został zmieniony na korzyść Eskila (Rike najprawdopodobniej nie protestował zanadto, w zamian otrzymał stanowisko biskupa Roskilde). Angelo Forte, Richard Oram, Frederik Pedersen: Viking Empires. Cambridge: Cambridge University Press, 2005, s. 380. ISBN 0-521-82992-5. [dostęp 2010-02-09]. (ang.)
  2. 2,0 2,1 Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 2: D-G. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 1997, s. 193. ISBN 83-7097-374-4.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]