Partia Pracy Korei

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Partia Pracy Korei
조선로동당
Flag of the Workers' Party of Korea.svg
Państwo  Korea Północna
Lider Kim Dzong Un (od 26 grudnia 2011)[1]
Data założenia 30 czerwca 1949
Deklarowana
ideologia polityczna
dżucze
songun
Deklarowane
poglądy gospodarcze
autarkia
Korea Północna
Godło Korei Północnej
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Korei Północnej

Wikiprojekt Polityka

Partia Pracy Korei (kor. 조선로동당, trl. Dzoson Rodongdang) – monopartia rządząca w Korei Północnej. Jedno z trzech istniejących ugrupowań politycznych w kraju, działające we Froncie Ojczyźnianym. Partia określa swoją ideologię jako dżucze. Według oficjalnych północnokoreańskich źródeł powołana została 10 października 1945 roku, po wycofaniu się wojska radzieckiego, w wyniku połączenia Komunistycznej Partii Korei Północnej oraz Nowej Partii Ludowej. Faktycznie została sformowana 30 czerwca 1949 z połączenia Partii Pracy obydwu Korei w Pjongjangu[2].

Pierwsze lata istnienia partii zdominowała wojna koreańska. Po jej zakończeniu, na skutek zerwania z polityką stalinizmu przez Nikitę Chruszczowa na XX Zjeździe KPZR, latem 1956 roku Kim Ir Sen został wezwany do Moskwy. Nikita Chruszczow udzielił mu nagany w związku z nieprzeprowadzeniem procesu destalinizacji w jego kraju. Aby temu zapobiec Kim Ir sen opóźnił plenum komitetu centralnego o ponad miesiąc i przekupił jego członków aby zachować status quo. 30 sierpnia Choe Chang-ik wygłosił przemówienie atakując Kim Ir Sena za koncentrowanie władzy partii i państwa w swoich rękach, oraz skrytykował linię partii stawiającą na uprzemysłowienie, które nie zaspokaja powszechnego głodu wśród ludzi w Korei Północnej. Skrytykował także istnienie państwa policyjnego. W odpowiedzi na krytykę Kim Ir Sen obiecał przeprowadzić reformy, do których jednak nigdy nie doszło, a opozycja partyjna musiała udać się na emigrację do Chin i została usunięta z Komitetu Centralnego.

We wrześniu 1956 roku radziecko-chińska delegacja udała się do Pjongjangu z „instrukcjami” dla Kim Ir-Sena, by zaprzestał wszelkich czystek i ponownie nawiązał współpracę z liderami Yan’an i frakcji radzieckiej[3]. Drugie plenum KC, które odbyło się w dniu 23 września 1956, oficjalnie ułaskawiło przywódców opozycji, ale w 1957 roku czystki zostały wznowione i w 1958 frakcja Yan’an przestała istnieć.

Do 1960 reżim KRLD była postrzegana jako ortodoksyjne komunistyczne państwo jednej partii. Cały przemysł został upaństwowiony, a rolnictwo skolektywizowane na wzór sowiecki. Partia kontrolowała gospodarkę nakazowo-rozdzielczą na wszystkich szczeblach. Wszystkie pozostałe organizacje polityczne zostały rozwiązane, a społeczeństwo obywatelskie przestało istnieć. Wszechobecny aparat policji politycznej aresztował wszystkich dysydentów. Nawet na tym etapie istnienia partii nie było kultu jednostki. KRLD była postrzegana jako sowiecki kraj satelitarny, podobnie jak PRL i NRD. W 1961 roku Kim Ir Sen podpisał traktat o przyjaźni i wzajemnej współpracy z Zhou Enlai, a następnie udał się do ZSRR i podpisał podobny traktat[4]. Po 1962, a zwłaszcza po XXII Zjeździe KPZR, Partia Pracy Korei skrytykowała sowieckich i chińskich przywódców za rewizjonistyczną politykę, oraz za teorię Chruszczowa o pokojowym współistnieniu. W 1962 roku Korea Północna poparła Chiny w wojnie z Indiami oraz skrytykowała wycofanie się ZSRR z kryzysu kubańskiego. Związek Radziecki odpowiedział odcinając pomoc dla KRLD, przyczyniając się do poważnego osłabienia przemysłu Korei Północnej. Pomocy nie mogły udzielić także Chiny, pogrążone w chaosie rewolucji kulturalnej. Po 1965 r., Korea Północna zajęła neutralne stanowisko w sprawie konfliktu sowiecko-chińskiego i wycofała się z bezwarunkowego poparcia dla Chin, zarzucając Mao Zedongowi dogmatyzm i lekkomyślność, a nawet oskarżając o przyjęcie „teorii permanentnej trockistowskiej rewolucji”, która była uważana za poważną herezję w świecie komunistycznym. Pomimo przyjęcia niektórych haseł chińskiej rewolucji kulturalnej, Kim Ir Sen pozostał nieufny wobec chińskiego panowania. W 1968 roku KRLD wzięła do niewoli amerykański okręt wojenny USS Pueblo. Zatrzymanie okrętu wojennego dowodzi, że Kim Ir Sen realizował własną strategię zimnej wojny, niezależną od ZSRR i Chin.

W roku 1972 została zmieniona konstytucja KRLD, Kim Ir-Sen został prezydentem i sekretarzem generalnym partii. Zmieniona została także jego oficjalna biografia, wg nowej wersji był przedstawiany jako jedyny założyciel Partii Pracy Korei.

Po śmierci Kim Ir Sena w 1994 roku partią zaczął kierować Kim Dzong Il. Obecnie członkami partii jest około 2 milionów obywateli powyżej 17 roku życia. 26 maja 1998 roku partyjna gazeta Rodong Shimun po raz pierwszy poinformowała o doktrynie Songun[5]. Trzy lata później została ona oficjalnie przyjęta[5]. Po śmierci Kim Dzong Ila w grudniu 2011 jego syn Kim Dzong Un został nazwany „Wielkim następcą” zmarłego przywódcy.

Przypisy

  1. Kolejny etap sukcesji władzy w Korei Północnej (pol.). interia.pl, 2011-12-26. [dostęp 2013-06-10].
  2. Nicolas Levi: System Polityczny Korei Północnej Aspekty Kulturowe. Warszawa: Akson, 2013, s. 34-35. ISBN 978-83-7452-067-6.
  3. Nicolas Levi: System Polityczny Korei Północnej Aspekty Kulturowe. Warszawa: Akson, 2013, s. 40. ISBN 978-83-7452-067-6.
  4. Nicolas Levi: System Polityczny Korei Północnej Aspekty Kulturowe. Warszawa: Akson, 2013, s. 52. ISBN 978-83-7452-067-6.
  5. 5,0 5,1 Nicolas Levi: System Polityczny Korei Północnej Aspekty Kulturowe. Warszawa: Akson, 2013, s. 54. ISBN 978-83-7452-067-6.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]