Kwisa
| Kwisa | |
Mapa Górnych Łużyc z 1635 roku z rzeką graniczną Kwisą |
|
| Lokalizacja | Europa |
| Źródło | Góry Izerskie, Izerskie Garby 1020 m n.p.m. |
| Ujście | Bóbr okolice Żelisławia 110 m n.p.m. |
| Długość | 126,8 km |
| Powierzchnia zlewni | 1026 km² |
| Rzeki Polski | |
Kwisa (niem. Queis) – rzeka w południowo-zachodniej Polsce, płynie przez województwo dolnośląskie i lubuskie, lewy (najdłuższy) dopływ Bobru, długość 126,8 km, powierzchnia zlewni 1026 km² (z czego na terenie kraju 994,9 km²), źródła na wysokości ok. 1020 m n.p.m., ujście – ok. 110 m n.p.m.
Wypływa z północnych zboczy Izerskich Garbów (Wysoki Grzbiet Gór Izerskich). Ważniejsze miejscowości leżące nad Kwisą to Świeradów-Zdrój, Mirsk, Gryfów Śląski, Lubań i Nowogrodziec. Płynie przez Pogórze Izerskie i kompleks leśny Borów Dolnośląskich. Zasila Bóbr w okolicach Żagania.
Od połowy XIII wieku (1241), po klęsce Polaków z Tatarami pod Legnicą, stanowi historyczną, zachodnią granicę Dolnego Śląska, a dawniej również Polski. Wówczas granica Milska przesunięta została z zachodniego wododziału Nysy Łużyckiej na zachodni wododział Kwisy lub na samą Kwisę. Błędnie na mapach Polski z czasów Mieszka I granica Milska rysowana jest na Kwisie. Wówczas granica wschodnia Milska przebiegała zachodnim wododziałem Nysy Łużyckiej. Przyjmuje się, że leżące na zachód od Kwisy tereny aktualnie należą już do Łużyc Górnych.
W początkach XX w. powstały na niej dwa sztuczne zbiorniki retencyjne: Jezioro Złotnickie i Jezioro Leśniańskie.
Nad rzeką (jako nad jedną z niewielu rzek w kraju) poprowadzą dwie autostrady: A4 i A18.