Nostrzyk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Nostrzyk
Morfologia gatunku typowego– nostrzyka żółtego
Morfologia gatunku typowego
nostrzyka żółtego
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad dwuliścienne właściwe
Rząd bobowce
Rodzina bobowate
Rodzaj nostrzyk
Nazwa systematyczna
Melilotus (L.) Mill.
Gard. Dict. Abr. ed. 4. 28 Jan 1754
Typ nomenklatoryczny
Melilotus officinalis (L.) Lam.[2]
Synonimy

Brachylobus Dulac[2]

"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Nostrzyk (Melilotus (L.) Mill.) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych (motylkowatych) Fabaceae. Należą do niego 22 gatunki[3], występujące na wszystkich kontynentach Starego Świata[4].

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Przedstawiciele rodzaju rosną w Afryce, Europie i Azji[4], największe zróżnicowanie osiągają w rejonie Morza Śródziemnego i w centralnej Azji[5].

W Polsce występują cztery gatunki z tego rodzaju jako rodzime w krajowej florze[6]:

  • nostrzyk biały ( Melilotus alba Medik, syn.M.albus Medik)
  • nostrzyk wyniosły (Melilotus altissima Thuill., syn. M. altissimus Thuill.)
  • nostrzyk ząbkowany (Melilotus dentata (Waldst. & Kit.) Pers., syn. M. dentatus (Waldst. & Kit.) Pers.)
  • nostrzyk żółty, n. lekarski (Melilotus officinalis (L.) Pall., syn. M. officinalis (L.) Lam. em. Thuill.)

Jako antropofity zadomowione lub przejściowo tylko dziczejące stwierdzone zostały w Polsce[6]:

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Rośliny jednoroczne lub byliny, pędy prosto wznoszące się[4].
Liście
Złożone z trzech listków z całobrzegimi przylistkami przyrośniętymi u nasady do ogonka liściowego. Listki piłkowane, z wyraźnymi nerwami sięgającymi końców ząbków[4].
Kwiaty
Motylkowe, wyrastają z kątów liści w wielokwiatowych gronach. Przysadki drobne. Działki kielicha w liczbie 5 równej długości. Płatki korony żółte lub białe. Słupek z jedną, górną zalążnią zawierającą od 2 do 8 zalążków, szyjka słupka nitkowata, wygięta ku górze, często trwała. 10 pręcików, z których dziewięć zrośniętych jest nitkami tworząc rurkę, jeden pręcik zaś jest wolny[4].
Owoce
Owalne lub kuliste strąki niewiele dłuższe od kielicha. Powierzchnia siatkowato żyłkowana lub marszczona. W środku 1 lub 2 jajowate nasiona, gładkie lub brodawkowate[4].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja systematyczna rodzaju według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Jeden z rodzajów podrodziny bobowatych właściwych Faboideae w rzędzie bobowatych Fabaceae s.l.[1] W obrębie podrodziny należy do plemienia Trifolieae [7].

Pozycja systematyczna rodzaju według systemu Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Fabanae R. Dahlgren ex Reveal, rząd bobowce (Fabales Bromhead), rodzina bobowate (Fabaceae Lindl.), rodzaj nostrzyk (Melilotus L.)[8].

Wykaz gatunków[3][9]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website/Fabaceae (ang.). 2001–. [dostęp 2009-09-23].
  2. 2,0 2,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-06].
  3. 3,0 3,1 Melilotus. W: The Plant List (2013). Version 1.1. [on-line]. [dostęp 2014-06-03].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Melilotus. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-06-03].
  5. Melilotus. W: Flora of Pakistan [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-06-03].
  6. 6,0 6,1 Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular Plants of Poland - A Checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 1995. ISBN 83-85444-38-6.
  7. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2014-06-04].
  8. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Melilotus (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-06].
  9. Nazwy polskie według: Gawryś Wiesław: Słownik roślin zielnych. Kraków: Officina Botanica, 2008. ISBN 978-83-925110-5-2.