Traktaty welawsko-bydgoskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Rzeczpospolita w 1660 roku, po zrzuceniu zależności lennej Hohenzollernów brandenburskich w Prusach Książęcych

Traktaty welawsko-bydgoskie – dwa traktaty z 1657 roku, których głównym postanowieniem było zerwanie zależności lennych pomiędzy Rzecząpospolitą a Prusami Książęcymi i uzyskanie suwerenności dynastii Hohenzollernów na tym terytorium. Polska utraciła wpływ na politykę Prus i oddała im w lenno ziemię lęborsko-bytowską.

Na mocy traktatu, uzgodnionego ostatecznie 19 września i zaprzysiężonego 6 listopada 1657 r. przed kościołem jezuickim w Bydgoszczy:

  • Fryderyk Wilhelm i jego potomkowie w linii męskiej uzyskali suwerenność w Prusach Książęcych, zrywając tym samym wszelką zależność od Polski,
  • jedynym śladem dawnej zależności Prus Książęcych od Polski miało być odtąd składanie przez stany pruskie hołdu królowi polskiemu i Rzeczypospolitej w momencie obejmowania władzy przez nowego księcia w Prusach[1]
  • po wymarciu Hohenzollernów Prusy Książęce miały wrócić do Polski,
  • elektor zawierał z Polską wieczyste przymierze na korzystnych dla siebie warunkach oraz przymierze wojskowe przeciwko Szwecji,
  • elektor uzyskał Drahim tytułem zastawu, ziemię lęborsko-bytowską (z miastami Lębork i Bytów) jako lenno oraz Elbląg na własność, pod warunkiem, że uda mu się go zdobyć własnymi siłami (był nadal w rękach szwedzkich) z zastrzeżeniem prawa wykupu dla Polski (ostatecznie elektorowi nie udało się zdobyć Elbląga) oraz wpłaty 400 tys. talarów.

Traktaty zaaprobowane przez Sejm w 1658. [2] Potwierdzone przez pokój w Oliwie.

Przypisy

  1. Ostatni taki hołd odbył się w 1698 roku; Józef Andrzej Gierowski, Historia Polski 1505-1764, s. 236.
  2. Volumina legum t.4 s.238

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Dariusz Makiłła, "Między Welawą a Królewcem 1657 - 1701. Geneza Królestwa w Prusach (Königtum in Preußen). Studium historyczno-prawne", Toruń 1998.