Kaczkowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Disambig.svg Na tę stronę wskazuje przekierowanie z „kaczka”. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Kaczkowate
Anatidae[1]
Leach, 1820
samiec krakwy
samiec krakwy
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodziny
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło kaczka w Wikisłowniku

Kaczkowate (Anatidae) – rodzina ptaków z rzędu blaszkodziobych. Obejmuje gatunki wodne, zamieszkujące cały świat.

Spis treści

Cechy charakterystyczne [edytuj]

Ptaki te charakteryzują następujące cechy:

  • zróżnicowana wielkość (ptaki średnie i duże) - długość w granicach 28-170 cm, rozpiętość skrzydeł 60-250 cm, ciężar 300 g - 22,5 kg.
  • dziób posiada dwa rzędy blaszek na brzegach, zazwyczaj jest spłaszczony
  • szyja średniej długości lub bardzo długa
  • stosunkowo wąskie, ostro zakończone skrzydła
  • krótki ogon
  • nogi krótkie, przesunięte ku tyłowi (zwłaszcza u gatunków nurkujących)
  • palce spięte błoną pławną
  • samiec większy od samicy, często bardzo kontrastowo ubarwiony, podczas gdy samica zazwyczaj posiada ubarwienie stonowane
  • pożywienie zdobywają zazwyczaj w wodzie, choć niektóre również na lądzie. Żywią się zarówno roślinami, jak i małymi zwierzętami.
  • zasadniczo dobrzy lotnicy, choć są również gatunki nielotne
  • w zniesieniu od 2 do 20 jaj, pisklęta są zagniazdownikami
  • wędrowne, wiele gatunków lecąc w stadzie tworzy charakterystyczny klucz w kształcie litery "V"
  • wiele gatunków udomowiono lub hodowano w stanie półdzikim.

Systematyka [edytuj]

W obrębie rodziny wyróżnia się podrodziny[2]:

  • drzewice (Dendrocygninae)
  • pstrokaczki (Stictonettinae) – jedynym przedstawicielem jest pstrokaczka (Stictonetta naevosa)
  • bisiorki (Biziurinae) – jedynym przedstawicielem jest bisiorka (Biziura lobata)
  • sterniczki (Oxyurinae)
  • gęsi (Anserinae)
  • kaczki (Anatinae)

Ponadto wyróżnia się trzecią podrodzinę bezpłetwców (Anseranatinae), często jednak klasyfikowaną jako osobna rodzina Anseranatidae.

Ochrona [edytuj]

Samica kaczki krzyżówki w locie
Samiec i samica kaczki krzyżówki

W Polsce wszystkie gatunki kaczkowatych podlegają gatunkowej ochronie ścisłej z wyjątkiem bernikli kanadyjskiej (Brandta canadensis), która jest objęta ochroną częściową, oraz następujących gatunków:

które są łowne.

Przypisy

  1. Anatidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Anatidae Leach, 1820 - kaczkowate - Ducks, Geese and Swans. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 14 listopada 2010].

Bibliografia [edytuj]

  • Frank Gill, David Donsker: Family Anatidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.1. [dostęp 2012-09-02].
  • Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 marca 2005 r. w sprawie ustalenia listy gatunków zwierząt łownych