Michał Bałucki

Z Wikipedii

Michał Bałucki
Urodzony	29 września 1837 Kraków
Zmarł	17 października 1901 Kraków
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Michał Bałucki, pseudonim Elpidon (ur. 29 września 1837 w Krakowie, zm. 17 października 1901 tamże), polski powieściopisarz i komediopisarz.

Pochodził z rodziny mieszczańskiej (jego ojciec był krawcem, a matka neofitką z Kochmanów). Uczęszczał do krakowskiego gimnazjum Św. Anny, a następnie na wydział matematyczno-fizyczny, a potem historyczno-literacki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Należał do organizacji przedburzowców. Nie walczył w powstaniu styczniowym, ale aktywnie uczestniczył w organizacjach spiskowych w Galicji. Otrzymał rok więzienia za działalność konspiracyjną (aresztowany pod koniec 1863).

Większość opracowań podaje, że jego debiutem literackim były wydane 1861 roku poematy na motywach ludowych. W rzeczywistości debiutował w 1860 roku na łamach Gwiazdki Cieszyńskiej wierszami Do ojca (nr 16/1860) i Niedzielna pieśń pastuchy (nr 26/1860). Na łamach tego czasopisma opublikował także dłuższy utwór poetycki Góral (nr 42/1860) oraz wierszowany obrazek Dziewczyna spod lasu (nr od 22 do 25/1860)^[1].

Przeszedł na pozycje pozytywistyczne i propagował je w swojej twórczości. W satyryczny sposób atakował galicyjską arystokrację, a także wykpiwał mieszczaństwo w nią zapatrzone.

Pod koniec życia wiódł spór z ruchem młodopolskim, zrozpaczony popełnił samobójstwo na krakowskich Błoniach.

[edytuj] Twórczość

Powieści:

• 1864 Przebudzenie
• 1866 Młodzi i starzy
• 1870 Błyszczące nędze
• 1871 Żydówka (powieść)
• 1872 O kawał ziemi
• 1874 Z obozu do obozu
• 1881 Pańskie dziady
• 1881 Typy i obrazki krakowskie
• 1885 W żydowskich rękach
• 1887 Pan burmistrz z Pipidówki

Komedie:

• 1867 Radcy pana radcy
• 1871 Polowanie na męża
• 1871 Pracowici próżniacy
• 1873 Emancypowane
• 1879 Krewniaki
• 1880 Sąsiedzi
• 1881 Grube ryby
• 1883 Sąsiedzi : Dom otwarty
• 1889 Sąsiedzi : Ciężkie czasy
• 1890 Sąsiedzi : Klub kawalerów

Pieśni:

• Słowa do popularnej pieśni "Góralu czy ci nie żal"

Przypisy

[edytuj] Bibliografia

• Rosner E., Cieszyńskie okruchy literackie, Cieszyn 1983, s. 14-16.
• Anna Sobiecka, "Michał Bałucki i teatr: wybrane problemy i aspekty", Słupsk 2006, ISBN 84-7467-046-0