Symeon Słupnik Starszy
| Święty Symeon Słupnik Starszy |
|
| święty mnich | |
 Ikona z XVI wieku przedstawiająca postać Symeona Słupnika (Muzeum Historyczne w Sanoku). |
|
| Data urodzenia | ok. 390 Sis (dzisiejsze Kozan) |
| Data śmierci | 28 sierpnia 459 |
| Kościół/ wyznanie |
katolicki, prawosławny |
| Wspomnienie | 5 stycznia lub 27 września (kat) 1 września (praw. liturgia wg kal. jul.) 14 września (praw. wg kal. greg.) |
| Atrybuty | bicz |
 Galeria ilustracji w Wikimedia Commons |
|
Symeon Słupnik Starszy, również: Szymon Słupnik[1][2], Szymon Słupnik Starszy[2], Symeon Stylita[2]; cs. Prepodobnyj Simeon Stołpnik (ur. ok. 390, zm. 28 sierpnia 459) – asceta, święty Kościoła katolickiego i święty mnich Kościoła prawosławnego.
Spis treści |
Życie [edytuj]
Symeon Słupnik Starszy urodził się w końcu IV wieku w licznej, pasterskiej rodzinie w Sis na pograniczu Cylicji i Syrii (dzisiejsze Kozan w Turcji) w pobliżu Antiochii Syryjskiej. W krótkim czasie całą rodzinę zabrała śmierć. Osamotniony, trzynastoletni Symeon sprzedał cały majątek, a pieniądze rozdał ubogim, sam zaś przystąpił do eremitów w Teleda. Po krótkim czasie odszedł stamtąd pragnąc zostać pustelnikiem. Był pierwszym który obrał ten szczególny sposób ascezy wiodąc życie na słupie[3].
Prawosławna hagiografia nazwała świętego Antiocheńskim w odróżnieniu od żyjącego w VI wieku św. Symeona Słupnika Młodszego.
Asceza [edytuj]
W Telanissus (obecnie Dair Sem'an), gdzie zamieszkał znany był z ascetycznego stylu życia. Opisy hagiograficzne mówią nam, że „krępował ciało sznurem z łyka palmowego, gęsto przetykanym cierniami”, „kazał zamknąć się w kamiennej cysternie na wodę”, „mieszkał w tak ciasnej pieczarze, że nie mógł w niej rozprostować nóg”, "„przykuł się do głazu kilkumetrowym łańcuchem”.
W pobliżu Antiochii Syryjskiej zbudował kamienny słup (początkowo wysokości 10 stóp, czyli ok. 3 m, który następnie podwyższano aż do ostatecznej jego wysokości 60 stóp, tj. około 18 m.), na którym umieścił platformę o powierzchni około 4 m kw. Przebywał na niej blisko 40 lat, tam modlił się, wygłaszał kazania oraz rozmawiał z odwiedzającymi go tłumami ludzi (stąd określenie, że niejako „zamieszkał” na słupie).
Eremita [edytuj]
Jego życie wypełniała modlitwa i kontemplacja. Żywił się tym, co przynosiła mu okoliczna ludność. Przed deszczem i upalnym słońcem chronił go jedynie płaszcz z kapturem. Nie unikał jednak kontaktów z ludźmi – pod jego słup, z którego głosił kazania, docierali ciekawscy oraz pielgrzymi z Arabii, Persji, a nawet Rzymu. Pielgrzymi pełni wszelkiego szacunku prosili go o nauki, rady oraz modlitwę wstawienniczą. Bronił również wiary przed nestorianami. Dzięki niemu cesarz Leon I wsparł Sobór chalcedoński.
Śmierć [edytuj]
Zmarł 28 sierpnia 459 roku. W jego pogrzebie wziął udział patriarcha Antiochii, sześciu biskupów, gubernator cesarski, wielu mnichów i niezliczone rzesze wiernych. Jego ciało uroczyście przeniesione zostało do Konstantynopola.
Wierzy się, ze czaszka Symeona Słupnika znajduje się od 1204 r. w klasztorze kamedułów w Arezzo. Na miejscu, gdzie stał słup, wybudowano świątynię (474-491), do której wędrowali pątnicy do XVII wieku. Później została ona zburzona przez Arabów. Dziś stoi tam ołtarz - wybudowany w 1936.
Naśladowcy [edytuj]
Symeon Słupnik, znalazł licznych naśladowców (stylici). Wokół kolumny osiedliło się wielu pielgrzymów. Do dziś w Kościołach wschodnich klasztory i pustelnie zakładane są w niedostępnych miejscach, a zamieszkujący je mnisi cieszą się wielkim autorytetem.
Ikonografia [edytuj]
W ikonografii zachodniej Symeon Słupnik bywa przedstawiany zwykle na słupie.
Jego atrybutem jest bicz.
W sztuce wschodniej święty przedstawiany jest w scenie typowej dla mnichów-stylitów. Ukazuje się go w półpostaci na słupie. Jest starym człowiekiem z dosyć długą, siwą brodą i czarnych mniszych szatach. Zazwyczaj prawą ręką błogosławi, a w lewej trzyma zwój z napisem:
„Bracia, znoście zgryzoty i niedole, aby uniknąć wiecznej męki”.
Niekiedy mnichowi towarzyszy jego matka.
Dzień obchodów [edytuj]
W Kościele katolickim niegdyś wspomnienie liturgiczne obchodzono 5 stycznia. W nowe Martyrologium Rzymskim umieszczono wspomnienie pod dniem 27 września.
Cerkiew prawosławna wspomina świętego mnicha 1/14 września[4], tj. 14 września wg kalendarza gregoriańskiego.
Patronat [edytuj]
W prawosławiu mnich jest adresatem modlitw w intencji powrotu na łono Cerkwi osób, które odstąpiły od prawowiernej wiary.
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Wielki słownik ortograficzny PWN pod red. E. Polańskiego, Wyd. PWN, Warszawa 2009
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Internetowa encyklopedia PWN
- ↑ Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych.
- ↑ podwójne datowanie
Bibliografia [edytuj]
- Symeon na DEON.pl z inicjatywy SJ i Wydawnictwa WAM za H.Frosem i F. Sową
- Święty Szymon Słupnik na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 12.01.2010]
- mnich Symeon Stylita na cerkiew.pl (oprac. Jarosław Charkiewicz)
