Henryk z Uppsali

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Święty
Henryk
apostoł Finlandii
biskup
męczennik
St Henrik dop Kuppis R.W. Ekman.jpg
Bp Henryk udziela chrztu.
Data urodzenia  ?
Anglia
Data śmierci 19 lub 20 stycznia 1160
jez. Köyliönjärvi (Finlandia)
Wspomnienie 19 i 20 stycznia.
Atrybuty mitra, pastorał
Patron Finlandii
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons

Henryk z Uppsali (ur. w Anglii, zm. 19 lub 20 stycznia ok. 1160 na jez. Köyliönjärvi w Finlandii) – biskup, męczennik i święty Kościoła katolickiego nazywany apostołem Finlandii.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Jedynym źródłem wiedzy o tej historycznej postaci są późne i dość skąpe prace hagiograficzne. Na podstawie tych przekazów przypuszcza się, że Henryk z Uppsali pochodził z Anglii, a w Szwecji znalazł się w 1153 roku w świcie legata papieskiego późniejszego papieża Hadriana IV. Już jako biskup Uppsali miał towarzyszyć królowi Erykowi IX (późniejszemu św. Erykowi) w wyprawie mającej na celu chrystianizację Finlandii[1]. Henryk podjął działania w celu zorganizowania lokalnego Kościoła i pozostał na miejscu po powrocie Eryka Jedvardssona do Szwecji wypełniając dalej misję ewangelizacyjną.

Zemsta chłopa o imieniu Lalli obłożonego przez Henryka kanoniczną karą za zabójstwo położyła kres jego działalności. Zamordowany został na zamarzniętym jeziorze Köyliönjärvi 19 stycznia około 1160 roku.

Uznany za męczennika, pochowany został w Nousiainen, które stało się miejscem pielgrzymkowym. Pierwszej translacji pod koniec XIII wieku do katedry w Turku, a w czasie trwania III wojny północnej relikwie wywieźli Rosjanie (1720 r.).

Kult[edytuj | edytuj kod]

Henryk był otoczony kultem w całej Skandynawii, a od XVII wieku pojawił się także w polskich kalendarzach liturgicznych. Jest patronem Finlandii.

W ikonografii Henryka artyści przedstawiają jako biskupa w mitrze i z pastorałem, a wizerunkowi świętego czasami towarzyszy postać zabójcy[2].

Wspomnienie liturgiczne obchodzone jest 19 i 20 stycznia[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Współcześni historycy skandynawscy kwestionują udział króla w tej wyprawie, która gdzie indziej określana jest mianem „wyprawy krzyżowej” (za Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 2: D-G. Kraków: WAM, Księża Jezuici, 1997, s. 190. ISBN 83-7097-374-4.).
  2. Święty Henryk, biskup i męczennik. 12.01.2010. [dostęp 2010-07-08].
  3. Fabio Arduino: Sant' Enrico di Uppsala (wł.). [dostęp 2010-07-08].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]