Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie
Kościół parafialny
Kościół parafialny
Państwo  Polska
Siedziba Warszawa
Adres al. „Solidarności” 76 a
Data powołania 1776
Wyznanie protestanckie
Kościół Kościół Ewangelicko-Reformowany w RP
Kościół Kościół ewangelicko-reformowany w Warszawie
Pastor ks. Michał Jabłoński
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie
Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie
Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie
Ziemia 52°14′37,58″N 20°59′54,44″E/52,243772 20,998456
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Prezbiterium kościoła
Budynek parafii przy al. "Solidarności" 76b (tzw. Dom Dysydentów)

Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawiezbór ewangelicki wyznania reformowanego działający w Warszawie, wchodzący w skład Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w RP. Proboszczem parafii jest obecnie pastor Michał Jabłoński.

Założenie parafii[edytuj | edytuj kod]

Parafia została zarejestrowana na terenie Leszna w 1776 roku, kiedy cofnięto dekret Janusza Mazowieckiego z 1525 roku, zabraniający innowiercom osiedlania się na Mazowszu. Rok później poświęcono pierwszy kościół (obecnie siedziba Warszawskiej Opery Kameralnej i wybudowano plebanię według projektu Szymona Bogumiła Zuga.

30 października 1866 r. rozpoczęto budowę nowego kościoła w stylu neogotyckim, według projektu architekta Adolfa Loewego. Budowa trwała 14 lat. 24 października 1880 roku świątynia została poświęcona. Wysoka wieża z koronkowym hełmem jest wzorowana na wieży katedry Najświętszej Marii Panny we Fryburgu Bryzgowijskim. Wśród elementów skromnego wystroju świątyni zwraca uwagę dębowa ambona wykonana według projektu Konstantego Wojciechowskiego.

W 1881 roku parafia założyła w należącym do niej pałacu Działyńskich szkołę elementarną i przytułek dla sierot, a w 1900 dom starców i kalek.

1918-1939[edytuj | edytuj kod]

Po odzyskaniu niepodległości życie parafialne prężnie się rozwijało. Powstały Stowarzyszenie Młodzieży, Koło Misji Wewnętrznej i Koło Pań. Prowadzono zajęcia w szkole niedzielnej. Organizowano wycieczki poza miasto i kolonie dla dzieci w posiadłości ofiarowanej przez rodzinę Czapków.

W okresie międzywojennym parafia wydawała dwa czasopisma. W latach 1924-1928 „Żagiew Chrystusową”, a w latach 1926-1939 ogólnokościelne pismo „Jednota”.

Okupacja[edytuj | edytuj kod]

W 1940 budynek parafii wraz z kościołem, Pałacem Działyńskich, Szpitalem Ewangelickim oraz kilkoma innymi budynkami przy ulicy Mylnej znalazł się w tzw. enklawie ewangelickiej - wyłączonym z warszawskiego getta obszarze połączonym z dzielnicą aryjską wąskim korytarzem prowadzącą przez zniszczoną w czasie obrony Warszawy we wrześniu 1939 posesję przy ulicy Przejazd 5[1]. Parafianie i duchowni nieśli pomoc Żydom z getta, co upamiętnia jeden z pomników granic getta znajdujący się za budynkiem parafii.

W trakcie okupacji zginęło wielu parafian, zamordowano kilku księży. Ewangelicy brali udział w powstaniu warszawskim. Spłonęły budynki parafii na Lesznie, uszkodzeniu uległ kościół oraz parafialny cmentarz przy Żytniej 42.

Po wojnie[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze nabożeństwa odprawiano w udostępnionej przez metodystów kaplicy przy placu Zbawiciela. Rozpoczęto remont kościoła przy Al. „Solidarności”. Służył on także warszawskim luteranom, których świątynia spłonęła w 1939 roku. W 1958 roku parafia odzyskała plebanię (pałacyk Zuga), gdzie swą siedzibę znalazły: Konsystorz Kościoła Ewangelicko-Reformowanego (najwyższy organ wykonawczy), redakcja reaktywowanej w 1957 roku „Jednoty”, a w latach 1960-1974 Polska Rada Ekumeniczna.

Współcześnie[edytuj | edytuj kod]

Administratorem parafii jest wybierane na trzy lata Kolegium Kościelne. Jego członkowie należą do grona współpracowników proboszcza. Ten wybierany jest na dziesięcioletnią kadencję. Kolegium i proboszcza wybiera Ogólne Zgromadzenie Zboru. Odbywa się nauczanie religii dla dzieci i młodzieży: w szkółce niedzielnej, podczas lekcji przedkonfirmacyjnych i podczas dwuletnich zajęć z młodzieżą po konfirmacji. Świadectwa nauki religii są honorowane w szkołach publicznych Przy parafii prowadzone jest duszpasterstwo cudzoziemców narodowości chińskiej i wietnamskiej.

W parafii działa Chór Kameralny Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w Warszawie, który od 1991 roku koncertuje na nabożeństwach kościoła parafialnego i kościołów innych wyznań, bierze udział w konkursach i występuje za granicą (Czechy, Finlandia, Szwajcaria, Niemcy, Słowacja, Rumunia).

Działają również orkiestra Concerto Polacco i chór kameralny Sine Nomine, wykonujące dzieła muzyczne z okresu baroku i klasycyzmu.

Duchowni[edytuj | edytuj kod]

W parafii pracowało 27 księży, między innymi:

Cmentarz[edytuj | edytuj kod]

Został założony w 1792 roku przy ulicy Żytniej 42. Wiele zabytkowych nagrobków wymaga renowacji, dlatego na ten cel pieniądze zbiera Społeczny Komitet Opieki nad Zabytkami Cmentarza Ewangelicko-Reformowanego w Warszawie.

Na cmentarzu spoczywają między innymi: Stefan Żeromski, Jeremi Przybora, Anna German i Kazimierz Mijal.

Przypisy

  1. Jacek Leociak: Spojrzenia na warszawskie getto. Leszno. Warszawa: Dom Spotkań z Historią, 2011, s. 30. ISBN 978-83-62020-26-3.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Barbara Stahlowa: Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie. Warszawa: Parafia Ewangelicko-Reformowana w Warszawie, 2009.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]