Janina Górzyńska-Bierut

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Janina Górzyńska
Data i miejsce urodzenia 30 stycznia 1890
Lublin
Data śmierci 17 kwietnia 1985
Pierwsza dama Polski
(żona przewodniczącego KRN, następnie prezydenta RP i przewodniczącego Rady Państwa)
Okres urzędowania od 31 grudnia 1944
do 20 listopada 1952
Następca Zawadzka
Pierwsza dama Polski
(żona przywódcy PPR, PZPR)
Okres urzędowania od 31 sierpnia 1948
do 12 marca 1956
Poprzednik Zofia Gomułkowa
Następca Rozalia Ochab
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Warszawski Krzyż Powstańczy
Grób Janiny Górzyńskiej-Bierut oraz Krystyny Bierut-Maminajszwili na Wojskowych Powązkach w Warszawie

Janina Górzyńska-Bierut (ur. 30 stycznia 1890 w Lublinie, zm. 17 kwietnia 1985) – polska przedszkolanka, pierwsza dama, małżonka prezydenta Bolesława Bieruta.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Była córką Bronisławy z Zawadzkich i Stanisława Górzyńskiego.

Przed I wojną światową pracowała jako przedszkolanka, zatrudniona przez Zofię Staniszewską, która założyła przedszkole i wraz z mężem Eugeniuszem Staniszewskim administrowali majątkiem Studzianki w okolicach Lublina. Tutaj Janina Górzyńska poznała Bolesława Bieruta, który razem z Janem Hemplem prowadzili prace miernicze w majątku Studzianki[1].

3 lipca 1921 w Lublinie Janina Górzyńska i Bolesław Bierut wzięli ślub.[2] 12 lutego 1923 urodziła się ich córka Krystyna, a 29 stycznia 1925 – syn Jan. W latach późniejszych Bierutowie nie żyli ze sobą, ale do końca utrzymywali przyjacielskie stosunki. W tym czasie Bolesław Bierut był w nieformalnym związku z Małgorzatą Fornalską, z którą miał córkę Aleksandrę, a od 1944 żył z Wandą Górską.

Od 1944 do 1947 Bolesław Bierut był przewodniczącym Krajowej Rady Narodowej, a następnie – do 1952 – prezydentem i zarazem przewodniczącym Rady Państwa. Ponadto w 1948 został I sekretarzem KC PPR, a następnie – do śmierci w 1956 – stał na czele PZPR. W latach 1952-1954 był też premierem. W tym czasie Janina Górzyńska była pierwszą damą, a w latach 1952-1954 była również małżonką premiera. W tym czasie często była mylona przez gości z zagranicy z Wandą Górską, która była nazywana królową Belwederu. Po śmierci Bolesława Bieruta, Janina Górzyńska dbała o pamięć o nim[3].

Była działaczką Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci i Towarzystwa Przyjaciół Dzieci[4]. Odznaczona m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi[5] (dwukrotnie), Medalem Zwycięstwa i Wolności, Warszawskim Krzyżem Powstańczym[6], a także Odznaką Zasłużonego Działacza TPD[4].

Zmarła 17 kwietnia 1985 i została pochowana na Cmentarzu Komunalnym na Powązkach.

Przypisy

  1. J. Chyliński, Jaki był Bolesław Bierut. Wspomnienia Syna, Wydawnictwo Oficyna Drukarska 01-142 Warszawa, ul. Sokołowska 12 a, 1999, s. 33
  2. Fot. 7. Fotokopia skróconego aktu małżeństwa Bolesława Bieruta i Janiny Górzyńskiej w: J. Chyliński, op. cit.
  3. Historia pierwszych dam
  4. 4,0 4,1 "Życie Warszawy", nr 92 z 20-21 kwietnia 1985, s. 11 (nekrolog)
  5. 20 czerwca 1947 „za wybitne zasługi na polu opieki nad dzieckiem” M.P. z 1947 r. Nr 103, poz. 685
  6. "Trybuna Ludu", nr 92 z 20-21 kwietnia 1985, s. 7 (nekrolog)