Rada Państwa (Polska)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy historii ustroju Polski. Zobacz też: Rada Państwa – nazwa parlamentu bądź innego kolegialnego organu władzy w niektórych państwach.
Polska
Rzeczpospolita
Ludowa

Godło PRL

Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka PRL

Portal Portal Polska Ludowa

Rada Państwa – kolegialny organ naczelny władzy państwowej Rzeczypospolitej Polskiej i Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1947–1989. Łączyła kompetencje władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej. W latach 1952–1989 Rada Państwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej pełniła kolegialnie funkcję głowy państwa (była odpowiednikiem prezydenta) oraz zapewniała ciągłość najwyższego kierownictwa państwowego w związku z sesyjnym trybem pracy Sejmu.

Rada Państwa działała do 19 lipca 1989 – dnia wyboru pierwszego Prezydenta PRL (Wojciecha Jaruzelskiego). Zgodnie z ustawą o zmianie Konstytucji z 7 kwietnia 1989 kompetencje Rady Państwa przeszły – co do zasady – na Prezydenta PRL (od 31 grudnia 1989 – Prezydenta RP)[1].

Pozycja ustrojowa (po 1952)[edytuj | edytuj kod]

Według Konstytucji PRL z 1952, Radę Państwa wybierał ze swego grona Sejm na pierwszym posiedzeniu, w składzie: Przewodniczący Rady Państwa, czterej zastępcy Przewodniczącego, Sekretarz Rady Państwa i jedenastu członków. Po upływie kadencji Sejmu Rada Państwa działała aż do wyboru Rady Państwa przez nowo obrany Sejm.

Rada Państwa podlegała (według zapisu konstytucyjnego) w całej swojej działalności Sejmowi; działała na zasadzie kolegialności. Na zewnątrz Radę Państwa reprezentował Przewodniczący lub jego zastępca. W okresach między sesjami Sejmu Rada Państwa miała władzę wydawania dekretów z mocą ustawy, które były przedstawiane Sejmowi na najbliższej sesji do zatwierdzenia; mogła też dokonywać zmian w składzie Rady Ministrów. Dokonywała ona również wykładni prawa. Rada Państwa sprawowała zwierzchni nadzór nad radami narodowymi, przysługiwała jej inicjatywa ustawodawcza, zaś Przewodniczący Rady Państwa podpisywał ustawy uchwalone przez Sejm i zarządzał ich ogłoszenie w Dzienniku Ustaw.

Kompetencje Rady Państwa (po 1952)[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z Konstytucji PRL z 1952 Rada Państwa:

  • zarządzała wybory do Sejmu,
  • zwoływała sesje Sejmu,
  • czuwała nad zgodnością prawa z Konstytucją (do czasu powołania Trybunału Konstytucyjnego w 1982)
  • ustalała powszechnie obowiązującą wykładnię ustaw,
  • wydawała dekrety z mocą ustawy,
  • mianowała i odwoływała pełnomocnych przedstawicieli PRL
  • przyjmowała listy uwierzytelniające i odwołujące akredytowanych przy Radzie Państwa przedstawicieli dyplomatycznych innych państw,
  • ratyfikowała i wypowiadała umowy międzynarodowe,
  • obsadzała stanowiska cywilne i wojskowe, przewidziane ustawami,
  • nadawała ordery, odznaczenia i tytuły honorowe,
  • stosowała prawo łaski.

Skład Rady Państwa[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1947–1952[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1952–1957[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1957–1961[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1961–1965[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1965–1969[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1969–1972[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1972–1976[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1976–1980[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1980–1985[edytuj | edytuj kod]

kadencja 1985–1989[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy