1985

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Rok 1985 / MCMLXXXV Stulecia: XIX wiek ~ XX wiek ~ XXI wiek

Sto lat wstecz

Dziesięciolecia: 1930-1939 1940-1949 1950-1959 1960-1969 1970-1979 1980-1989 1990-1999 2000-2009

Lata: 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

10 stycznia – około 130 organizacji i stowarzyszeń, wraz z partiami, zgłosiło akces do Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego (PRON).
21 stycznia – Tymczasowa Komisja Koordynacyjna NSZZ Solidarność wezwała do 15-minutowego strajku przeciwko zapowiedzianym na 1 marca 1985 podwyżkom cen.
2 lutego – rozpoczął działalność Teatr im. St. I. Witkiewicza w Zakopanem.
5 lutego – z Paryża przyleciał szef tamtejszego biura „Solidarności”, Seweryn Blumsztajn; na lotnisku unieważniono mu paszport i nakazano powrót do Francji.
7 lutego – ogłoszono wyrok w sprawie zabójstwa ks. Jerzego Popiełuszki: kary 25 lat pozbawienia wolności oraz 10 lat pozbawienia praw publicznych.
8 lutego – na Morzu Północnym zatonął drobnicowiec MS Busko Zdrój. Zginęły 24 osoby, a 1 została uratowana.
11 lutego – Józef Pinior został oskarżony o zagarnięcie z kasy związku 80 mln złotych.
13 lutego – Służba Bezpieczeństwa zatrzymała w Gdańsku 7 działaczy „Solidarności”. Aresztowano trzech z nich: Władysława Frasyniuka, Bogdana Lisa i Adama Michnika.
15 lutego – premiera filmu Nadzór.
22 lutego – OPZZ zgłosiła sprzeciw wobec projektu podwyżek cen.
24 lutego – zainaugurował działalność Teatr im. Stanisława Ignacego Witkiewicza w Zakopanem.
25 lutego – wydalenie attaché wojskowego Stanów Zjednoczonych F. Myersa, który wraz z żoną „fotografował obiekty wojskowe”; władze Stanów Zjednoczonych usunęły jego odpowiednika z Waszyngtonu, pułkownika Z. Szymańskiego.
25 lutego – rząd wycofał się z projektu drastycznych podwyżek cen i zapowiedział, że będą one rosły stopniowo.
28 lutego – ks. Roman Marcinkowski został mianowany biskupem pomocniczym diecezji płockiej.
1 marca – założono Muzeum w Sosnowcu.
3 marca – dokonano oblotu samolotu szkolno-treningowego PZL I-22 Iryda.
4 marca – mimo sprzeciwu TKK NSZZ Solidarność oraz OPZZ rząd etapami wprowadzał podwyżki cen, łącząc je ze stopniowym ograniczeniem reglamentacji.
9 marca
- Służba Bezpieczeństwa zatrzymała uczestników nielegalnego zebrania rady politycznej KPN; aresztowano Leszka Moczulskiego.
- Pożar zniszczył budynek Teatru Narodowego.
14 marca – ustanowiono odznaczenie państwowe Krzyż Oświęcimski.
16 marca – otwarto Muzeum Walk o Wał Pomorski w Mirosławcu.
25 marca – premiera filmu Baryton.
1 kwietnia – podwyżka cen elektryczności, gazu i węgla.
12 kwietnia – rejestracja OPZZ.
14 kwietnia – utworzenie w Krakowie Ruchu Wolność i Pokój.
16 kwietnia – umowa o wznowieniu lotniczej komunikacji liniowej oraz czarterowej z USA.
21 kwietnia – w Sudetach Wschodnich została odkryta Jaskinia Załom.
22 kwietnia – Sąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok na morderców księdza Jerzego Popiełuszki.
26 kwietnia – Warszawa: obrady przywódców państw-stron Układu Warszawskiego; przedłużono układ na następne 20 lat.
29 kwietnia – Sejm uchwalił – po trzech latach od ustanowienia nowelą konstytucyjną Trybunału Konstytucyjnego – pierwszą Ustawę o Trybunale Konstytucyjnym.
30 kwietnia – Rada Ministrów postanowiła, że majątek „byłych związków zawodowych” zostanie przekazany OPZZ.
2 maja – powstał organ doradczy premiera – Rada Prasowa; jej członkowie (m.in. Jerzy Turowicz) mieli być powoływani na 3 lata.
6 maja – premiera filmu Vabank II, czyli riposta.
23 maja – w Gdańsku rozpoczął się proces Adama Michnika, Bogdana Lisa i Władysława Frasyniuka.
28 maja – wizyta premiera Włoch Bettino Craxiego.
29 maja – Sejm uchwalił nową ordynację wyborczą.
10 czerwca – premiera filmu Yesterday.
11 czerwca – Sąd Rejonowy w Jędrzejowie skazał 2 wikariuszy odpowiedzialnych za strajk uczniów we Włoszczowie; kary były symboliczne.
14 czerwca
- Sąd Wojewódzki w Gdańsku skazał Władysława Frasyniuka, Bogdana Lisa i Adama Michnika na kary więzienia od 2,5 do 3,5 lat za działalność w nielegalnej Komisji Krajowej NSZZ Solidarność.
- udostępnienie dla zwiedzających Panoramy Racławickiej we Wrocławiu.
18 czerwca – wielogodzinne spotkanie generała Wojciecha Jaruzelskiego z prymasem Józefem Glempem.
20 czerwca – podczas sesji Sejmu podano, że 30% społeczeństwa polskiego żyje w obszarach ekologicznego zagrożenia, stan wód jest alarmujący, wzrasta emisja gazów do atmosfery.
1 lipca – podwyżka cen mięsa i wędlin, wzrost cen skupu żywca. Na apel Komisji Krajowej NSZZ Solidarność tylko w kilku zakładach krótkie strajki protestacyjne.
2 lipca – Genowefa Błaszak ustanowiła rekord Polski w biegu na 400 m ppł. wynikiem 54,27 s. (rekord ten poprawiono dopiero 20 lat później).
18 lipca – uruchomiono KWK „Czeczott”.
20 lipca – uruchomiono komunikację trolejbusową w Słupsku.
22 lipca – uroczyście otwarto w Lubinie Górniczy Ośrodek Sportu pod nazwą Stadion 40-Lecia Powrotu Ziem Zachodnich I Północnych Do Macierzy.
24 lipca – sejm znowelizował ustawę o związkach zawodowych z 1982 roku; nadal w zakładzie pracy mógł działać tylko jeden związek.
30 lipca – pierwszy koncert Depeche Mode w Polsce, na warszawskim Torwarze.
6 sierpnia – seryjny morderca Paweł Tuchlin został skazany przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku na karę śmierci.
17 sierpnia – dwaj członkowie Bractwa Trzeźwości obłożeni zostali grzywną za pikietowanie sklepu z alkoholem.
22 sierpnia – skończył się pobyt metropolity Mińska i całej Białorusi Filareta, który uczestniczył w obchodach 900-lecia parafii prawosławnej w Drohiczynie.
31 sierpnia – w 5 rocznicę Sierpnia 1980 – raport opracowany przez ekspertów „Solidarności”.
4 września – średniodystansowiec Ryszard Ostrowski ustanowił rekord Polski w biegu na 800 m wynikiem 1.44,38 s.
10 września – premiera filmu Dom wariatów.
11 września
- w KWK Thorez w Wałbrzychu wskutek wyrzutu skał i dwutlenku węgla zginęło 5 górników.
- reprezentacja Polski zremisowała w Chorzowie z Belgią 0:0 i wywalczyła awans na Mundial w Meksyku 1986.
26 września – w Toruniu zatrzymano grupę fizyków i techników prowadzących nielegalną emisję opozycyjnych programów, nakładających się na program TV.
1 października – rozpoczął się XI Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina.
13 października
- odbyły się wybory do Sejmu.
- głodówka protestacyjna uwięzionego Czesława Bieleckiego, działacza podziemnych struktur oraz publicysty paryskiej „Kultury” (pseudonim Maciej Poleski), założyciela nielegalnej oficyny wydawniczej.
19 października – 19-letni student Uniwersytetu Gdańskiego Marcin Antonowicz został śmiertelnie pobity przez funkcjonariuszy milicji w Olsztynie.
20 października – Stanisław Bunin z ZSRR został zwycięzcą XI Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina.
21 października – premiera filmu Och, Karol.
22 października – pierwsza sugestia rzecznika rządu Jerzego Urbana perspektywy poprawy stosunków Polska-Izrael (zerwanych w 1967).
27 października – premiera serialu telewizyjnego Urwisy z Doliny Młynów.
29 października
- ogłoszono amnestię.
- Patriotyczny Ruch Odrodzenia Narodowego wystąpił o zwolnienie 218 osób skazanych za przestępstwa niekryminalne.
30 października
- finał XI Międzynarodowego Konkursu Chopinowskiego. Zwyciężył Rosjanin Stanisław Bunin. Najlepszy z Polaków, Krzysztof Jabłoński, zajął 3. miejsce.
- opuszczono banderę na łodzi podwodnej ORP Kondor.
31 października – Świdnik: z taśmy produkcyjnej zjechał ostatni motocykl WSK.
1 listopada – zniesiono reglamentację cukru.
2 listopada – olsztyński student Marcin Antonowicz został pobity i wyrzucony z karetki milicyjnej, w wyniku czego zmarł. Jego pogrzeb zamienił się w manifestację.
5 listopada – Zbigniew Religa dokonał pierwszej w Polsce udanej transplantacji serca.
6 listopada
- Wojciech Jaruzelski przewodniczącym Rady Państwa.
- Lech Wałęsa został oskarżony o zniesławienie komisji wyborczych. Zarzucił im nierzetelne obliczanie głosów.
7 listopada – minister szkolnictwa wyższego odmówił aprobaty dla wielu rektorów i dziekanów wybranych przez uczelnie.
12 listopada – powstał rząd Zbigniewa Messnera.
15 listopada – na rozkaz gen. Kiszczaka milicja rozpoczęła akcję „Hiacynt”.
25 listopada – sąd w Słupsku skazał 2 oficerów SB z Gdańska za współpracę z „Solidarnością”; Sąd Najwyższy podwyższył wyroki.
4 grudnia – wizyta Wojciecha Jaruzelskiego we Francji.
6 grudnia – w 15 rocznicę układu z 1970 roku, przewodniczący SPD Willy Brandt odwiedził Polskę.
23 grudnia – sąd wojskowy w Gdyni skazał Wojciecha Jankowskiego za odmowę pełnienia służby wojskowej.
29 grudnia – podwyżka cen papierosów i zapałek; zapowiedź od 1 stycznia 1986 podwyższenia opłat za abonamenty radiowo-telewizyjne.
31 grudnia – w 100-lecie urodzin Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego) odbyły się liczne premiery jego sztuk; nakładem PIW ukazała się 5-tomowa edycja dzieł wybranych.
powstał ośrodek regionalny TVP w Lublinie – TVP Lublin.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

1 stycznia – Włochy objęły prezydencję w Radzie Unii Europejskiej.
1 lutego – Grenlandia występuje z Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (EURATOM).
14 lutego – reporter CNN Jeremy Levin został wypuszczony z libańskiego więzienia.
19 lutego – pod Bilbao rozbił się po uderzeniu w wieżę telewizyjną Boeing 727 hiszpańskich linii Iberia; zginęło 148 osób.
20 lutego – premiera filmu Brazil.
1 marca – premiera filmu Purpurowa róża z Kairu.
3 marca – premiera serialu Na wariackich papierach.
7 marca – ukazał się singiel charytatywny We Are the World.
11 marca – wybór Michaiła Gorbaczowa na stanowisko sekretarza generalnego KC KPZR.
12 marca – wznowienie radziecko-amerykańskich rozmów pokojowych w Genewie.
22 marca – została podpisana Konwencja Wiedeńska w sprawie ochrony warstwy ozonowej.
29 marca – w Rzymie rozpoczęły się I Światowe Dni Młodzieży.
29-30 marca – podczas obrad Rady Europejskiej w Brukseli przedstawiono raport Dooge'a.
16 kwietnia – oficer CIA Aldrich Ames został zwerbowany przez radziecki wywiad.
21 kwietnia – radziecka interwencja w Afganistanie: kompania Specnazu wpadła w zasadzkę mudżahedinów w przełęczy Marawara.
1 maja – ogłoszenie sankcji gospodarczych USA wobec Nikaragui.
11 maja – w pożarze drewnianych trybun stadionu piłkarskiego w angielskim Bradford zginęło 56 osób, ponad 300 zostało rannych.
20 maja – Miami: finansowane przez amerykański rząd Radio Martí rozpoczęło emisję programów skierowanych do mieszkańców Kuby.
22 maja – 55 osób zginęło w wybuchu samochodu-pułapki w Bejrucie.
29 maja – zamieszki kibiców na Stadionie Heysel w Brukseli, w wyniku których poniosło śmierć 39 osób.
Czerwiec – w ZSRR zapoczątkowano politykę pierestrojki.
2 czerwca – na 1 100 rocznicę dzieła ewangelizacji św. Cyryla i Metodego papież Jan Paweł II wydał encyklikę Slavorum apostoli.
10 czerwca – Izrael wycofał z południowego Libanu swoje wojska.
11 czerwca – wymiana agentów na Moście Glienicke w Berlinie. Wśród wymianionych wschodnich szpiegów był Marian Zacharski.
14 czerwca – podpisano układ z Schengen, tworzący ruch bezwizowy między Francją, Niemcami a krajami Beneluksu.
23 czerwca – Katastrofa samolotu Air India u wybrzeży Irlandii. Zginęło 329 osób.
27 czerwca – zamknięto Route 66 łączącą Chicago z Los Angeles.
1 lipca – Luksemburg objął prezydencję w Radzie Unii Europejskiej.
2 lipca – wystrzelono sondę kosmiczną Giotto, przeznaczoną do zbadania Komety Halleya.
3 lipca
- Francesco Cossiga został prezydentem Włoch.
- na ekranach amerykańskich kin zadebiutowała pierwsza część trylogii Powrót do przyszłości.
10 lipca
- zatopienie przez francuski wywiad (DGSE) statku Rainbow Warrior należącego do Greenpeace.
- 200 osób zginęło w katastrofie samolotu Tu-154B w Uzbekistanie.
13 lipca
- równolegle w Londynie i Filadelfii odbył się charytatywny koncert Live Aid na którym wystąpiły niemal wszystkie gwiazdy muzyki.
- prezydent USA Ronald Reagan przeszedł operację usunięcia guza przewodu pokarmowego. W tym czasie obowiązki prezydenta pełnił wiceprezydent George Bush.
19 lipca – katastrofa tamy w Val di Strava w pobliżu Tesero we Włoszech spowodowała śmierć 268 osób.
21 lipca – w zamachu bombowym na siedzibę Świadków Jehowy w Sydney zginęła 1 osoba, a 90 zostało rannych.
22 lipca – terroryści z Hezbollahu dokonali zamachu na synagogę w Kopenhadze. Zginęła 1 osoba, a 20 zostało rannych.
23 lipca – po raz pierwszy została zaprezentowana Amiga 1000.
24 lipca – w katastrofie samolotu Douglas DC-6 w Kolumbii zginęło 80 osób.
27 lipca – w Oslo, Marokańczyk Said Aouita ustanowił rekord swiata w biegu na 5 000 m wynikiem 13:00,40 s.
2 sierpnia – 135 osób (w tym 1 na ziemi) zginęło, a 27 zostało rannych w katastrofie lotu Delta Air Lines 191, do której doszło w czasie awaryjnego lądowania w burzy, na autostradzie w Dallas.
8 sierpnia – papież Jan Paweł II rozpoczął 27. podróż apostolską do sześciu krajów afrykańskich.
10 sierpnia – w wyniku eksplozji paliwa jądrowego na statku podwodnym w zatoce Czażma w ZSRR zginęło 10 osób.
12 sierpnia – w najtragiczniejszej w historii katastrofie Boeinga 747 linii Japan Airlines śmierć poniosło 520 osób.
17 sierpnia – wskutek wybuchu samochodu-pułapki przed supermarketem w Bejrucie zginęło 40 osób, 122 zostały ranne.
19 sierpnia – papież Jan Paweł II spotkał się w Casablance z królem Maroka Hasanem II.
21 sierpnia – w Zurychu, Amerykanka Mary Decker-Slaney ustanowiła rekord świata w biegu na 1 milę wynikiem 4:16,71 s.
22 sierpnia – w pożarze Boeinga 737 na lotnisku w Manchesterze zginęło 55 osób, 15 zostało rannych.
23 sierpnia – w Berlinie, Marokańczyk Saïd Aouita ustanowił rekord świata w biegu na 1 500 m wynikiem 3:29,46 s.
26 sierpnia – w Londynie, Brytyjka Zola Budd ustanowiła rekord świata w biegu na 5 000 m wynikiem 14:48,07 s.
27 sierpnia – gen. Ibrahim Babangida obalił prezydenta Nigerii Muhammadu Buhariego.
31 sierpnia – w Los Angeles został aresztowany seryjny morderca Richard Ramirez, znany jako „Nocny Łowca”.
1 września – o godz. 0:45 Robert Ballard odkrył wrak transatlantyku RMS Titanic.
4 września – 52 osoby zginęły w katastrofie samolotu An-26 w afgańskim Kandaharze.
9 września – ogłoszenie sankcji gospodarczych USA wobec RPA.
11 września
- sonda ICE przeleciała w pobliżu komety 21P/Giacobini-Zinner.
- w zderzeniu pociągów w portugalskim Nelas zginęło 118 osób.
13 września – premiera najlepiej sprzedającej się gry wideo w historii, Super Mario Bros..
16 września
- w Kenii odnaleziono szkielet Homo erectus.
- Włoski rząd zaaprobował budowę mostu łączącego Kalabrię z Sycylią.
17 września – rozpoczęła się załogowa misja Sojuz T-14 na stację orbitalną Salut 7.
21 września – trzęsienie ziemi w Meksyku. Śmierć poniosło około 10 tys. ludzi.
22 września – w Berlinie, Niemka Sabine Busch ustanowiła rekord świata w biegu na 400 m ppł. wynikiem 53,55 s.
23 września – w Paryżu otwarto muzeum Pablo Picassa.
29 września – telewizja ABC wyemitowała premierowy odcinek serialu MacGyver.
1 października – operacja Wooden Leg: izraelskie lotnictwo zbombardowało kwaterę główną OWP pod Tunisem. Zginęło 60 Palestyńczyków, a 70 zostało rannych.
3 października
- nalot izraelskich samolotów F-16 na siedzibę Jasera Arafata w Tunisie. Zginęło 76 osób.
- prom kosmiczny Atlantis rozpoczął swoją pierwszą misję.
5 października – zamachy na turystów izraelskich w Egipcie (7 zabitych) i Tunezji (5 zabitych i 2 rannych).
6 października – w Canberze, Niemka Marita Koch ustanowiła swój ostatni rekord świata w biegu na 400 m wynikiem 47,60 s. (rekord niepobity od 24 lat).
7 października – porwanie włoskiego statku MS Achille Lauro przez terrorystów palestyńskich.
8 października – palestyńscy terroryści zamordowali na uprowadzonym włoskim statku MS Achille Lauro amerykańskiego inwalidę żydowskiego pochodzenia Leona Klinghoffera.
9 października – palestyńscy porywacze włoskiego liniowca MS Achille Lauro poddali się władzom egipskim w Port Said, w zamian za gwarancję swobodnego opuszczenia kraju.
10 października – 4 amerykańskie myśliwce F-14 Tomcat przechwyciły i zmusiły do lądowania na Sycylii egipski samolot pasażerski na pokładzie którego znajdowali się palestyńscy porywacze statku MS Achille Lauro.
25 października – powstały linie lotnicze Emirates.
28 października – Daniel Ortega wybrany na prezydenta Nikaragui.
7 listopada – Bogota: ponad 100 osób, w tym 11 sędziów Sądu Najwyższego Kolumbii zginęło, w czasie ataku armii kolumbijskiej na Pałac Sprawiedliwości, zajęty przez partyzantów z grupy M-19.
9 listopada – Garri Kasparow został mistrzem świata w szachach.
13 listopada – erupcja kolumbijskiego wulkanu Nevado del Ruiz. W katastrofie zginęło ponad 23 tys. ludzi w pobliskim miasteczku Armero oraz sześciu innych miejscowościach.
19-21 listopada – szczyt radziecko-amerykański w Genewie.
20 listopada
- Microsoft zaprezentował system operacyjny Windows 1.0.
- uruchomiono pierwszą linię metra w rosyjskim Niżnym Nowogrodzie.
21 listopada – analityk US Navy Jonathan Pollard został zatrzymany przez FBI pod izraelską ambasadą w Waszyngtonie pod zarzutem szpiegostwa na rzecz Izraela.
23 listopada – członkowie organizacji Abu Nidala uprowadzili samolot pasażerski linii EgyptAir.
24 listopada – Malta: w wyniku eksplozji przy próbie uwolnienia zakładników przetrzymywanych na pokładzie egipskiego Boeinga 737 zginęło 60 osób.
26 listopada – rozpoczęła się misja STS-61-B wahadłowca Atlantis.
1 grudnia – mieszkańcy Liechtensteinu w referendum wypowiedzieli się przeciwko równouprawnieniu kobiet.
4 grudnia – zwodowano jedyny dzisiaj rosyjski lotniskowiec Admirał Kuzniecow.
12 grudnia – pasażerski samolot DC-8 linii Arrow Air z 256 osobami na pokładzie rozbił się w Gander w Kanadzie.
27 grudnia – w atakach terrorystycznych na lotniska w Rzymie i Wiedniu zginęło 20 osób, a 100 zostało rannych.
Grenlandia, autonomiczne terytorium Danii, opuszcza Wspólnoty Europejskie.
Pierwsze doniesienie o szrotówku kasztanowcowiaczku.
Ludność świata: 4 830 978 tys.
- Azja: 2 887 552 tys. (59,77%)
- Europa: 706 009 tys. (14,61%)
- Afryka: 541 814 tys. (11,21%)
- Ameryka Łacińska: 401 469 tys. (8,31%)
- Ameryka Północna: 269 456 tys. (5,58%)
- Oceania: 24 678 tys. (0,51%)