Komunistyczna Partia Chin
| Komunistyczna Partia Chin | |
| Lider | Xi Jinping |
| Data założenia | 1 lipca 1921 |
| Adres siedziby | Pekin |
| Deklarowana ideologia polityczna |
marksizm-leninizm, maoizm, dengizm |
| Liczba członków | ponad 75 931 000 (2008) |
| Młodzieżówka | Liga Młodzieży Komunistycznej |
| Barwy | czerwony |
| strona oficjalna | |
Komunistyczna Partia Chin (chiń. upr. 中国共产党, chiń. trad. 中國共産黨, pinyin: Zhōngguó Gòngchǎndǎng) – rządząca partia narodowa w Chińskiej Republice Ludowej, założona w roku 1921. Do 1927 współpracowała z Kuomintangiem, następnie toczyła z nim wojnę domową do roku 1949 z przerwą w latach 1937–1945, kiedy to obie partie zawarły taktyczny sojusz przeciwko japońskim najeźdźcom.
Z ponad 72 milionami członków Komunistyczna Partia Chin (KPCh, ZG) jest największą partią polityczną na świecie. Autorytatywna w strukturze i ideologii KPCh dominuje w rządzie. W coraz szybciej postępującym procesie liberalizacji Chin rosną, szczególnie w sferze gospodarczej, wpływy ludzi i organizacji niepowiązanych z partią. Niemniej jednak we wszystkich ważnych instytucjach rządowych ChRL pracują urzędnicy sprawujący kontrolę nad przestrzeganiem doktryny partyjnej. Kontrola partii jest największa w miastach, gdzie skupia się działalność gospodarcza, przemysłowa oraz kulturalna, ale przybiera nieco lżejszą formę na terenach wiejskich zamieszkanych przez większość ludności.
Spis treści |
Organizacja [edytuj]
Struktura organizacyjna KPCh została zniszczona podczas "rewolucji kulturalnej", którą rozpoczął w roku 1966 Mao Zedong i odbudowana przez Deng Xiaopinga.
Teoretycznie, najwyższym organem władzy jest obradujący przynajmniej raz na 5 lat Komitet Centralny. Inne ważne organy władzy zostały wymienione w konstytucji partyjnej i są to:
- Stały Komitet Biura Politycznego KC, składający się obecnie z 9 członków;
- Biuro Polityczne KC, które składa się z 22 członków (włączając skład Stałego Komitetu Biura Politycznego KC);
- Sekretariat KC, czyli czołowe ciało administrujące KPCh rządzone przez Sekretarza Generalnego KPCh;
- Centralna Komisja Wojskowa;
- Centralna Komisja Kontroli Dyscyplinarnej, nadzorująca działalność kadr partyjnych oraz zwalczająca korupcję.
Co 5 lat odbywa się zjazd krajowy Komunistycznej Partii Chin. Formalnie, zjazd ten pełni 2 funkcje: zatwierdza zmiany w konstytucji partyjnej oraz wybiera Komitet Centralny liczący około 300 członków. Następnie, KC wybiera Biuro Polityczne. W praktyce stanowiska w Komitecie Centralnym i Biurze Politycznym obsadzone są na długo przed zjazdem, a głównym jego zadaniem jest ogłoszenie celów politycznych partii i określenie kierunku rozwoju Chin na kolejne lata.
Główną władzę w państwie sprawuje Stały Komitet Biura Politycznego KC. Procedura wyboru członków Stałego Komitetu jest zbliżona do procedury wyboru Biura Politycznego i również odbywa się za kulisami oficjalnych zjazdów. Nowa struktura władzy jest ogłaszana pośrednio poprzez graficzny układ portretów nowo wybranych dygnitarzy na stronach oficjalnej gazety partyjnej Rénmín Ribao (ang. People's Daily). Liczba członków Stałego Komitetu zmieniała się na przestrzeni lat; obecnie, zgodnie z ustaleniami XVIII Krajowego Zjazdu Partii w 2012 roku liczy on 7 członków.
W Chińskiej Republice Ludowej istnieją jeszcze dwa duże organy władzy: rząd oraz Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza.
Obecnymi członkami Stałego Komitetu Biura Politycznego Komunistycznej Partii Chin są:
- Xi Jinping – sekretarz generalny KPCh
- Li Keqiang
- Zhang Dejiang
- Yu Zhengsheng
- Liu Yunshan
- Wang Qishan
- Zhang Gaoli
Cele polityczne [edytuj]
Ten artykuł jest częścią serii Ustrój i polityka Chińskiej Republiki Ludowej |
| Konstytucja |
| Przewodniczący ChRL: Xi Jinping |
| Ogólnochińskie Zgromadzenie Przedstawicieli Ludowych: Stały Komitet OZPL Przewodniczący Stałego Komitetu OZPL: Zhang Dejiang |
| Rada Państwa: Premier ChRL: Li Keqiang |
| Centralna Komisja Wojskowa Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza |
| Najwyższy Sąd Ludowy Przewodniczący: Zhou Qiang Najwyższa Prokuratura Ludowa Prokurator Generalny: Cao Jianming |
| Ludowa Polityczna Konferencja Konsultatywna Chin |
| Podział administracyjny |
|---|
| Podział administracyjny |
| Partie polityczne |
| Komunistyczna Partia Chin Chińskie partie demokratyczne |
Podczas Szesnastego Krajowego Zjazdu Partii w listopadzie 2002 Przewodniczący Chińskiej Republiki Ludowej i sekretarz generalny Jiang Zemin ogłosił kilka bardzo istotnych zmian w polityce chińskiej. Ogłosił on, że Chiny pozostaną krajem demokracji ludowej pod kontrolą partii komunistycznej, jednak przedsiębiorcy i inni przedstawiciele kapitalistycznych zawodów będą mogli uczestniczyć w życiu partii.
Chronologiczna lista liderów Komunistycznej Partii Chin [edytuj]
Lista przewodniczących Komitetu Centralnego [edytuj]
- Chen Duxiu (1922–1925)
- Mao Zedong (1943–1976)
- Hua Guofeng (1976–1981)
- Hu Yaobang (1981–1982)
Sekretarze generalni Komunistycznej Partii Chin [edytuj]
- Chen Duxiu (1921–1922; 1925–1927)
- Qu Qiubai (1927–1928)
- Xiang Zhongfa (1928–1929)
- Li Lisan, pełniący obowiązki (1929–1930)
- Wang Ming, pełniący obowiązki (1931)
- Bo Gu (1932–1935)
- Zhang Wentian (1935–1943)
- Deng Xiaoping (1956–1966)
- Hu Yaobang (1980–1987)
- Zhao Ziyang (1987–1989)
- Jiang Zemin (1989–2002)
- Hu Jintao (2002–2012)
- Xi Jinping (od 2012)
Stanowisko przewodniczącego KC zostało zniesione w roku 1982. Wcześniej sekretarz generalny był podległy przewodniczącemu. Z chwilą zniesienia tego stanowiska sekretarz generalny stał się najważniejszą osobą w szeregach partii.
Zobacz też [edytuj]
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Oficjalna strona (ros. • ang.)