Rodolfo Graziani

Z Wikipedii

Rodolfo Neghelli de Graziani (ur. 11 sierpnia 1882 w Filettino — zm. 11 stycznia 1955 w Rzymie), markiz, włoski wojskowy, marszałek, zwolennik faszyzmu i Benita Mussoliniego.

Uczestnik I wojny światowej. W latach 1921 - 1929 przeprowadzał pacyfikację Libii. Od 1930 r. był wicegubernatorem Cyrenajki i zyskał sławę jako bezwzględny dowódca, krwawo tłumiący powstanie plemienia Senussi. W czasie wojny w Abisynii w latach 1935-1936 dowodził armią południową, a od maja 1936 pełnił funkcję generalnego gubernatora i wicekróla tego państwa. Od października 1939 był szefem Sztabu Generalnego wojsk lądowych, jednocześnie od czerwca 1940 był gubernatorem Libii i naczelnym dowódcą sił zbrojnych w Afryce Północnej.

W sierpniu 1940 usiłował odwieść dyktatora Benita Mussoliniego od zamiaru zaatakowania wojsk brytyjskich w Egipcie. Pod presją duce we wrześniu 1940 niechętnie skierował do walki 10 Armię. Klęski wojsk włoskich w grudniu 1940 (np. pod Mersa Matruk), stały się przyczyną zdymisjonowania go w lutym 1941. W 1943 po kapitulacji Włoch uciekł na północ, gdzie został ministrem obrony Włoskiej Republiki Socjalnej. Organizował masowe wywozy Włochów na przymusowe roboty do III Rzeszy, zwalczał ruch partyzancki. 1 maja 1945 wydał rozkaz o zaprzestaniu oporu przez wojska włoskie. W 1945 stanął przed sądem pod zarzutem zdrady. Trzy lata później skazany na 18 lat więzienia, po kilku miesiącach amnestionowany. Od 1952 honorowy przewodniczący neofaszystowskiej partii Włoski Ruch Społeczny (MSI).